↑
HOME ครอบครัว ธุรกิจ แถวนี้ 101 แซ่อึ้ง บทความ ติดต่อครอบครัว
แซ่จีนหายาก · Diao Surname

แซ่เตียว (刁) มาจากไหน? ประวัติตระกูลเตียว จากแคว้นฉีและปั๋วไห่สู่จีนใต้และไทย

แซ่เตียว (刁) มาจากไหน? แซ่เดียวกับ 貂 จากแคว้นฉี ตระกูลขุนนางปั๋วไห่ สายแคะซิงหนิง และสมาคมตระกูลเตียวในกรุงเทพฯ ไม่ใช่เตียวของ 张

โดย · · อ่าน ~13 นาที
ภาพปกอักษร 刁 สีทองตัวใหญ่ พร้อมข้อความ แซ่เตียว (刁) มาจากไหน? ประวัติตระกูลเตียว จากแคว้นฉีและปั๋วไห่สู่จีนใต้และไทย
ภาพปกอักษร 刁 สีทองตัวใหญ่ พร้อมข้อความ แซ่เตียว (刁) มาจากไหน? ประวัติตระกูลเตียว จากแคว้นฉีและปั๋วไห่สู่จีนใต้และไทย (ภาพปกประกอบบทความ)

แซ่เตียว เขียนด้วยอักษรจีน 刁 (ตัวเต็มและตัวย่อเขียนเหมือนกัน) จีนกลางอ่านว่า "เตียว" (Diāo) และสำเนียงแต้จิ๋วก็อ่านว่า "เตียว" (diao1) เหมือนกัน อยู่ราว อันดับประมาณ ~236 ของจีน ประมาณการว่าปี 2026 มีคนแซ่นี้ราว 4.2 แสนคน

ตำราแซ่สมัยซ่งบอกว่า 刁 กับ 貂 คือแซ่เดียวกัน ต้นแซ่อยู่ในแคว้นฉี (ซานตง) ทุกวันนี้สายที่ลงใต้เป็น ชาวจีนแคะ แห่งซิงหนิง และในกรุงเทพฯ มี สมาคมตระกูลเตียว อยู่จริง

คำตอบสั้น ๆ

แซ่เตียว (刁) จีนกลางกับแต้จิ๋วอ่านเตียวเหมือนกัน ตำราสมัยซ่งบอกว่า 刁 กับ 貂 เป็นแซ่เดียวกัน ต้นแซ่อยู่ในแคว้นฉี ซานตง มาจากขันทีซู่เตียวหรือปราชญ์เตียวป๋อตามแต่ตำรา ถิ่นตระกูลคือปั๋วไห่และหงหนง ปัจจุบันมีราว 4.2 แสนคน (ประมาณการปี 2026) มากที่สุดในซานตง สายที่ลงใต้เป็นชาวแคะที่ซิงหนิง ในกรุงเทพฯ มีสมาคมตระกูลเตียว และเป็นคนละแซ่กับเตียวหุย (张)

ประเด็นสำคัญ

  • 刁 กับ 貂 เป็นแซ่เดียวกันตามตำราสมัยซ่ง ต้นแซ่อยู่ในแคว้นฉี ซานตง
  • ต้นแซ่มาจากขันทีซู่เตียวหรือปราชญ์เตียวป๋อ ตำราหลวงสมัยชิงเห็นว่าสายเตียวป๋อน่าเชื่อกว่า
  • ตระกูลเตียวแห่งปั๋วไห่เป็นขุนนางใหญ่สมัยจิ้น เตียวยง (刁雍) ขุดคลองในหนิงเซี่ยสมัยเป่ยเว่ย
  • สายลงใต้เป็นชาวแคะ ถิ่นหลักคือตำบล刁坊 ซิงหนิง กวางตุ้ง ตามพงศาวลีของตระกูล
  • ในกรุงเทพฯ มีสมาคมตระกูลเตียว (泰國刁氏宗親總會) และเตียวนี้ไม่ใช่เตียวหุยแซ่ 张

ก่อนอ่าน: ทำไมผมเขียนเรื่องแซ่ของตระกูลต่าง ๆ

ผม ธนินพงษ์ ศุภพิทักษ์พงษ์ (MingPaPa) เป็นคนแต้จิ๋ว แซ่ 黃 (แต้จิ๋ว อึ้ง / จีนกลาง หวง) บรรพบุรุษมาจากเท่งไฮ้ (澄海 — จีนกลาง เฉิงไห่) ผมรักและภูมิใจในรากเหง้าวัฒนธรรมจีนที่อากงอาม่าส่งต่อมาให้ หลังจากเขียนเรื่องแซ่อึ้งของบ้านผมเองและตาราง 168 แซ่จีนแล้ว ผมอยากให้ลูกหลานตระกูลอื่นได้มีเรื่องราวของแซ่ตัวเองเก็บไว้บ้าง จึงขออนุญาตรวบรวมข้อมูลเท่าที่พอจะหาได้ มาเขียนเป็นบทความของแซ่ตระกูลที่มีอยู่ในเมืองไทยทีละแซ่

ตั้งใจให้เป็นประโยชน์ต่อลูกหลานแต่ละตระกูล และเป็นอีกแรงหนึ่งในการช่วยคนไทยเชื้อสายจีนค้นหารากเหง้าของตัวเอง ข้อมูลส่วนใหญ่มาจากรายงานทะเบียนราษฎร์ของทางการจีน หนังสือและเว็บไซต์ของตระกูล งานวิชาการ และข่าวจากจีน ผมพยายามบอกไว้ทุกครั้งว่าเรื่องไหนเป็นตำนานหรือบันทึกของตระกูล และเรื่องไหนมีหลักฐานทางประวัติศาสตร์

ผมไม่ใช่นักประวัติศาสตร์ เป็นเพียงลูกหลานคนจีนคนหนึ่งที่อยากเห็นเรื่องเหล่านี้ถูกเก็บไว้ หากข้อมูลตระกูลใดผิดพลาด หรือพี่น้องบ้านไหนมีเรื่องราวที่อยากเพิ่มเติม แจ้งครอบครัวเราได้เลยครับ ผมจะแก้ไขและบันทึกไว้ในประวัติการแก้ไขท้ายบทความ เพื่อให้ข้อมูลสมบูรณ์ที่สุด และช่วยให้การศึกษารากเหง้าและวัฒนธรรมของแต่ละแซ่ง่ายขึ้นสำหรับทุกคน

ข้อมูลด่วน: แซ่เตียว (刁)

หัวข้อ ข้อมูล
อักษรจีน 刁 (ตัวย่อและตัวเต็มเขียนเหมือนกัน) · ตำราโบราณเขียนสลับกับ 貂
จีนกลาง Diāo (เสียง 1) · เตียว (รูปตามหลักราชบัณฑิตฯ กับรูปที่ใช้ทั่วไปตรงกัน)
แต้จิ๋ว diao1 · เตียว — คนไทยใช้จริง (ชื่อ "สมาคมตระกูลเตียว" ในกรุงเทพฯ)
แคะ diau1 · เตียว (ออกเสียงแบบเดียวกัน)
ฮกเกี้ยน / กวางตุ้ง tiau · diu1
ภาษาอังกฤษ Diao, Tiao, Tiau, Tiew (ฮ่องกงสะกด Diu หรือ Tiu)
อันดับในจีน อันดับประมาณ ~236 (จัดจากฐานข้อมูลฝูซี ปี 2013 เพราะทางการจีนประกาศเพียง 100 อันดับแรก) · ใน《百家姓》อยู่ลำดับที่ 148
ประชากร ราว 4.2 แสนคน (ประมาณการปี 2026 ช่วง ±15% ราว 3.6–4.8 แสนคน)
มณฑลที่มีมากที่สุด ซานตง (ตามฐานข้อมูลฝูซี 2013)
郡望 (ถิ่นตระกูล) 渤海 ปั๋วไห่ · 弘农 หงหนง
堂号 (ชื่อหอ) 弘农堂 · 渤海堂 · 河西堂 · 上郡堂 · 藏春堂
ระวังสับสน "เตียว" ในสามก๊กฉบับไทยคือแซ่ 张 (เตียวหุย 張飛) ไม่ใช่ 刁
สำเนาศิลาจารึกหลุมศพเตียวจุน 刁遵 สมัยเป่ยเว่ย ขุนนางตระกูลเตียว แซ่เตียวแห่งปั๋วไห่
ภาพสำเนา (拓本) ของ ศิลาจารึกหลุมศพเตียวจุน (刁遵墓誌) ขุนนางสมัยเป่ยเว่ยจากตระกูลเตียวแห่งปั๋วไห่ พื้นสีดำ ตัวอักษรสีขาวเรียงแนวตั้งเต็มแผ่น มีรอยแตกพาดเฉียงกลางศิลา มุมขวาบนมีป้ายเขียนว่า "刁遵碑舊拓" (สำเนาเก่าของศิลาเตียวจุน) ส่วนมุมล่างขวาเป็นพื้นขาว มีบันทึกท้ายด้วยลายมือของ 劉克綸 ชาวปั๋วไห่ สมัยเฉียนหลง พร้อมตราประทับสีแดง · ภาพ: 神州國光社 (สำเนาพิมพ์) / Wikimedia Commons, Public domain

แซ่เตียว ภาษาจีนเขียนอย่างไร อ่านว่าอะไร (จีนกลาง vs แต้จิ๋ว)

แซ่เตียวเขียนว่า 刁 อักษรนี้ไม่มีรูปย่อ จึงเขียนเหมือนกันทั้งในจีนแผ่นดินใหญ่ ไต้หวัน และป้ายบรรพชนรุ่นเก่า

ในภาษาจีนปัจจุบัน คำว่า 刁 ยังเป็นคำคุณศัพท์แปลว่า "เจ้าเล่ห์ ชอบหาเรื่อง" (เช่น 刁难) แต่เมื่อเป็นแซ่ ไม่มีความหมายแบบนั้น เพราะอักษรนี้เดิมเป็นรูปหนึ่งของ 刀 และใช้แทน 貂 ในชื่อคนมาตั้งแต่โบราณ

ชื่อแซ่นี้แทบไม่เปลี่ยนตามสำเนียง

  • จีนกลาง Diāo อ่านว่า เตียว
  • แต้จิ๋ว diao1 (ซัวเถา) อ่านว่า เตียว เช่นกัน และเป็นชื่อที่คนไทยใช้จริง สมาคมของตระกูลในกรุงเทพฯ ใช้ชื่อว่า "สมาคมตระกูลเตียว" คู่กับชื่อจีน 泰國刁氏宗親總會
  • แคะ diau1 ก็อ่าน เตียว เหมือนกัน
  • ฮกเกี้ยน tiau กวางตุ้ง diu1

ข้อควรระวังสำคัญ: คนไทยคุ้นคำว่า "เตียว" จาก เตียวหุย (張飛) ในสามก๊ก แต่เตียวหุยแซ่ 张 ซึ่งในเว็บนี้เรียกว่า แซ่เตีย บางแหล่งยังใช้ "เตียว" กับแซ่ 赵 (แซ่เตี๋ย) ด้วย ส่วน แซ่เตียวในบทความนี้คือ 刁 เท่านั้น เวลาเห็นคำว่า "แซ่เตียว" จึงควรดูอักษรจีนประกอบเสมอ

อีกจุดหนึ่งคือ อักษร 刁 หน้าตาคล้ายอักษร 习 (ซี) ที่ใช้เป็นแซ่เหมือนกัน ต้องดูให้ดี

แซ่เตียว มาจากไหน: ต้นกำเนิดตระกูลเตียว

刁 กับ 貂 คือแซ่เดียวกัน

ตำราแซ่สมัยซ่งใต้ชื่อ《古今姓氏書辯證》เขียนไว้ตรง ๆ ว่า

"刁貂聲同而字異,本一姓也" (刁 กับ 貂 เสียงเหมือนกัน อักษรต่างกัน เดิมเป็นแซ่เดียวกัน)

ตัวอย่างชัดเจนคือขันทีคนเดียวกันในแคว้นฉี ถูกเขียนเป็น 寺人貂 ในคัมภีร์《左傳》 แต่เป็น 豎刀 ในพงศาวดาร《史記》 แปลว่าอักษร 貂 刀 และ 刁 ใช้สลับกันมาตั้งแต่โบราณ

สายที่ 1 — ขันทีซู่เตียว (豎刁) แห่งแคว้นฉี

ซู่เตียวเป็นขันทีคนสนิทของ ฉีหวนกง (齊桓公) เจ้าผู้ครองแคว้นฉี เมื่อราว 2,700 ปีก่อน เขาร่วมกับพ่อครัวอี้หยา (易牙) ก่อความวุ่นวายหลังฉีหวนกงสิ้นพระชนม์ (643 ปีก่อน ค.ศ.) ในประวัติศาสตร์จีน ชื่อเขาจึงเป็นตัวอย่างของขุนนางสอพลอ

ตำราแซ่สมัยซ่งบันทึกว่าแซ่ 貂 "สืบจากขันที貂แห่งแคว้นฉี" เว็บแซ่จีนปัจจุบันหลายแห่งก็ยกซู่เตียวเป็นต้นแซ่

แต่ผู้รวบรวมตำราหลวง《四庫全書》สมัยชิงเขียนหมายเหตุค้านไว้ว่า ขันทีเพิ่งได้รับอนุญาตให้รับบุตรบุญธรรมสืบสกุลในปี ค.ศ. 135 สมัยโจวจึงไม่น่ามีธรรมเนียมนี้

สายที่ 2 — ปราชญ์เตียวป๋อ (貂勃 / 刁勃)

หมายเหตุใน《四庫全書》ฉบับเดียวกันเห็นว่าสายที่ "น่าเชื่อกว่า" คือ เตียวป๋อ ปราชญ์ของแคว้นฉีสมัยจั้นกั๋ว (ยุครณรัฐ) ตามที่หนังสือ《風俗通》สมัยฮั่นอ้างไว้ สารานุกรมหลวง《古今圖書集成》สมัยชิงก็จัด 刁勃 เป็นคนแรกในรายชื่อคนแซ่ 刁

สรุปด้วยตาราง

สาย บรรพชน / เหตุการณ์ ยุค ตำนานหรือประวัติศาสตร์
ขันทีซู่เตียว ขันทีคนสนิทของฉีหวนกง ชุนชิว ตัวบุคคลมีในพงศาวดาร ส่วนการเป็นต้นแซ่ ตำราหลวงสมัยชิงค้านไว้
ปราชญ์เตียวป๋อ ปราชญ์แคว้นฉี จั้นกั๋ว มีบันทึก ตำราหลวงเห็นว่าน่าเชื่อกว่า
刁 = 貂 อักษรสองตัวเป็นแซ่เดียวกัน — มีบันทึกในตำราสมัยซ่ง

ไม่ว่าสายไหน ต้นแซ่ล้วนอยู่ใน แคว้นฉี ซึ่งคือมณฑลซานตงปัจจุบัน และซานตงก็ยังเป็นมณฑลที่มีคนแซ่เตียวมากที่สุดจนถึงวันนี้

ถิ่นเดิม (郡望) และชื่อหอบรรพชน (堂号)

郡望 คือ "ถิ่นอันเป็นเกียรติของตระกูล" ส่วน 堂号 คือชื่อหอบรรพชนที่แขวนเหนือประตูบ้านหรือศาลตระกูล

ชื่อ ประเภท ที่มา
渤海 ปั๋วไห่ 郡望หลัก ชายฝั่งอ่าวปั๋วไห่ มณฑลเหอเป่ย ตำราซ่งเขียนว่า "今望出渤海" ตระกูลขุนนางเตียวเสียและเตียวยงเป็นชาวราวอาน (饒安) แห่งปั๋วไห่
弘农 หงหนง 郡望 ตั้งสมัยฮั่น ที่ว่าการอยู่แถบหลิงเป่า มณฑลเหอหนาน
弘农堂 (宏农堂) · 渤海堂 หอ ตั้งตามชื่อถิ่นตระกูล
河西堂 หอ ตรงกับชื่อพงศาวลี《興寧河西刁氏族譜》ของสายแคะซิงหนิง
上郡堂 · 藏春堂 หอ ชื่อหออื่นที่ตำราแซ่รวบรวมไว้

เส้นทางลงใต้: จากปั๋วไห่สู่ถิ่นแคะซิงหนิง

ตระกูลขุนนางแห่งปั๋วไห่

สมัยราชวงศ์จิ้น ตระกูลเตียวแห่งปั๋วไห่เป็นตระกูลใหญ่

  • เตียวเสีย (刁協) เป็นเสนาบดีใหญ่ (尚書令) ต้นราชวงศ์จิ้นตะวันออก เขาลงใต้ไปเจียงตงตั้งแต่ราวปี 307
  • หลานของเขา เตียวขุย (刁逵) มีนามากมาย ตระกูลอยู่ที่จิงโข่ว (เจิ้นเจียง) แต่ถูก หลิวอวี้ (劉裕) ล้างตระกูลในราวปี 404
  • เตียวยง (刁雍) เหลนของเตียวเสีย หนีขึ้นเหนือไปรับราชการราชวงศ์เป่ยเว่ย

สมัยราชวงศ์ซ่ง มีสายบัณฑิตที่ตันถู (丹徒 เจิ้นเจียง มณฑลเจียงซู) เช่น เตียวเยวีย (刁約) และคนแซ่เตียวก็เริ่มเข้าฝูเจี้ยน กวางตุ้ง กว่างซี ยูนนาน และกุ้ยโจว

สายแคะ: บรรพชนเตียวชิง (刁清) — ตามพงศาวลีของตระกูล

ข้อมูลส่วนนี้มาจาก พงศาวลีและเว็บของตระกูลเอง (แหล่งของตระกูล)

พงศาวลี《興寧河西刁氏族譜》ฉบับปี 1918 บันทึกบรรพชนชื่อ 刁清 ชื่อเดิม 法瑛 ชื่อรอง 子忠 นามทางศาสนา 千一郎 ตามบันทึกของตระกูล ท่านย้ายจาก หนิงฮว่าสือปี้ (宁化石壁) ฝูเจี้ยนตะวันตก ซึ่งชาวแคะจำนวนมากถือเป็น "บ้านเกิดร่วม" มาตั้งรกรากที่ เจียหยาง (揭阳) ในจวนแต้จิ๋ว

บุตร 4 คนของท่านแยกย้ายไป

  • ซิงหนิง (兴宁)
  • ฉางเล่อ (长乐) ปัจจุบันคืออู่หัว (五华)
  • ไห่หยาง (海阳) ปัจจุบันคือแต้อัว (潮安)

ต่อมาลูกหลานขยายไปเตี่ยเอี๊ย หลงชวน นิวเทร์ริทอรีส์ของฮ่องกง และกว่างซี

แต้จิ๋ววันนี้: แม้ตามพงศาวลีบรรพชนจะผ่านเจียหยาง แต่เมื่อค้นแผนที่จีน (Amap) ในเมืองแต้จิ๋ว ซัวเถา และกิ๊กเอี๊ย ไม่พบศาล หมู่บ้าน หรือสมาคมแซ่เตียวเลย สายนี้จึงอยู่ในถิ่นแคะเป็นหลัก

ตำบลเตียวฟาง (刁坊) ซิงหนิง

ถิ่นหลักของสายแคะวันนี้คือ ตำบล刁坊 เมืองซิงหนิง (兴宁) จังหวัดเหมยโจว มณฑลกวางตุ้ง

  • ตำบลนี้มีแม่น้ำหนิงเจียงไหลผ่าน ประชากรทั้งหมดพูดภาษาแคะ ปี 2020 มีประชากรราว 21,707 คน
  • มีชาวจีนโพ้นทะเลและคนฮ่องกง มาเก๊า ไต้หวัน ที่มาจากตำบลนี้ราว 5,000 กว่าคน
  • ที่หมู่บ้าน刁潭 มี ศาลบรรพชนตระกูลเตียว (刁氏宗祠) ปักหมุดได้บนแผนที่ (ดูตารางด้านล่าง) และมีหนังสือ《广东兴宁市刁氏宗祠》พิมพ์ปี 2008

พงศาวลีสายซิงหนิงมีตัวตนจริงหลายฉบับ เช่น《興寧河西刁氏族譜》ปี 1918 และ 1924 กับ《興寧刁氏史籍徵牒》ปี 1921 ซึ่งเก็บอยู่ในหอสมุดแห่งชาติจีนและหอสมุดจงซาน กวางตุ้ง

สายทางเหนือ

ทางเหนือมีพงศาวลีแซ่เตียวหลายถิ่น เช่น จี้โม่ (即墨) และชางอี้ (昌邑) ในซานตง กับกู้เฉิง (故城) ในเหอเป่ย

ปกพงศาวลี 故城刁氏族譜 ตระกูลเตียวแห่งกู้เฉิง เหอเป่ย แซ่เตียว 刁
ปกหนังสือผ้าสีม่วงเข้ม ทอลายดอกและวงกลมจาง ๆ ทั้งผืน มุมซ้ายบนติดป้ายกระดาษสีครีมเขียนว่า "故城刁氏族譜" (พงศาวลีตระกูลเตียวแห่งกู้เฉิง) และ "潤琴題簽 卷一" (潤琴 เขียนป้ายชื่อ เล่ม 1) เป็นพงศาวลีของสายเหอเป่ย ไม่ใช่สายแคะ · ภาพ: ไม่ระบุ (สแกนจากคลังเอกสาร SSID) / Wikimedia Commons, Public domain

แซ่เตียว ในประเทศไทย

แซ่เตียวมี สมาคมตระกูลในกรุงเทพฯ ชื่อไทยว่า สมาคมตระกูลเตียว ชื่อจีนว่า 泰國刁氏宗親總會 ชื่อไทยกับชื่อจีนจับคู่กันได้ เพราะสองแหล่งให้เบอร์โทรและแฟกซ์ตรงกัน

ข้อมูลปี 2020 ระบุว่าที่อยู่ที่ถนนมหาจักรเป็น "สำนักงานชั่วคราว" ที่อยู่และเบอร์จึงอาจเปลี่ยนไปแล้ว ควรตรวจสอบก่อนติดต่อ

นอกจากนี้ ในกรุงเทพฯ ยังมี สมาคมชาวซิงหนิง (泰國興寧會館) ซึ่งเป็นสมาคมของคนบ้านเดียวกัน ไม่ใช่สมาคมตระกูล

ถ้าบ้านคุณเป็นแซ่เตียว 刁 อากงอาม่ามาจากซิงหนิง อู่หัว หรือเจียหยาง หรือเคยไปงานของสมาคมตระกูลเตียว ช่วยเล่าให้ฟังหน่อย ข้อมูลแซ่นี้ในเมืองไทยยังมีน้อยมาก

สมาคมและศาลบรรพชนตระกูลเตียวในไทยและถิ่นแคะ

ชื่อ ที่อยู่ แผนที่ โทร
สมาคมตระกูลเตียว 泰國刁氏宗親總會 384 ถ.มหาจักร เขตสัมพันธวงศ์ กทม. 10100 (สำนักงานชั่วคราว) Google Maps 02-6227799 · แฟกซ์ 02-2256447 (ข้อมูลปี 2020)
ศาลบรรพชนตระกูลเตียว 刁氏宗祠 (ถิ่นแคะ) 刁坊镇刁潭村坪上 หมู่บ้าน刁潭 ตำบล刁坊 เมืองซิงหนิง เหมยโจว แผนที่ Amap · Google Maps —

พิกัดจาก Amap (高德地图) โปรดตรวจสอบก่อนเดินทาง/ติดต่อ · ลิงก์ Google Maps ของสมาคมในไทยเป็นลิงก์ค้นหาระดับถนน · ไม่พบสมาคมหรือศาลบรรพชนตระกูลเตียวในเมืองแต้จิ๋ว ซัวเถา และกิ๊กเอี๊ย

ปัจจุบันคนแซ่เตียวอยู่ที่ไหนในจีน

ฐานข้อมูลฝูซี ปี 2013 ระบุว่า ซานตง มีคนแซ่เตียวมากที่สุด ซึ่งตรงกับถิ่นต้นแซ่ในแคว้นฉี

พื้นที่ ความสำคัญ
ซานตง (山东) มากที่สุดตามฝูซี 2013 · ถิ่นต้นแซ่ · มีพงศาวลีที่จี้โม่และชางอี้
หูหนาน · กุ้ยโจว (湖南 · 贵州) แหล่งของตระกูลระบุว่ามีคนแซ่เตียวมากในสองมณฑลนี้
เหอเป่ย (河北) ถิ่นตระกูลปั๋วไห่ · พงศาวลีกู้เฉิง
เจียงซู (江苏) สายบัณฑิตตันถู เจิ้นเจียง สมัยซ่ง
กวางตุ้ง (广东) ถิ่นแคะ: ซิงหนิง (ตำบล刁坊) อู่หัว หลงชวน
ไต้หวัน 1,151 คน อันดับ 238 (ปี 2023) สะกด Tiao
ฮ่องกง สะกด Diu หรือ Tiu

บุคคลสำคัญแซ่เตียว

บุคคล ยุค บทบาท
ซู่เตียว (豎刁 / 寺人貂) ชุนชิว ขันทีคนสนิทของฉีหวนกง ถูกยกเป็นต้นแซ่ในบางตำรา
เตียวป๋อ (貂勃 / 刁勃) จั้นกั๋ว ปราชญ์แคว้นฉี ต้นแซ่ที่ตำราหลวงสมัยชิงเห็นว่าน่าเชื่อกว่า
เตียวเสีย (刁協) ?–322 ชาวปั๋วไห่ เสนาบดีใหญ่ของจิ้นหยวนตี้ ถูกสังหารในกบฏหวังตุน
เตียวขุย (刁逵) ?–404 หลานเตียวเสีย ข้าหลวงกว่างโจว ตระกูลร่ำรวยมาก ถูกหลิวอวี้ล้างตระกูล
เตียวยง (刁雍) 390–484 เหลนเตียวเสีย ขุนนางเป่ยเว่ย ปี 444 ขุดคลอง 艾山渠 ในหนิงเซี่ย ยาว 40 ลี้ รดนาได้กว่า 4 หมื่นชิ่ง อายุยืนถึง 95 ปี
เตียวจุน (刁遵) เป่ยเว่ย ขุนนางตระกูลปั๋วไห่ ศิลาจารึกหลุมศพของท่านมีสำเนา (拓本) หลายฉบับในคลังเอกสาร (ภาพเปิดบทความ)
เตียวกวงอิ้น (刁光胤) ปลายถัง จิตรกรชาวฉางอาน หนีภัยสงครามเข้าเสฉวน (ตามแหล่งของตระกูล)
เตียวเยวีย (刁約) 994–1077 ชาวตันถู สอบได้จิ้นซื่อปี 1030 ทำงานร่วมกับโอวหยางซิว เคยเป็นทูตไปแคว้นเหลียว
เตียวเปา (刁包) 1603–1669 ปราชญ์ชาวเหอเป่ย ผู้เชี่ยวชาญคัมภีร์อี้จิง ผู้เขียน《易酌》

อาหารและวัฒนธรรมประจำแซ่

อาหาร: ขอบอกตรง ๆ ว่า ไม่พบอาหารที่ผูกกับแซ่เตียวโดยตรง ถิ่นหลักของสายแคะอย่างซิงหนิงเป็นถิ่นอาหารแคะ แต่ไม่มีแหล่งใดโยงอาหารจานไหนเข้ากับตระกูลเตียว

คำสอนประจำตระกูล: ไม่พบ "家训" ฉบับรวม แต่ เตียวยง เขียนหนังสือคำสอนชื่อ《教戒》ไว้กว่า 20 บท เป็นงานเขียนเชิงคำสอนเก่าแก่ที่สุดของคนแซ่เตียวที่พบชื่อ

ลำดับชื่อรุ่น (字辈): พงศาวลีตระกูลเตียวที่จิ้งอัน มณฑลเจียงซี (宏农堂 ปี 1844) แต่งลำดับชื่อรุ่นเป็นกลอนเล่าประวัติตระกูล

根深培養厚 本立道生同 漢代膺高爵 晉朝建大功 初遷京乃北 繼適粵為東 永載成家乘 源流可會通

ท่อนกลางเล่าว่า "สมัยฮั่นได้ยศสูง สมัยจิ้นสร้างคุณใหญ่ แรกย้ายไปเหนือเมืองหลวง แล้วลงไปกวางตุ้งทางตะวันออก" ส่วนสายซิงหนิงยังไม่พบชุดลำดับชื่อรุ่นที่เผยแพร่

การไหว้บรรพชน: ไม่พบรายงานพิธีไหว้บรรพชนประจำปีของแซ่เตียว ศาลหลักที่ปักหมุดได้คือ刁氏宗祠 ตำบล刁坊 ซิงหนิง

คำถามที่พบบ่อย

แซ่เตียว ภาษาจีนเขียนอย่างไร?

เขียนว่า 刁 ตัวย่อและตัวเต็มเขียนเหมือนกัน ตำราโบราณบางเล่มเขียนแซ่นี้ว่า 貂 ซึ่งตำราสมัยซ่งยืนยันว่าเป็นแซ่เดียวกัน

แซ่เตียว แต้จิ๋วอ่านว่าอะไร?

แต้จิ๋วอ่านว่า "เตียว" (diao1) เป็นชื่อที่คนไทยใช้จริง สมาคมของตระกูลในกรุงเทพฯ ใช้ชื่อ "สมาคมตระกูลเตียว" ภาษาแคะก็อ่านว่าเตียวเช่นกัน

แซ่เตียว จีนกลางอ่านว่าอะไร?

จีนกลางอ่านว่า "เตียว" (Diāo เสียงที่ 1) ตรงกับแต้จิ๋ว จึงเรียกชื่อเดียวได้ทุกสำเนียง

แซ่เตียว มาจากไหน?

ต้นแซ่อยู่ในแคว้นฉี (ซานตง) มาจากขันทีซู่เตียวหรือปราชญ์เตียวป๋อ ตามแต่ตำรา ถิ่นตระกูลคือปั๋วไห่และหงหนง ส่วนสายที่ลงใต้เป็นชาวแคะ ถิ่นหลักอยู่ที่ตำบล刁坊 ซิงหนิง กวางตุ้ง

แซ่เตียว ภาษาอังกฤษสะกดอย่างไร?

Diao (ตามพินอิน), Tiao (ไต้หวัน), Tiau, Tiew และในฮ่องกงสะกด Diu หรือ Tiu

แซ่เตียว เป็นแซ่เดียวกับเตียวหุยในสามก๊กไหม?

ไม่ใช่ เตียวหุย (張飛) แซ่ 张 ซึ่ง "เตียว" เป็นเสียงฮกเกี้ยนที่สามก๊กฉบับไทยใช้ ในเว็บนี้ 张 เรียกว่า "แซ่เตีย" ส่วนแซ่เตียวในบทความนี้คือ 刁 เป็นคนละแซ่กัน

แซ่เตียว (刁) เป็นจีนอะไร แต้จิ๋วหรือแคะ?

แซ่เตียวที่เขียนด้วยอักษร 刁 อ่านว่า "เตียว" ทั้งแต้จิ๋ว แคะ และจีนกลาง สายที่ลงใต้เป็นชาวแคะเป็นหลัก ถิ่นใหญ่วันนี้คือตำบล刁坊 เมืองซิงหนิง จังหวัดเหมยโจว และในกรุงเทพฯ มีสมาคมตระกูลเตียว (泰國刁氏宗親總會) ถ้าป้ายบรรพชนที่บ้านเขียนอักษร 张 แม้จะเรียกว่าเตียว นั่นคือแซ่ 张 ที่อ่านแบบฮกเกี้ยน (แบบเตียวหุยในสามก๊ก) ไม่ใช่ 刁

อ่านต่อ: ตาราง 168 แซ่จีน — รวมแซ่จีนในไทยพร้อมคำอ่านแต้จิ๋วและจีนกลาง · บทความนี้อยู่ในชุด แซ่จีนหายาก 99 แซ่

บทความแซ่ที่เกี่ยวข้อง:

ชวนเล่าเรื่องแซ่ของบ้านคุณ

บ้านคุณเป็นแซ่เตียว 刁 ไหม? ที่บ้านพูดแต้จิ๋วหรือพูดแคะ? อากงอาม่ามาจากซิงหนิง อู่หัว หลงชวน หรือเจียหยาง? เคยเห็นป้าย "渤海堂" หรือ "河西堂" ที่บ้านบ้างหรือเปล่า? เล่าให้ฟังได้ ทุกเรื่องจะช่วยเติมประวัติแซ่เตียวในเมืองไทยให้ครบขึ้น

แหล่งอ้างอิง

หมายเหตุ: ตัวเลขประชากรปี 2026 เป็นตัวเลขประมาณการ (คลาดเคลื่อนได้ราว ±15%) คำนวณจากฐานข้อมูลฝูซี ปี 2013 เทียบกับประชากรจีนปลายปี 2025 อันดับเป็นอันดับประมาณ เพราะทางการจีนประกาศเพียง 100 อันดับแรก ข้อมูลสายแคะของบรรพชน刁清 มาจากพงศาวลีและเว็บของตระกูล ข้อมูลสมาคมในไทยเป็นข้อมูลปี 2020 อาจไม่เป็นปัจจุบัน

แซ่จีนหายาก 99 แซ่

แซ่อันดับประมาณ ~236 ของจีน

บทความชุดนี้เล่าประวัติแซ่จีนหายากทีละแซ่ ต่อจาก 168 แซ่ยอดนิยม เพื่อเป็นประโยชน์ต่อลูกหลานคนไทยเชื้อสายจีนที่อยากรู้รากเหง้าของตระกูลตัวเอง ดูอันดับและจำนวนคนของทุกแซ่หายากได้ที่บทความแม่ของชุด ทั้งชุดค้นคว้าและเขียนโดย MingPaPa ธนินพงษ์ ศุภพิทักษ์พงษ์ (หวงปิ่งหมิง - 黄柄明) ลูกหลานคนแต้จิ๋วแซ่อึ้งจากเท่งไฮ้ หากข้อมูลตระกูลใดคลาดเคลื่อน แจ้งครอบครัวเราได้

ดูตาราง 99 แซ่หายาก →
ดูรายชื่อแซ่ทั้งชุด

เกี่ยวกับผู้เขียน

ธนินพงษ์ ศุภพิทักษ์พงษ์ (MingPaPa)
黄柄明 - MingPaPa

เขียนโดย

ชื่อจีน หวงปิ่งหมิง - 黄柄明

นักธุรกิจโรงพิมพ์ ครูศิลปะการต่อสู้ และผู้ถ่ายทอดวัฒนธรรมจีน ศาสนา และความเชื่อ

ประสบการณ์ที่เกี่ยวข้องกับบทความนี้: MingPaPa ธนินพงษ์ ศุภพิทักษ์พงษ์ (หวงปิ่งหมิง - 黄柄明) เป็นผู้เลือกหัวข้อและเรียบเรียงบทความนี้ โดยใช้ผู้ช่วย AI ช่วยค้นแหล่งข้อมูลและร่างข้อความตามวิธีที่ระบุในนโยบายบรรณาธิการ เป็นส่วนหนึ่งของชุดแซ่จีนหายากที่ต่อจากชุด 168 แซ่ เขาเป็นคนแต้จิ๋วแซ่อึ้ง บรรพบุรุษมาจากเท่งไฮ้ เคยเขียนเรื่องแซ่อึ้งของตระกูลตัวเองและตาราง 168 แซ่จีนจากรายงานทะเบียนราษฎร์ของทางการจีน บทความแซ่เตียวนี้ค้นคว้าจากหนังสือและเว็บไซต์ของตระกูล งานวิชาการ ประกาศของทางการจีน และแหล่งที่ระบุไว้ท้ายบทความ เพื่อให้ลูกหลานแซ่เตียวใช้ค้นรากเหง้าต่อได้

ประวัติการแก้ไข

  • — เผยแพร่ครั้งแรก

พบข้อมูลคลาดเคลื่อน แจ้งได้ที่หน้าติดต่อ และอ่านวิธีตรวจสอบกับแก้ไขข้อผิดพลาดได้ที่นโยบายบรรณาธิการ

บทความที่เกี่ยวข้อง

ดูบทความทั้งหมดในหมวดแซ่จีนหายาก