แซ่เส็ก เขียนด้วยอักษรจีน 植 (ตัวเต็มและตัวย่อเขียนเหมือนกัน) อักษรเดียวกับในคำว่า 植物 ที่แปลว่า "พืช" จีนกลางอ่านว่า "จื๋อ" (Zhí) สำเนียงแต้จิ๋วอ่านว่า "เส็ก" (sêg4) และกวางตุ้งอ่านว่า "จิก" แซ่นี้เป็น แซ่ของชาวกวางตุ้งโดยแท้ อยู่ราว อันดับประมาณ ~395 ของจีน ประมาณการว่าปี 2026 มีคนแซ่นี้ราว 9 หมื่นคน และมณฑลที่มีมากที่สุดคือกวางตุ้ง
แซ่เส็ก แซ่จื๋อ (植) ตำราแซ่สมัยซ่งให้ที่มาสองแบบ คือลูกหลานกษัตริย์แคว้นเย่ว์ กับแซ่ของชาวอินเดียผู้นับถือพุทธ ส่วนเรื่องแปลงจากแซ่ 相 เป็นตำนานของตระกูล ถิ่นตระกูลคือหนานไห่ (กว่างโจว) เป็นแซ่ของชาวกวางตุ้งโดยแท้ ปัจจุบันมีราว 9 หมื่นคน (ประมาณการปี 2026) มากที่สุดในกวางตุ้ง ไม่พบสายในแต้จิ๋วและไม่พบสมาคมในไทย
ประเด็นสำคัญ
- เส็กคือเสียงอ่านหนังสือแต้จิ๋ว sêg4 ภาษาพูดคือซิก กวางตุ้งอ่านจิก จีนกลางอ่านจื๋อ
- 曹植 (โจสิด) ในสามก๊กแซ่ 曹 ไม่ใช่แซ่ 植 และการสะกด Chik ยังใช้กับแซ่ 戚
- ถิ่นตระกูลคือหนานไห่ หวงจั่วนับเป็นหนึ่งในสี่แซ่ที่มีแต่ในหนานเย่ว์
- ศาลบรรพชนอยู่มากที่ผานอวี๋ ฝอซาน และหวยจี๋ ซึ่งมีศาลตระกูล 9 แห่ง
- ไม่พบศาล หมู่บ้าน หรือสมาคมในแต้จิ๋ว และไม่พบสมาคมแซ่เส็กในไทย
ก่อนอ่าน: ทำไมผมเขียนเรื่องแซ่ของตระกูลต่าง ๆ
ผม ธนินพงษ์ ศุภพิทักษ์พงษ์ (MingPaPa) เป็นคนแต้จิ๋ว แซ่ 黃 (แต้จิ๋ว อึ้ง / จีนกลาง หวง) บรรพบุรุษมาจากเท่งไฮ้ (澄海 — จีนกลาง เฉิงไห่) ผมรักและภูมิใจในรากเหง้าวัฒนธรรมจีนที่อากงอาม่าส่งต่อมาให้ หลังจากเขียนเรื่องแซ่อึ้งของบ้านผมเองและตาราง 168 แซ่จีนแล้ว ผมอยากให้ลูกหลานตระกูลอื่นได้มีเรื่องราวของแซ่ตัวเองเก็บไว้บ้าง จึงขออนุญาตรวบรวมข้อมูลเท่าที่พอจะหาได้ มาเขียนเป็นบทความของแซ่ตระกูลที่มีอยู่ในเมืองไทยทีละแซ่
ตั้งใจให้เป็นประโยชน์ต่อลูกหลานแต่ละตระกูล และเป็นอีกแรงหนึ่งในการช่วยคนไทยเชื้อสายจีนค้นหารากเหง้าของตัวเอง ข้อมูลส่วนใหญ่มาจากรายงานทะเบียนราษฎร์ของทางการจีน หนังสือและเว็บไซต์ของตระกูล งานวิชาการ และข่าวจากจีน ผมพยายามบอกไว้ทุกครั้งว่าเรื่องไหนเป็นตำนานหรือบันทึกของตระกูล และเรื่องไหนมีหลักฐานทางประวัติศาสตร์
ผมไม่ใช่นักประวัติศาสตร์ เป็นเพียงลูกหลานคนจีนคนหนึ่งที่อยากเห็นเรื่องเหล่านี้ถูกเก็บไว้ หากข้อมูลตระกูลใดผิดพลาด หรือพี่น้องบ้านไหนมีเรื่องราวที่อยากเพิ่มเติม แจ้งครอบครัวเราได้เลยครับ ผมจะแก้ไขและบันทึกไว้ในประวัติการแก้ไขท้ายบทความ เพื่อให้ข้อมูลสมบูรณ์ที่สุด และช่วยให้การศึกษารากเหง้าและวัฒนธรรมของแต่ละแซ่ง่ายขึ้นสำหรับทุกคน
ข้อมูลด่วน: แซ่เส็ก แซ่จื๋อ (植)
| หัวข้อ | ข้อมูล |
|---|---|
| อักษรจีน | 植 (ตัวย่อและตัวเต็มเขียนเหมือนกัน) ความหมาย "ปลูก พืช" ความหมายเดิมคือ "ไม้ขัดประตู" |
| จีนกลาง | Zhí (เสียง 2) · จื๋อ (รูปตามหลักราชบัณฑิตฯ กับรูปที่ใช้ทั่วไปตรงกัน) |
| แต้จิ๋ว | sêg4 · เส็ก — ถอดเสียงตามหลักการอ่านแต้จิ๋ว ยังไม่พบการใช้เป็นชื่อแซ่ในเอกสารไทย (เป็นเสียงอ่านหนังสือ ใช้ทุกถิ่น) · ภาษาพูด sig8 ซิก ใช้ในความหมาย "ปลูก" |
| กวางตุ้ง | zik6 · จิก (ฮ่องกงสะกด Chik หรือ Jik) |
| ภาษาอังกฤษ | Zhi, Chik, Jik, Sek |
| อันดับในจีน | อันดับประมาณ ~395 (จัดจากฐานข้อมูลฝูซี ปี 2013 เพราะทางการจีนประกาศเพียง 100 อันดับแรก) · ไม่อยู่ใน《百家姓》ฉบับสมัยซ่ง |
| ประชากร | ราว 9 หมื่นคน หรือราว 0.0064% (ประมาณการปี 2026 ช่วง ±15% ราว 77,000–104,000 คน) |
| มณฑลที่มีมากที่สุด | กวางตุ้ง (广东) (ตามฐานข้อมูลฝูซี 2013 — แหล่งรอง) · รองลงมา กว่างซี และเสฉวน |
| 郡望 (ถิ่นตระกูล) | 南海 หนานไห่ (ศูนย์กลางที่ผานอวี๋ หรือกว่างโจว) · 南越 / 南粤 (ดินแดนสองกว่าง) |
| 堂号 (ชื่อหอ) | ตำราแซ่ว่าใช้ชื่อถิ่นตระกูลเป็นชื่อหอ คือ 南海堂 |
| ระวังสับสน | คำสามัญ 植物 (พืช) · 曹植 (โจสิด หรือเฉาจือ) ในสามก๊กเป็นแซ่ 曹 ไม่ใช่ 植 · การสะกด Chik ใช้กับแซ่ 戚 ด้วย |
แซ่เส็ก ภาษาจีนเขียนอย่างไร อ่านว่าอะไร (จีนกลาง vs แต้จิ๋ว)
แซ่เส็กเขียนว่า 植 อักษรนี้ไม่มีรูปย่อ ความหมายทั่วไปคือ "ปลูก" หรือ "พืช" อย่างในคำว่า 种植 (เพาะปลูก) ส่วนความหมายเดิมในตำราเก่าคือ "ไม้ขัดประตู" (户植)
ชื่อเรียกแซ่นี้เปลี่ยนไปตามสำเนียง
- เส็ก คือเสียงแต้จิ๋ว sêg4 ซึ่งเป็น "เสียงอ่านหนังสือ" ที่ใช้กับชื่อเฉพาะ บทความนี้ใช้เป็นชื่อหลัก ส่วนเสียงภาษาพูด ซิก (sig8) ใช้ในความหมาย "ปลูก"
- จื๋อ มาจากจีนกลาง (Zhí) ตรงกับการสะกด "Zhi"
- จิก มาจากกวางตุ้ง (zik6) คนฮ่องกงสะกดว่า Chik หรือ Jik เนื่องจากแซ่นี้เป็นแซ่ของชาวกวางตุ้งเกือบทั้งหมด ชื่อ "จิก" จึงเป็นชื่อที่คนแซ่นี้ใช้เรียกตัวเองมากที่สุด
ข้อควรระวัง: ผลค้นคำว่า 植 ส่วนใหญ่เป็นเรื่องพืช และชื่อ 曹植 (โจสิด บุตรของโจโฉในสามก๊ก) ก็มีอักษร 植 แต่ท่านแซ่ 曹 ไม่ใช่แซ่ 植 นอกจากนี้ การสะกดภาษาอังกฤษว่า Chik ยังใช้กับแซ่ 戚 (แต้จิ๋ว เฉ็ก) ด้วย ต้องดูอักษรจีนประกอบเสมอ
แซ่เส็ก มาจากไหน: ต้นกำเนิดตระกูลจื๋อ
สองตำราสมัยซ่ง สองคำตอบ
ตำราแซ่สมัยราชวงศ์ซ่งสองเล่มให้คำตอบเรื่องที่มาของแซ่ 植 ไม่ตรงกัน
- 《路史》ของหลัวมี่ (罗泌) สมัยซ่งใต้ เขียนว่า "越王后有植氏" คือ ลูกหลานของกษัตริย์แคว้นเย่ว์ (越) มีสายหนึ่งใช้แซ่ 植
- 《古今姓氏书辨证》ของเติ้งหมิงซื่อ (邓名世) เขียนว่า "天竺胡人之姓，盖释种也" คือ เป็นแซ่ของชาวอินเดีย (天竺) ผู้นับถือพุทธศาสนา ที่เข้ามาอยู่ในจีน
ทั้งสองแบบเป็นคำอธิบายในตำราแซ่ ไม่ได้ระบุชื่อบุคคลต้นแซ่
ตำนานพื้นบ้าน: เติมขีดหนีภัย
พงศาวลีของตระกูลจื๋อสายหวยจี๋ (怀集) เล่าว่า แซ่นี้ แปลงมาจากแซ่ 相 คนแซ่ 相 ที่รอดจากโทษประหารทั้งตระกูล เติมขีดให้อักษรกลายเป็น 植 เพื่อหลบภัย เรื่องนี้เป็น ตำนานของตระกูล เว็บรวมแซ่ของจีนก็บอกว่าเป็นเรื่องเล่าที่ไม่ควรยึดเป็นหลักฐาน
| สาย | ต้นเรื่อง | ยุค | ตำนานหรือประวัติศาสตร์ |
|---|---|---|---|
| ลูกหลานกษัตริย์เย่ว์ | "越王后有植氏" | ชุนชิว–จั้นกั๋ว (ตามตำรา) | คำอธิบายใน《路史》สมัยซ่งใต้ |
| ชาวอินเดียนับถือพุทธ | "天竺胡人之姓" | ไม่ระบุยุค | คำอธิบายใน《古今姓氏书辨证》สมัยซ่ง |
| แปลงจากแซ่ 相 | ผู้รอดจากโทษประหารเติมขีดเป็น 植 | ไม่ระบุยุคแน่ชัด | ตำนานในพงศาวลีสายหวยจี๋ |
ถิ่นเดิม (郡望) และชื่อหอบรรพชน (堂号)
郡望 คือ "ถิ่นอันเป็นเกียรติของตระกูล" ส่วน 堂号 คือชื่อหอบรรพชนที่แขวนเหนือประตูบ้านหรือศาลตระกูล
ถิ่นตระกูลของแซ่เส็กคือ หนานไห่ (南海) เขตปกครองที่ตั้งขึ้นตั้งแต่สมัยราชวงศ์ฉิน มีศูนย์กลางที่ผานอวี๋ (番禺) หรือกว่างโจวในปัจจุบัน ครอบคลุมสามเหลี่ยมปากแม่น้ำจูเจียง ตำราแซ่บันทึกว่าตั้งแต่สมัยถังมีตระกูล 植 อยู่ที่ผานอวี๋ ตงก่วน และชิงหย่วน ซึ่งล้วนอยู่ในเขตหนานไห่
อีกชื่อหนึ่งคือ 南越 / 南粤 หมายถึงดินแดนสองกว่าง (กวางตุ้งและกว่างซี) หวงจั่ว (黄佐) นักปราชญ์สมัยหมิงผู้ชำระ《广州府志》เขียนว่า "覃、闲、植、冼 四姓皆在南越" คือ "สี่แซ่ 覃 闲 植 冼 มีอยู่แต่ในหนานเย่ว์" แสดงว่าตั้งแต่สมัยหมิงก็รู้กันแล้วว่าแซ่นี้เป็นแซ่ของคนกวางตุ้ง
| ชื่อ | ประเภท | ที่มา |
|---|---|---|
| 南海 หนานไห่ | 郡望หลัก | เขตปกครองสมัยฉิน ศูนย์กลางที่ผานอวี๋ (กว่างโจว) |
| 南越 / 南粤 | 郡望 | ดินแดนสองกว่าง ตามคำของหวงจั่ว |
| 南海堂 | หอ | ตำราแซ่ว่าใช้ชื่อถิ่นตระกูลเป็นชื่อหอ ส่วนพงศาวลีสายหวยจี๋ เฟิงคาย และหนานสงที่ตรวจพบไม่ได้บันทึกชื่อหอไว้ |
เส้นทางของตระกูล: สองขั้วในกวางตุ้ง
แซ่เส็กไม่ได้ "ลงใต้" จากที่ไกลเหมือนแซ่อื่น ๆ แต่เป็นแซ่ที่อยู่ในกวางตุ้งมาตั้งแต่เริ่มมีบันทึก แล้วแผ่ไปตามลุ่มแม่น้ำ จนปัจจุบันมีสองขั้วใหญ่
ขั้วที่ 1: สามเหลี่ยมปากแม่น้ำจูเจียง (ผานอวี๋–ฝอซาน)
ฝั่งกว่างโจวและฝอซานมีศาลบรรพชนของตระกูลจื๋อหลายแห่ง
- หมู่บ้านจื๋อตี้จวง (植地庄) ตำบลหนานชุน เขตผานอวี๋ มีศาล "植氏宗祠" และอนุสาวรีย์วีรชนต้านญี่ปุ่น (ภาพเปิดบทความ)
- หมู่บ้านจื๋อชุน (植村) แขวงต้าสือ เขตผานอวี๋ หมู่บ้านนี้ใช้ชื่อแซ่เป็นชื่อหมู่บ้าน มีศาล "植氏大宗祠"
- หมู่บ้านโจวเปี่ยว (洲表村) ฝอซาน บทความเรื่องโบราณสถานของฝอซานระบุว่าศาลตระกูลจื๋อที่นี่เกี่ยวพันกับตระกูลจื๋อแห่งจื๋อตี้จวง
- เขตหนานไห่ และซานสุ่ย ฝอซาน มีศาล 植氏 อีกหลายแห่ง
ขั้วที่ 2: หวยจี๋ ลุ่มแม่น้ำซีเจียงตอนบน
สายที่มีเรื่องเล่าละเอียดที่สุดอยู่ที่ อำเภอหวยจี๋ (怀集) เมืองจ้าวชิ่ง ซึ่งปลายราชวงศ์ชิงเคยขึ้นกับกว่างซี
ตามพงศาวลีของตระกูลสายหวยจี๋ ต้นสายคือ จื๋อหยวนเจิน (植元真) สมัยหนานฮั่น (ราวปี 907) ต่อมารุ่นที่ 13 พี่น้อง จื๋อกวงฮั่น (植光翰) และ จื๋อหงฮั่น (植弘翰) เปิดร้านผ้าที่ถนนประตูใต้ของเมือง อู๋โจว (梧州) เมื่อโจรรบกวนหนัก จึงพาครอบครัวเข้าหวยจี๋ระหว่างปี 1279–1298 รุ่นต่อมาตั้งรกรากที่ หมู่บ้านตี้โจ้ว (地轴) ตำบลหย่งกู้ แล้วลูกหลานแยกไปตำบลซือต้ง (诗洞) และหมู่บ้านอื่น ๆ
เรื่องในพงศาวลีนี้ตรงกับสิ่งที่เห็นในแผนที่ปัจจุบัน แผนที่ Amap พบ "永固植氏大宗祠" ที่หมู่บ้านตี้โจ้วจริง และพบศาลตระกูลจื๋อในหวยจี๋รวม 9 แห่ง รวมถึง "植氏合族大宗祠" ศาลรวมของทุกสาย เอกสารสถิติหมู่บ้านก็ระบุว่ามีหมู่บ้านของตระกูลจื๋อหนาแน่นในตำบลหย่งกู้และซือต้ง
แผ่ออกไปทั่วจีนใต้
สมัยหมิงและชิง คนแซ่นี้กระจายไปทั่วกวางตุ้ง เช่น หยางชุน (阳春) ซึ่งมีพงศาวลีพิมพ์ไม้ตั้งแต่ปลายราชวงศ์หมิง และไปกว่างซี (หรงเซี่ยน อู๋โจว ยวี่หลิน) บางสายไปไกลถึงเสฉวน เว็บรวมแซ่ของจีนยังระบุว่ามีบางส่วนข้ามไปไต้หวัน เวียดนาม และเอเชียตะวันออกเฉียงใต้
แซ่เส็กในแต้จิ๋ว
ต้องบอกตรง ๆ ว่า ไม่พบศาล หมู่บ้าน หรือสมาคมของตระกูล 植 ในแต้จิ๋ว การค้นแผนที่ Amap ในเตี่ยจิว ซัวเถา และกิ๊กเอี๊ย ไม่พบสถานที่ชื่อ "植氏" หรือ "植厝" แม้แต่แห่งเดียว และไม่พบสายแคะหรือไหหลำเช่นกัน แซ่นี้เป็นแซ่ของชาวกวางตุ้ง (广府) และกว่างซีตะวันออกโดยแท้
ศาลบรรพชนตระกูลเส็ก (植) ในกวางตุ้ง
ในแต้จิ๋วและไทยไม่พบสมาคมหรือศาลของตระกูลนี้ ตารางนี้จึงรวมศาลบรรพชนในถิ่นหลักของตระกูลในกวางตุ้งแทน
| ชื่อ (ไทย / จีน) | ที่อยู่ | แผนที่ | โทร |
|---|---|---|---|
| ศาลใหญ่ตระกูลจื๋อ หมู่บ้านจื๋อชุน / 植氏大宗祠 | ถนนหนานต้า หมู่บ้านจื๋อชุน (南大公路植村) แขวงต้าสือ เขตผานอวี๋ กว่างโจว | แผนที่ Amap · Google Maps | — |
| ศาลตระกูลจื๋อ หนานไห่ / 植氏宗祠 | 南越新村六巷 ตัดถนน 安定新村路 ไปทางตะวันตก 100 ม. เขตหนานไห่ ฝอซาน | แผนที่ Amap · Google Maps | — |
| ศาลตระกูลจื๋อ ซานสุ่ย / 植氏宗祠 | 三水大道北616号 เขตซานสุ่ย ฝอซาน | แผนที่ Amap · Google Maps | — |
| ศาลใหญ่ตระกูลจื๋อ ซานสุ่ย / 植氏大宗祠 | ถนน 乐盛路 ตัด 浩业大道 ไปทางเหนือ 420 ม. เขตซานสุ่ย ฝอซาน | แผนที่ Amap · Google Maps | — |
| ศาลใหญ่ตระกูลจื๋อแห่งหย่งกู้ / 永固植氏大宗祠 (亚轴庙) | หมู่บ้านตี้โจ้ว (地轴村) คณะกรรมการหมู่บ้านหลงเถียน ตำบลหย่งกู้ อำเภอหวยจี๋ | แผนที่ Amap · Google Maps | — |
| ศาลใหญ่ตระกูลจื๋อ ซือต้ง / 植氏大宗祠 | หมู่บ้านเฟิ่งย่วน (凤苑村) คณะกรรมการหมู่บ้านซวงเฟิ่ง ตำบลซือต้ง อำเภอหวยจี๋ | แผนที่ Amap · Google Maps | — |
| ศาลรวมทุกสายตระกูลจื๋อ / 植氏合族大宗祠 | ถนนหวยหนาน (怀南路) ทางหมู่บ้าน 653 อำเภอหวยจี๋ | แผนที่ Amap · Google Maps | — |
| ศาลตระกูลจื๋อ เฟิงคาย / 植氏宗祠 | หมู่บ้านฟู่เมิ่ง (富孟村) ตำบลหนานเฟิง อำเภอเฟิงคาย เมืองจ้าวชิ่ง | แผนที่ Amap · Google Maps | — |
พิกัดจาก Amap (高德地图) โปรดตรวจสอบก่อนเดินทาง/ติดต่อ · ไม่พบเบอร์โทรที่เผยแพร่ (ข้อมูลปี 2026) · ศาลที่หมู่บ้านจื๋อตี้จวง ผานอวี๋ ยังไม่มีหมุดใน Amap จึงไม่ได้ใส่ในตาราง
แซ่เส็ก (植) ในประเทศไทย
ไม่พบสมาคม ศาลบรรพชน หรือมูลนิธิของตระกูล 植 ในประเทศไทย ทั้งในรายชื่อสมาคมตระกูลแซ่และการค้นเว็บภาษาไทย
ถ้าบ้านคุณเป็นแซ่ 植 ไม่ว่าจะเรียกว่าแซ่เส็ก แซ่จิก หรือแซ่จื๋อ อยากชวนมาเล่าให้ฟัง เพราะยังไม่มีบันทึกเรื่องคนแซ่นี้ในเมืองไทยเลย
ปัจจุบันคนแซ่เส็กอยู่ที่ไหนในจีน
ฐานข้อมูลฝูซี ปี 2013 ระบุว่า กวางตุ้ง มีคนแซ่จื๋อมากที่สุด
| พื้นที่ | ความสำคัญ |
|---|---|
| กวางตุ้ง — จ้าวชิ่ง | หวยจี๋ (ตำบลหย่งกู้ ซือต้ง เหลียงชุน — ศาลตระกูล 9 แห่ง) · เฟิงคาย · ติ่งหู (หมู่บ้าน植屋村) |
| กวางตุ้ง — กว่างโจว / ฝอซาน | ผานอวี๋ (จื๋อตี้จวง จื๋อชุน) ฮวาตู · ฝอซาน (โจวเปี่ยว หนานไห่ ซานสุ่ย) ชุ่นเต๋อ |
| กวางตุ้ง — อื่น ๆ | ซินซิง อวิ๋นฝู หยางชุน เม่าหมิง เกาโจว หลัวติ้ง ตงก่วน ชิงหย่วน หนานสง |
| กว่างซี | หรงเซี่ยน อู๋โจว ยวี่หลิน เป่ยหลิว กุ้ยผิง |
| เสฉวน / กุ้ยโจว | ฉงไหล (成都) · ฉงเจียง |
| ฮ่องกง / มาเก๊า | มีชุมชนชาวกวางตุ้งแซ่นี้ สะกด Chik |
บุคคลสำคัญแซ่จื๋อ
แซ่เส็กเป็นแซ่เล็กมาก พจนานุกรมบุคคลในประวัติศาสตร์จีน《中国历代人名大辞典》บันทึกคนแซ่นี้ไว้เพียง 2 คน รายชื่อด้านล่างจึงรวมบุคคลจากตำราแซ่และพงศาวลีด้วย
| บุคคล | ยุค | บทบาท |
|---|---|---|
| จื๋อถิงเสี่ยว (植廷晓) | ห้าราชวงศ์–ต้นซ่ง | แม่ทัพของหลิวจี้หยวน (刘继元) แห่งแคว้นเป่ยฮั่น |
| จื๋อหยวนเจิน (植元真) | หนานฮั่น ราวปี 907 | ต้นสายหวยจี๋ตามพงศาวลีของตระกูล |
| จื๋อกวงฮั่น · จื๋อหงฮั่น (植光翰 · 植弘翰) | ปลายซ่ง–ต้นหยวน | พี่น้องพ่อค้าผ้าจากอู๋โจวผู้พาครอบครัวเข้าหวยจี๋ (ตามพงศาวลี) |
| จื๋อเซวียน (植轩) | ราชวงศ์หมิง | นายอำเภอเหวินชาง (文昌) บนเกาะไหหลำ |
| จื๋ออี่จิ้น (植以进) | ราชวงศ์หมิง | ชาวไคเจี้ยน (开建 ปัจจุบันคือเฟิงคาย) ได้รับยกย่องเป็นบุตรกตัญญู |
| จื๋อหมิ่นหวย (植敏槐) | ราชวงศ์ชิง | ชาวฉงโจว (邛州 ปัจจุบันคือฉงไหล เสฉวน) สอบได้จวี่เหรินสมัยจักรพรรดิซุ่นจื้อ |
อาหารและวัฒนธรรมประจำแซ่
อาหาร: ขอบอกตรง ๆ ว่า ไม่พบอาหารที่ผูกกับแซ่ 植 โดยตรง ที่ค้นเจอในหวยจี๋มีร้าน "植氏云吞店" (ร้านเกี๊ยวน้ำ) ซึ่งเป็นชื่อร้าน ไม่ใช่อาหารประจำตระกูล
คำสอนประจำตระกูล (家训): ไม่พบในแหล่งที่ค้น
ลำดับชื่อรุ่น (字辈): แต่ละสายต่างกัน ตัวอย่างจากแหล่งของตระกูล
หวยจี๋ ตำบลหย่งกู้: 毓秀钟奇瑞，成才美可嘉，如斯春泽广，奕世显荣华 อวิ๋นฝู: 开肇五世毓秀荣昌枝发庭茂永佐朝纲
ใครที่มีชื่อจีนสามพยางค์ ลองเทียบอักษรกลางของชื่อดู แต่ควรตรวจกับพงศาวลีของบ้านตัวเองอีกครั้ง
พงศาวลีที่มีบันทึก:《广东春湾植氏族谱》ฉบับพิมพ์ไม้ปลายราชวงศ์หมิง เก็บที่ตำบลชุนวาน อำเภอหยางชุน ส่วน《广东植氏源流》《广东南海植氏族谱》(2003) และ《广东怀集植氏总谱》(2004) เก็บที่ ห้องสมุดเมืองฝอซาน ใครอยากสืบสายตระกูลจื๋อเริ่มจากที่นี่ได้
ศาลรวมของตระกูล: หวยจี๋มี "植氏合族大宗祠" ศาลที่รวมทุกสายไว้ด้วยกัน และ "严岭山植元公宗祠" ศาลของต้นสายจื๋อหยวนเจิน
คำถามที่พบบ่อย
แซ่เส็ก ภาษาจีนเขียนอย่างไร?
เขียนว่า 植 ตัวย่อและตัวเต็มเขียนเหมือนกัน เป็นอักษรเดียวกับในคำว่า 植物 (พืช)
แซ่เส็ก แต้จิ๋วอ่านว่าอะไร?
ถอดเสียงตามหลักการอ่านแต้จิ๋วได้ว่า "เส็ก" (sêg4) ซึ่งเป็นเสียงอ่านหนังสือที่ใช้ทุกถิ่น ยังไม่พบการใช้เป็นชื่อแซ่ในเอกสารไทย ส่วนเสียง "ซิก" เป็นภาษาพูดที่ใช้ในความหมาย "ปลูก"
แซ่ 植 จีนกลางอ่านว่าอะไร?
จีนกลางอ่านว่า "จื๋อ" (Zhí เสียงที่ 2) ส่วนกวางตุ้งอ่านว่า "จิก" ซึ่งเป็นเสียงที่คนแซ่นี้ส่วนใหญ่ใช้
แซ่เส็ก มาจากไหน?
ตำราสมัยซ่งให้คำตอบสองแบบ《路史》ว่าเป็นลูกหลานกษัตริย์แคว้นเย่ว์ ส่วน《古今姓氏书辨证》ว่าเป็นแซ่ของชาวอินเดียผู้นับถือพุทธ ถิ่นตระกูลคือหนานไห่ (กว่างโจว) และตั้งแต่สมัยหมิงก็นับเป็นหนึ่งในสี่แซ่ที่มีแต่ในหนานเย่ว์ ปัจจุบันมีศาลบรรพชนมากที่ผานอวี๋ ฝอซาน และหวยจี๋
แซ่เส็ก ภาษาอังกฤษสะกดอย่างไร?
Zhi (จีนกลาง), Chik หรือ Jik (กวางตุ้งแบบฮ่องกง) และ Sek (ใกล้เสียงแต้จิ๋ว) ระวังว่า Chik ใช้กับแซ่ 戚 ด้วย
แซ่ 植 เกี่ยวกับโจสิด (曹植) ในสามก๊กหรือไม่?
ไม่เกี่ยว โจสิดหรือเฉาจือเป็นบุตรของโจโฉ แซ่ 曹 ส่วนอักษร 植 เป็นเพียงชื่อตัวของท่าน
อ่านต่อ: ตาราง 168 แซ่จีน — รวมแซ่จีนในไทยพร้อมคำอ่านแต้จิ๋วและจีนกลาง · บทความนี้อยู่ในชุด แซ่จีนหายาก 99 แซ่
บทความแซ่ที่เกี่ยวข้อง:
- แซ่เสี่ยน แซ่เซี้ยง (冼) — อีกหนึ่งใน "สี่แซ่แห่งหนานเย่ว์" ตามคำของหวงจั่ว
- แซ่ชิ้ง แซ่ฉิน (覃) — แซ่ในกลุ่มสี่แซ่แห่งหนานเย่ว์เช่นกัน
ชวนเล่าเรื่องแซ่ของบ้านคุณ
บ้านคุณเป็นแซ่ 植 ไหม? ที่บ้านเรียกว่าแซ่เส็ก แซ่จิก หรือแซ่จื๋อ? อากงอาม่ามาจากผานอวี๋ ฝอซาน หวยจี๋ หรือที่ไหนในกวางตุ้ง? ทุกเรื่องที่แชร์มาจะช่วยเติมประวัติแซ่จีนในเมืองไทยให้ครบขึ้น
แหล่งอ้างอิง
- 淘名吧 — 植姓起源及分布 (郡望 南越 南海)
- 卜易居 — 植姓的来源 (《路史》越王后有植氏)
- 道易五术书社 — 植氏起源 (《古今姓氏书辨证》天竺胡人之姓)
- 族谱网 / 炎黄植氏网 — 植姓入迁怀集小考 (แหล่งของตระกูล, 2022)
- 族谱网 — 植(zhí)姓 (《中国历代人名大辞典》; 植轩)
- 族谱网 — 佛山古迹之植氏宗祠--洲表村 (แหล่งของตระกูล, 2018)
- 360地图 — 植氏宗祠 (番禺区植地庄南约文明大街4号)
- 道客巴巴 — 全国植氏人口村落分布统计
- 查字典 — 植姓起源 (รายการพงศาวลี)
- 族谱网 — 植氏--字辈排行 (แหล่งของตระกูล, 2017)
- Amap (高德地图) — หมุดศาล 植氏 ในกว่างโจว ฝอซาน และจ้าวชิ่ง (ค้นเมื่อ พ.ย. 2026)
- Wikimedia Commons — 植地庄抗日战斗烈士纪念碑 และแผนที่หวยจี๋ 1898
- Wikimedia Commons — https://commons.wikimedia.org/wiki/File:1898_Guangxi_Yudi_Quantu_65_%E6%80%80%E9%9B%86%E5%8E%BF.jpg
หมายเหตุ: ตัวเลขประชากรปี 2026 เป็นตัวเลขประมาณการ (คลาดเคลื่อนได้ราว ±15%) คำนวณจากสัดส่วนแซ่ในฐานข้อมูลฝูซี ปี 2013 เทียบกับประชากรจีนปลายปี 2025 อันดับเป็นอันดับประมาณ เพราะทางการจีนประกาศเพียง 100 อันดับแรก ส่วนเรื่องสายหวยจี๋ ลำดับชื่อรุ่น และตำนานแซ่ 相 มาจากพงศาวลีและเว็บไซต์ของตระกูล
