↑
HOME ครอบครัว ธุรกิจ แถวนี้ 101 แซ่อึ้ง บทความ ติดต่อครอบครัว
แซ่จีนหายาก · Che Surname

แซ่เชีย แซ่เชอ (车) มาจากไหน? ประวัติตระกูลเชอ จากฉางอานสู่จีนใต้

แซ่เชีย แซ่เชอ (车) มาจากไหน? อัครเสนาบดีนั่งรถผู้เดิมแซ่เถียน เชออิ้นอ่านหนังสือด้วยแสงหิ่งห้อย และสายแคะ–กวางตุ้ง คำอ่านแต้จิ๋ว จีนกลาง อังกฤษ

โดย · · อ่าน ~13 นาที
ภาพปกอักษร 车 สีทองตัวใหญ่ พร้อมข้อความ แซ่เชีย แซ่เชอ (车) มาจากไหน? ประวัติตระกูลเชอ จากฉางอานสู่จีนใต้
ภาพปกอักษร 车 สีทองตัวใหญ่ พร้อมข้อความ แซ่เชีย แซ่เชอ (车) มาจากไหน? ประวัติตระกูลเชอ จากฉางอานสู่จีนใต้ (ภาพปกประกอบบทความ)

แซ่เชอ เขียนด้วยอักษรจีน 车 (ตัวย่อ) หรือ 車 (ตัวเต็ม) อักษรเดียวกับที่แปลว่า "รถ" จีนกลางอ่านว่า "เชอ" (Chē) ส่วนสำเนียงแต้จิ๋วอ่านว่า "เชีย" (cia1) ชื่อแซ่นี้มีที่มาน่ารักจากอัครเสนาบดีสูงวัยที่ได้รับอนุญาตให้ นั่งรถเข้าวัง แซ่นี้อยู่ราว อันดับประมาณ ~196 ของจีน ประมาณการว่าปี 2026 มีคนแซ่นี้ราว 6.1 แสนคน พบมากที่สุดในมณฑลซานตง

คำตอบสั้น ๆ

แซ่เชีย แซ่เชอ (车) แต้จิ๋วอ่านเชีย จีนกลางอ่านเชอ สายหลักมาจากเชอเชียนชิว อัครมหาเสนาบดีสมัยฮั่นตะวันตกผู้เดิมแซ่เถียน ได้รับอนุญาตให้นั่งรถเข้าวังจนมีฉายาว่าอัครเสนาบดีรถ ถิ่นตระกูลคือจิงเจ้า แถบซีอาน ปัจจุบันมีราว 6.1 แสนคน (ประมาณการปี 2026) มากที่สุดในซานตง ไม่พบสายในแต้จิ๋วและไม่พบสมาคมในไทย

ประเด็นสำคัญ

  • แต้จิ๋ว เชีย (车) เป็นคนละแซ่กับ 谢 (เจี่ย) และตัวรถในหมากรุกจีนอ่านเสียงอื่น
  • เชอเชียนชิว เดิมแซ่เถียน (田) ได้นั่งรถเข้าวัง จึงมีฉายาว่าอัครเสนาบดีรถ
  • เชออิ้นจับหิ่งห้อยใส่ถุงอ่านหนังสือ เป็นที่มาของหอ 萤照堂 และสำนวน 囊萤
  • ถิ่นตระกูลคือจิงเจ้า (京兆堂) สายกวางตุ้งอยู่ที่ปั๋วหลัว หุ้ยโจว และเหมาหมิง
  • แซ่เกาหลี ชา (차) ใช้อักษร 車 ตัวเดียวกัน ส่วนในแต้จิ๋วและไทยไม่พบสายหรือสมาคมแซ่เชีย

ก่อนอ่าน: ทำไมผมเขียนเรื่องแซ่ของตระกูลต่าง ๆ

ผม ธนินพงษ์ ศุภพิทักษ์พงษ์ (MingPaPa) เป็นคนแต้จิ๋ว แซ่ 黃 (แต้จิ๋ว อึ้ง / จีนกลาง หวง) บรรพบุรุษมาจากเท่งไฮ้ (澄海 — จีนกลาง เฉิงไห่) ผมรักและภูมิใจในรากเหง้าวัฒนธรรมจีนที่อากงอาม่าส่งต่อมาให้ หลังจากเขียนเรื่องแซ่อึ้งของบ้านผมเองและตาราง 168 แซ่จีนแล้ว ผมอยากให้ลูกหลานตระกูลอื่นได้มีเรื่องราวของแซ่ตัวเองเก็บไว้บ้าง จึงขออนุญาตรวบรวมข้อมูลเท่าที่พอจะหาได้ มาเขียนเป็นบทความของแซ่ตระกูลที่มีอยู่ในเมืองไทยทีละแซ่

ตั้งใจให้เป็นประโยชน์ต่อลูกหลานแต่ละตระกูล และเป็นอีกแรงหนึ่งในการช่วยคนไทยเชื้อสายจีนค้นหารากเหง้าของตัวเอง ข้อมูลส่วนใหญ่มาจากรายงานทะเบียนราษฎร์ของทางการจีน หนังสือและเว็บไซต์ของตระกูล งานวิชาการ และข่าวจากจีน ผมพยายามบอกไว้ทุกครั้งว่าเรื่องไหนเป็นตำนานหรือบันทึกของตระกูล และเรื่องไหนมีหลักฐานทางประวัติศาสตร์

ผมไม่ใช่นักประวัติศาสตร์ เป็นเพียงลูกหลานคนจีนคนหนึ่งที่อยากเห็นเรื่องเหล่านี้ถูกเก็บไว้ หากข้อมูลตระกูลใดผิดพลาด หรือพี่น้องบ้านไหนมีเรื่องราวที่อยากเพิ่มเติม แจ้งครอบครัวเราได้เลยครับ ผมจะแก้ไขและบันทึกไว้ในประวัติการแก้ไขท้ายบทความ เพื่อให้ข้อมูลสมบูรณ์ที่สุด และช่วยให้การศึกษารากเหง้าและวัฒนธรรมของแต่ละแซ่ง่ายขึ้นสำหรับทุกคน

ข้อมูลด่วน: แซ่เชีย แซ่เชอ (车)

หัวข้อ ข้อมูล
อักษรจีน 车 (ตัวย่อ) / 車 (ตัวเต็ม) แปลว่า "รถ"
จีนกลาง Chē (เสียง 1) · เชอ (รูปตามหลักราชบัณฑิตฯ กับรูปที่ใช้ทั่วไปตรงกัน) — เป็นแซ่อ่าน chē เสมอ
แต้จิ๋ว cia1 · เชีย — ถอดเสียงตามหลักการอ่านแต้จิ๋ว ยังไม่พบการใช้เป็นชื่อแซ่ในเอกสารไทย
กวางตุ้ง ce1 (ฮ่องกงสะกด Che)
เกาหลี 차 (Cha) ใช้อักษร 車 ตัวเดียวกัน
ภาษาอังกฤษ Che, Chia, Cheh
อันดับในจีน อันดับประมาณ ~196 (จัดจากฐานข้อมูลฝูซี ปี 2013 เพราะทางการจีนประกาศเพียง 100 อันดับแรก) · ใน《百家姓》อยู่ลำดับที่ 229
ประชากร ราว 6.1 แสนคน (ประมาณการปี 2026 ช่วง ±15% ราว 5.2–7.0 แสนคน)
มณฑลที่มีมากที่สุด ซานตง (ตามฐานข้อมูลฝูซี 2013)
郡望 (ถิ่นตระกูล) 京兆 จิงเจ้า (ซีอาน) · 鲁国 หลู่ (ซานตง) · 南平 หนานผิง · 河南 เหอหนาน (ลั่วหยาง) · 淮南 หวยหนาน (อานฮุย)
堂号 (ชื่อหอ) 萤照堂 (หอแสงหิ่งห้อย) · 京兆堂 · 玉峰堂 · 淮南堂 · 天水堂
ระวังสับสน แต้จิ๋ว "เชีย" (车) ≠ แซ่ 谢 (เจี่ย) · คำว่า 车 ที่หมายถึงตัว "รถ" ในหมากรุกจีนมีเสียงอ่านอีกแบบ ไม่ใช่เสียงของแซ่
ซากเมืองเจียวเหอ ถูร์ปาน ซินเจียง อดีตเมืองหลวงอาณาจักรเชอซือ ที่มาสายหนึ่งของแซ่เชีย แซ่เชอ
ซาก เมืองโบราณเจียวเหอ (交河故城) ที่ถูร์ปาน ซินเจียง อาคารดินอัดสีน้ำตาลอ่อนตั้งโดดเดี่ยวกลางลานดินแห้ง ผนังสึกกร่อนเป็นรูพรุน มีช่องประตูโค้งดำมืด ด้านหลังเป็นแนวกำแพงดินพังใต้ฟ้าครึ้ม ที่นี่เคยเป็นเมืองหลวงของอาณาจักรเชอซือ (车师) ซึ่งชาวเมืองบางส่วนใช้ชื่ออาณาจักรเป็นแซ่ 车 · ภาพ: Sharonkuei / Wikimedia Commons, CC BY-SA 4.0

แซ่เชีย ภาษาจีนเขียนอย่างไร อ่านว่าอะไร (จีนกลาง vs แต้จิ๋ว)

แซ่นี้เขียนว่า 车 ในจีนแผ่นดินใหญ่ และ 車 ในไต้หวัน ฮ่องกง และเอกสารเก่า ตัวเต็มดูคล้ายภาพรถม้าโบราณที่มองจากด้านบน มีล้อสองข้างและเพลากลาง

ชื่อเรียกแซ่นี้เปลี่ยนไปตามสำเนียง

  • เชอ มาจากภาษาจีนกลาง (Chē) ตรงกับการสะกด "Che"
  • เชีย — สำเนียงแต้จิ๋วอ่านว่า เชีย (ถอดเสียงตามหลักการอ่านแต้จิ๋ว — ยังไม่พบการใช้เป็นชื่อแซ่ในเอกสารไทย) พจนานุกรมแต้จิ๋วให้เสียง cia1 และระบุว่าเป็นเสียงที่ใช้กับแซ่
  • Che ยังเป็นการสะกดแบบกวางตุ้ง (ce1) ที่ใช้ในฮ่องกงด้วย
  • Cha (차) คือแซ่เกาหลีที่ใช้อักษร 車 ตัวเดียวกัน

ข้อควรระวัง:

  • เชีย (车) กับ เจี่ย (谢) เป็นคนละแซ่ แม้เสียงจะคล้ายกันสำหรับหูคนไทย
  • อักษร 车 ในหมากรุกจีน (ตัวรถ) มีเสียงอ่านอีกแบบ ทั้งในจีนกลางและแต้จิ๋ว แต่เมื่อเป็นแซ่ต้องอ่านว่า เชอ / เชีย เท่านั้น
  • คำทับศัพท์ เช่น 车尔尼 (Czerny นักแต่งเพลง) ใช้อักษร 车 เพื่อเลียนเสียง ไม่ใช่แซ่จีน

แซ่เชีย มาจากไหน: ต้นกำเนิดตระกูลเชอ

สายที่ 1 — อัครเสนาบดีนั่งรถ (车千秋): สายนี้มีพงศาวดารรองรับชัดเจน《漢書》บันทึกว่า เชอเชียนชิว (车千秋) "เดิมแซ่เถียน" (本姓田氏) เป็นลูกหลานตระกูลเถียน (田) แห่งแคว้นฉี ที่ถูกย้ายมาอยู่เมืองฉางหลิง (长陵) ใกล้ฉางอาน ท่านได้เป็นอัครมหาเสนาบดีในรัชกาลพระเจ้าฮั่นอู่ตี้ เมื่ออายุมาก จักรพรรดิทรงอนุญาตให้ นั่งรถเล็กเข้าออกพระราชวัง ผู้คนจึงเรียกท่านว่า "车丞相" (อัครเสนาบดีรถ) ต่อมาตำราแซ่สมัยถัง《元和姓纂》บันทึกว่าลูกหลานใช้คำว่า "车" เป็นแซ่

สายที่ 2 — สกุลจื่อเชอ (子车) แห่งแคว้นฉิน: ขุนนางสามพี่น้องสกุลจื่อเชอของพระเจ้าฉินมู่กง ถูกฝังตามพระศพ เรื่องนี้อยู่ในบทกวี《诗经·秦风·黄鸟》 ภายหลังลูกหลานตัดเหลือ "车" คำเดียว

สายที่ 3 — ชาวเซียนเปย (鲜卑): สกุลสองพยางค์ 车非 และ 车焜 เปลี่ยนเป็นแซ่เดี่ยว 车 ในการปฏิรูปของจักรพรรดิเว่ยเสี้ยวเหวินตี้ สมัยราชวงศ์เป่ยเว่ย ตามที่《魏书·官氏志》บันทึก

สายที่ 4 — อาณาจักรเชอซือ (车师): ชาวอาณาจักรเชอซือในแอ่งถูร์ปาน ซินเจียง ใช้ชื่ออาณาจักรเป็นแซ่ เช่น แม่ทัพ 车伊洛 สมัยเป่ยเว่ย เมืองหลวงเก่าของอาณาจักรนี้คือเมืองเจียวเหอในภาพเปิด

สายที่ 5 — พระราชทานแซ่: ต้นราชวงศ์หมิง ขุนนางทหารชื่อ 车言 เดิมแซ่ 信 ได้รับพระราชทานแซ่ 车 จากความดีความชอบ

นอกจากนี้ยังมีตำนานขุนนางดูดาวชื่อ 车区 ของจักรพรรดิเหลือง และชนกลุ่มน้อยหลายกลุ่ม เช่น ชาวแมนจู มองโกล หุย ที่ใช้แซ่นี้

สาย บรรพชน / เหตุการณ์ ยุค ตำนานหรือประวัติศาสตร์
เถียน → เชอ เชอเชียนชิว "อัครเสนาบดีรถ" ฮั่นตะวันตก ฉายามีใน《漢書》 การที่ลูกหลานใช้เป็นแซ่มาจากตำราแซ่สมัยถัง
子车 → 车 สามขุนนางแห่งแคว้นฉิน ชุนชิว มีเอกสาร
เซียนเปย สกุล 车非 / 车焜 เป่ยเว่ย มีเอกสาร《魏书》
อาณาจักรเชอซือ ชาวถูร์ปาน ซินเจียง ฮั่น–เป่ยเว่ย มีเอกสาร
พระราชทานแซ่ 车言 เดิมแซ่ 信 ต้นหมิง มีเอกสาร (แหล่งรองอ้าง)
ขุนนาง 车区 ขุนนางของจักรพรรดิเหลือง ยุคตำนาน ตำนาน

แซ่เชียจึงนับเป็น "ญาติ" ทางสายเลือดกับ แซ่เถียน (田) ผ่านเชอเชียนชิว ซึ่งตระกูลเถียนแห่งแคว้นฉีเองก็สืบมาจากตระกูลเฉิน (陈)

ถิ่นเดิม (郡望) และชื่อหอบรรพชน (堂号)

郡望 คือ "ถิ่นอันเป็นเกียรติของตระกูล" ส่วน 堂号 คือชื่อหอบรรพชนที่แขวนเหนือประตูบ้านหรือศาลตระกูล

ชื่อ ประเภท ที่มา
京兆 / 京兆堂 郡望 + หอ จิงเจ้า คือแถบซีอาน (ฉางอาน) ลูกหลานเชอเชียนชิวรับราชการที่เมืองหลวง สายกวางตุ้งที่เหมาหมิงก็นับถิ่นนี้
鲁国 郡望 แคว้นหลู่ แถบชวีฟู่ ซานตง
南平 郡望 หนานผิงจวิ้นสมัยจิ้น แถบหูเป่ย–หูหนาน บ้านเกิดของเชออิ้น
河南 郡望 ลั่วหยาง ถิ่นของสายเซียนเปยที่ย้ายตามราชสำนักเป่ยเว่ย
淮南 郡望 โซ่วเซี่ยน อานฮุย
萤照堂 หอ "หอแสงหิ่งห้อย" จากเรื่องเชออิ้นอ่านหนังสือด้วยแสงหิ่งห้อย

กลอนคู่ประจำศาลตระกูลเชอที่รวบรวมไว้ เช่น "鸿胪颂美;萤火映书" วรรคแรกยกย่องเชอเชียนชิวซึ่งเคยเป็นเสนาบดีกรมพิธีการ (大鸿胪) วรรคหลังหมายถึงแสงหิ่งห้อยส่องหนังสือของเชออิ้น สองบรรพชนคนดังของตระกูลจึงอยู่ในกลอนคู่เดียวกัน

เส้นทางลงใต้: จากภาคเหนือสู่กวางตุ้ง

ภาพรวม

แซ่เชอเริ่มต้นทางภาคเหนือและภาคกลางของจีน คือส่านซี (ฉางอาน) ซานตง และหูเป่ย–หูหนาน สมัยซ่งมีสาขาที่หวงเหยียน (黄岩) เจ้อเจียง ต่อมาในสมัยหมิง–ชิง คลื่นอพยพใหญ่ทำให้มีคนแซ่นี้มากขึ้นในเหลียวหนิงและเสฉวน

สายกวางตุ้ง: ปั๋วหลัวและเหมาหมิง

ตามบทความของตระกูล (中华车氏网) ศิลาจารึกในศาลบรรพชนตระกูลเชอที่ หมู่บ้านเชอ (车村) ตำบลไท่เหม่ย อำเภอปั๋วหลัว (博罗) เมืองหุ้ยโจว ซึ่งเป็นศาลสมัยหมิง เล่าเส้นทางลงใต้ว่า บรรพชน "เข้าฝูเจี้ยนก่อน แล้วเลี้ยวมากวางตุ้งตะวันออก ผ่านตรอกจูจี (珠玑巷) เมืองหนานสยง แล้วถึงปั๋วหลัว" ตระกูลเชอที่หมู่บ้านนี้เป็น ชาวแคะ พูดภาษาแคะ

จากปั๋วหลัว ลูกหลานสายหนึ่งย้ายต่อไปอำเภอเจิงเฉิง (增城) ปี 1483 ไปเตี้ยนไป๋ (电白) และตั้งรกรากที่ หมู่บ้านลู่ (禄村) เมืองเหมาหมิง ในสมัยหงจื้อ (1488–1505) อยู่ท่ามกลางชาวกวางตุ้งหลายร้อยปีจนกลายเป็น ชาวกวางตุ้ง (广府) พูดภาษากวางตุ้ง ตระกูลเชอที่หมู่บ้านลู่ยังจัดงาน "เลี้ยงผู้สูงอายุพันคน" (千叟宴) รวมญาติมาแล้วหลายครั้ง

แต้จิ๋วล่ะ?

ขอบอกตรง ๆ ว่า ไม่พบบรรพชนผู้เข้าแต้จิ๋ว ศาลบรรพชน สมาคม หรือหมู่บ้านตระกูลเชียในแต้จิ๋ว ถิ่นที่ใกล้แต้จิ๋วที่สุดที่พบคือ เจี๊ยะจื้อ (甲子) อำเภอลู่เฟิง (陆丰) เมืองซัวเหว่ย ซึ่งมีบันทึกอักษรลำดับรุ่นของตระกูลเชอ แต่ไม่พบประวัติสาขานี้

แซ่เชีย (เชอ) ในประเทศไทย

ไม่พบสมาคมแซ่เชียหรือแซ่เชอในประเทศไทย แซ่นี้ไม่อยู่ในรายชื่อสหสมาคมตระกูลแซ่ การค้นภาษาไทยก็ไม่พบเอกสารที่เขียน "แซ่เชีย" และไม่พบนามสกุลไทยที่สืบจากแซ่นี้

อักษรนี้ยังพบในชื่อคนเกาหลี เพราะแซ่เกาหลี "ชา" (차) เขียนด้วยอักษร 車 ตัวเดียวกัน เช่น ตำนานฟุตบอลเกาหลี ชาบุมกึน (車範根) ส่วนดาราเกาหลี "ชาอึนอู" ใช้ "ชา" เป็นชื่อในวงการเท่านั้น ชื่อจริงเป็นแซ่ 이 (Lee) จึงไม่ใช่คนแซ่ 車

อีกเรื่องที่ใกล้ตัวคนไทย คือ เพลงญี่ปุ่น "โฮตารุโนะฮิคาริ" (蛍の光 แสงหิ่งห้อย) ที่ใช้ทำนองเดียวกับ เพลงสามัคคีชุมนุม ของไทย เนื้อเพลงญี่ปุ่นอ้างถึงเรื่องเชออิ้นอ่านหนังสือด้วยแสงหิ่งห้อย (ดูหัวข้อบุคคลสำคัญ)

ถ้าบ้านคุณเป็นแซ่ 车 หรือ 車 ที่บ้านเรียกว่าแซ่อะไร เชีย เชอ หรือ Che? อากงอาม่ามาจากกวางตุ้ง ซานตง หรือที่ไหน? เล่าให้ฟังได้เลย เรื่องของคุณจะช่วยเติมประวัติแซ่นี้ในเมืองไทยที่ยังว่างอยู่

ศาลบรรพชนตระกูลเชียในกวางตุ้ง

ไม่พบศาลหรือสมาคมของแซ่นี้ในแต้จิ๋วและในไทย ศาลที่ใกล้ที่สุดซึ่งมีหลักฐานคือศาลต้นสายกวางตุ้งที่ปั๋วหลัว

ชื่อ (จีน / ไทย) ที่อยู่ แผนที่ โทร
车氏宗祠 / ศาลบรรพชนตระกูลเชีย หมู่บ้านเชอ หมู่บ้านเชอ (车村) ตำบลไท่เหม่ย อำเภอปั๋วหลัว เมืองหุ้ยโจว กวางตุ้ง แผนที่ Amap · Google Maps —

พิกัดจาก Amap (高德地图) โปรดตรวจสอบก่อนเดินทาง/ติดต่อ · ศาลนี้ไม่มีเบอร์โทรเผยแพร่

ปัจจุบันคนแซ่เชออยู่ที่ไหนในจีน

ฐานข้อมูลฝูซี ปี 2013 ระบุว่า ซานตง มีคนแซ่นี้มากที่สุด ข้อมูลผู้ใช้บริการตรวจดีเอ็นเอ (23魔方) ก็ให้ซานตงสูงสุดราว 15% ตามด้วยกวางตุ้งและเจ้อเจียงราว 8%

พื้นที่ ความสำคัญ
ซานตง (山东) มากที่สุดตามฝูซี 2013 · ถิ่นเก่า ชวีฟู่ ซื่อสุ่ย จือชวน
กวางตุ้ง (广东) สายแคะปั๋วหลัว สายกวางตุ้งเหมาหมิง และพบที่หยางเจียง จ้านเจียง ลู่เฟิง
เจ้อเจียง (浙江) สายหวงเหยียน ไท่โจว ตั้งแต่สมัยซ่ง
ฉงชิ่ง–กุ้ยโจว ตำบลหนานเยาเจี้ย อำเภอโหย่วหยาง (ฉงชิ่ง) และอำเภอเหยียนเหอ (กุ้ยโจว) มีคนแซ่นี้หนาแน่น
เหลียวหนิง เฮยหลงเจียง เหอเป่ย มาจากคลื่นอพยพ "闯关东" ของชาวซานตงไปภาคตะวันออกเฉียงเหนือ
ส่านซี (陕西) หมู่บ้าน 车家庄 อำเภอปินเซี่ยน ใกล้ถิ่นเดิมของเชอเชียนชิว
เกาหลี แซ่ 차 (Cha) ใช้อักษร 車

บุคคลสำคัญแซ่เชอ

บุคคล ยุค บทบาท
เชอเชียนชิว (车千秋 / 田千秋) ฮั่นตะวันตก ข้าราชการเล็ก ๆ ผู้ดูแลสุสานหลวง กล้ายื่นฎีกาแก้ต่างให้รัชทายาทหลิวจวี้ จนพระเจ้าฮั่นอู่ตี้ทรงสำนึก แต่งตั้งเป็นอัครมหาเสนาบดี ร่วมรับพระราชพินัยกรรมช่วยราชการ ได้ฉายา "อัครเสนาบดีรถ"
สามขุนนางสกุลจื่อเชอ (子车) ชุนชิว ขุนนางแคว้นฉินที่ถูกฝังตามพระศพฉินมู่กง ในบทกวี《黄鸟》
เชอโจ้ว (车胄) ปลายฮั่นตะวันออก เจ้าเมืองชีจิ๋ว (徐州 สฺวีโจว) ที่โจโฉแต่งตั้ง พงศาวดารบันทึกว่า เล่าปี่ (刘备 หลิวเป้ย) เป็นผู้สังหาร ส่วนนิยายสามก๊กให้ กวนอู (关羽 กวนอวี่) เป็นผู้ลงมือ
เชออิ้น (车胤) ราว ค.ศ. 333–401 จิ้นตะวันออก เด็กยากจนผู้อ่านหนังสือด้วยแสงหิ่งห้อย ต่อมาเป็นอาจารย์สำนักศึกษาหลวงและเสนาบดีกรมขุนนาง (吏部尚书)
车伊洛 เป่ยเว่ย ทายาทกษัตริย์เชอซือ เป็นแม่ทัพของราชวงศ์เป่ยเว่ย
车路头 เป่ยเว่ย ขุนนางชาวเซียนเปย เดิมแซ่ 车非
车若水 ซ่ง ปราชญ์ชาวหวงเหยียน เจ้อเจียง ผู้แต่ง《宇宙略记》
ชาบุมกึน (車範根 차범근) เกิด ค.ศ. 1953 นักฟุตบอลเกาหลีใต้ ยิง 98 ประตูในบุนเดสลีกา คว้ายูฟ่าคัพสองครั้ง (1979–80 กับไอน์ทรัคท์ แฟรงก์เฟิร์ต และ 1987–88 กับไบเออร์ เลเวอร์คูเซิน) แซ่เกาหลีของเขาเขียนด้วยอักษร 車

เรื่องเล่าของเชออิ้น: พงศาวดาร《晉書》เล่าว่าเชออิ้นบ้านจนมาก ไม่มีเงินซื้อน้ำมันตะเกียง ฤดูร้อนจึงจับ หิ่งห้อยหลายสิบตัวใส่ถุงผ้าบาง ใช้แสงอ่านหนังสือต่อกลางคืน เรื่องนี้กลายเป็นสำนวน "囊萤" ที่อยู่ในตำราเรียนเด็กจีนโบราณ《三字经》ว่า "如囊萤,如映雪;家虽贫,学不辍" แปลว่า "เหมือนใส่หิ่งห้อยในถุง เหมือนอ่านด้วยแสงสะท้อนหิมะ บ้านแม้จน การเรียนไม่หยุด" เมื่อโตขึ้นท่านเป็นคนที่งานเลี้ยงขาดไม่ได้ จนมีคำพูดว่า "无车公不乐" (ไม่มีท่านเชอ ก็ไม่สนุก)

ภาพถ่ายชาบุมกึน 車範根 นักฟุตบอลเกาหลีใต้ แซ่ชา 차 ที่เขียนด้วยอักษรเดียวกับแซ่เชีย แซ่เชอ
ภาพถ่ายขาวดำของ ชาบุมกึน (車範根) นักฟุตบอลเกาหลีใต้สมัยเล่นให้ไอน์ทรัคท์ แฟรงก์เฟิร์ต ผมยาวปรกหน้าผาก สวมสูทกระดุมสองแถวกับเนกไทลายทาง ยิ้มเล็กน้อย ถ่ายที่เนเธอร์แลนด์ แซ่เกาหลี 차 ของเขาเขียนด้วยอักษร 車 ตัวเดียวกับแซ่เชีย · ภาพ: Nationaal Archief, Den Haag / ANEFO / Wikimedia Commons, CC BY-SA 3.0 nl

อาหารและวัฒนธรรมประจำแซ่

อาหาร: ขอบอกตรง ๆ ว่า ไม่พบอาหารที่ผูกกับแซ่เชียโดยตรง สิ่งที่ใกล้เคียงที่สุดคืองาน "เลี้ยงผู้สูงอายุพันคน" ของตระกูลเชอที่หมู่บ้านลู่ เหมาหมิง ซึ่งเป็นงานรวมญาติ ไม่ใช่อาหารประจำแซ่

คำสอนประจำตระกูล: ไม่พบ "家训" ฉบับเต็ม แต่ตระกูลเชอใช้เรื่องเชออิ้นอ่านหนังสือด้วยแสงหิ่งห้อยเป็นเรื่องสอนลูกหลาน ให้ ขยันเรียนแม้ยากจน อีกเรื่องคือ ความกล้าพูดความจริง ของเชอเชียนชิว ที่ยื่นฎีกาแก้ต่างให้รัชทายาทในวันที่ไม่มีใครกล้า

ลำดับชื่อรุ่น (字辈): แต่ละสาขาต่างกัน ตัวอย่างจากกวางตุ้ง

ลู่เฟิง เจี๊ยะจื้อ (ใกล้แต้จิ๋วที่สุด): 开创墩良义,成茂友兴盛 หยางเจียง: 德振朝廷,世代英雄,光国启景运开 เหมาหมิง หมู่บ้านลู่ สาขาที่ 4: 千秋永发、万载常青

ชุดของสาขาที่ 4 ที่เหมาหมิงขึ้นต้นด้วยคำว่า "千秋" ซึ่งเป็นชื่อของบรรพชนเชอเชียนชิว แปลได้ราวว่า "พันปีรุ่งเรืองยาวนาน หมื่นปีเขียวขจีเสมอ"

การไหว้บรรพชน: ตามแหล่งของตระกูล ศาลตระกูลเชอที่หมู่บ้านเชอ ปั๋วหลัว เป็นศาลสมัยหมิงที่เป็นโบราณสถานระดับอำเภอ ทุกปีมีลูกหลานจากหลายถิ่นมาไหว้บรรพชน

คำถามที่พบบ่อย

แซ่เชีย ภาษาจีนเขียนอย่างไร?

เขียนว่า 车 (ตัวย่อ) หรือ 車 (ตัวเต็ม) อักษรเดียวกับที่แปลว่า "รถ"

แซ่เชีย แต้จิ๋วอ่านว่าอะไร?

สำเนียงแต้จิ๋วอ่านว่า "เชีย" (cia1) ถอดเสียงตามหลักการอ่านแต้จิ๋ว ยังไม่พบการใช้เป็นชื่อแซ่ในเอกสารไทย ระวังสับสนกับแซ่ 谢 (เจี่ย) ซึ่งเป็นคนละแซ่

แซ่เชีย จีนกลางอ่านว่าอะไร?

จีนกลางอ่านว่า "เชอ" (Chē เสียงที่ 1) เมื่อเป็นแซ่ต้องอ่านเสียงนี้เสมอ ไม่อ่านแบบตัวรถในหมากรุกจีน

แซ่เชีย มาจากไหน?

สายหลักมาจากเชอเชียนชิว อัครมหาเสนาบดีสมัยฮั่นตะวันตก ผู้เดิมแซ่เถียน (田) และได้รับอนุญาตให้นั่งรถเข้าวัง จึงได้ฉายา "อัครเสนาบดีรถ" ลูกหลานจึงใช้ 车 เป็นแซ่ ยังมีสายจากสกุลจื่อเชอแห่งแคว้นฉิน ชาวเซียนเปย และชาวอาณาจักรเชอซือในซินเจียงด้วย

แซ่เชีย ภาษาอังกฤษสะกดอย่างไร?

Che (จีนกลางและกวางตุ้ง), Chia (ใกล้เสียงแต้จิ๋ว) และ Cheh ส่วนเกาหลีสะกด Cha

แซ่ชาของเกาหลี เป็นแซ่เดียวกับแซ่เชียไหม?

เขียนด้วยอักษร 車 ตัวเดียวกัน เช่น นักฟุตบอลชาบุมกึน (車範根) แต่เป็นตระกูลเกาหลี ส่วนดาราที่ใช้ชื่อ "ชา" ในวงการ บางคนชื่อจริงเป็นแซ่อื่น จึงควรดูอักษรจีน (ฮันจา) ประกอบ

อ่านต่อ: ตาราง 168 แซ่จีน — รวมแซ่จีนในไทยพร้อมคำอ่านแต้จิ๋วและจีนกลาง · บทความนี้อยู่ในชุด แซ่จีนหายาก 99 แซ่

บทความแซ่ที่เกี่ยวข้อง:

ชวนเล่าเรื่องแซ่ของบ้านคุณ

บ้านคุณเป็นแซ่ 车 ไหม? ที่บ้านเรียกว่าแซ่เชีย แซ่เชอ หรือชื่ออื่น? มีป้ายหอ "萤照堂" หรือ "京兆堂" ในบ้านหรือเปล่า? อากงอาม่ามาจากกวางตุ้ง ซานตง หรือหมู่บ้านไหน? แชร์เรื่องเล่าของบ้านคุณมาได้เลย ทุกเรื่องช่วยเติมประวัติแซ่นี้ในเมืองไทยให้ครบขึ้น

แหล่งอ้างอิง

หมายเหตุ: ตัวเลขประชากรปี 2026 เป็นตัวเลขประมาณการ (คลาดเคลื่อนได้ราว ±15%) คำนวณจากสัดส่วนแซ่ในฐานข้อมูลฝูซี ปี 2013 เทียบกับประชากรจีนปลายปี 2025 อันดับเป็นอันดับประมาณ เพราะทางการจีนประกาศเพียง 100 อันดับแรก ส่วนเส้นทางของสายกวางตุ้งมาจากเว็บไซต์ของตระกูล

แซ่จีนหายาก 99 แซ่

แซ่อันดับประมาณ ~196 ของจีน

บทความชุดนี้เล่าประวัติแซ่จีนหายากทีละแซ่ ต่อจาก 168 แซ่ยอดนิยม เพื่อเป็นประโยชน์ต่อลูกหลานคนไทยเชื้อสายจีนที่อยากรู้รากเหง้าของตระกูลตัวเอง ดูอันดับและจำนวนคนของทุกแซ่หายากได้ที่บทความแม่ของชุด ทั้งชุดค้นคว้าและเขียนโดย MingPaPa ธนินพงษ์ ศุภพิทักษ์พงษ์ (หวงปิ่งหมิง - 黄柄明) ลูกหลานคนแต้จิ๋วแซ่อึ้งจากเท่งไฮ้ หากข้อมูลตระกูลใดคลาดเคลื่อน แจ้งครอบครัวเราได้

ดูตาราง 99 แซ่หายาก →
ดูรายชื่อแซ่ทั้งชุด

เกี่ยวกับผู้เขียน

ธนินพงษ์ ศุภพิทักษ์พงษ์ (MingPaPa)
黄柄明 - MingPaPa

เขียนโดย

ชื่อจีน หวงปิ่งหมิง - 黄柄明

นักธุรกิจโรงพิมพ์ ครูศิลปะการต่อสู้ และผู้ถ่ายทอดวัฒนธรรมจีน ศาสนา และความเชื่อ

ประสบการณ์ที่เกี่ยวข้องกับบทความนี้: MingPaPa ธนินพงษ์ ศุภพิทักษ์พงษ์ (หวงปิ่งหมิง - 黄柄明) เป็นผู้เลือกหัวข้อและเรียบเรียงบทความนี้ โดยใช้ผู้ช่วย AI ช่วยค้นแหล่งข้อมูลและร่างข้อความตามวิธีที่ระบุในนโยบายบรรณาธิการ เป็นส่วนหนึ่งของชุดแซ่จีนหายากที่ต่อจากชุด 168 แซ่ เขาเป็นคนแต้จิ๋วแซ่อึ้ง บรรพบุรุษมาจากเท่งไฮ้ เคยเขียนเรื่องแซ่อึ้งของตระกูลตัวเองและตาราง 168 แซ่จีนจากรายงานทะเบียนราษฎร์ของทางการจีน บทความแซ่เชียนี้ค้นคว้าจากหนังสือและเว็บไซต์ของตระกูล งานวิชาการ ประกาศของทางการจีน และแหล่งที่ระบุไว้ท้ายบทความ เพื่อให้ลูกหลานแซ่เชียใช้ค้นรากเหง้าต่อได้

ประวัติการแก้ไข

  • — เผยแพร่ครั้งแรก

พบข้อมูลคลาดเคลื่อน แจ้งได้ที่หน้าติดต่อ และอ่านวิธีตรวจสอบกับแก้ไขข้อผิดพลาดได้ที่นโยบายบรรณาธิการ

บทความที่เกี่ยวข้อง

ดูบทความทั้งหมดในหมวดแซ่จีนหายาก