↑
ครอบครัว ธุรกิจ แถวนี้ 101 แซ่อึ้ง บทความ ติดต่อครอบครัว
แซ่และตระกูลจีน · Zuo Surname

แซ่จ้อ แซ่จั่ว (左) มาจากไหน? ประวัติตระกูลจั่ว จากซานตง–เหอหนานสู่ทั่วแผ่นดินจีน

แซ่จ้อ แซ่จั่ว (左) มาจากไหน? เชื้อพระวงศ์ฝ่ายซ้ายแห่งแคว้นฉี ถิ่นเดิมจี้หยาง จั่วชิวหมิงผู้แต่งจั่วจ้วน และจั่วจงถังแห่งไก่นายพลโจ

โดย · · อ่าน ~11 นาที
ภาพปกแซ่จั่ว อักษร 左 สีทองขนาดใหญ่ ข้างภาพปราชญ์จีนโบราณไว้เคราในชุดขาวคอเสื้อดำ ซุ้มประตูศาลไม้สีแดงหลังคาปลายงอน หนังสือเก่า และจานไก่ พร้อมข้อความ แซ่จ้อ แซ่จั่ว (左) มาจากไหน? ประวัติตระกูลจั่ว จากซานตง–เหอหนานสู่ทั่วแผ่นดินจีน
ภาพปกแซ่จั่ว อักษร 左 สีทองขนาดใหญ่ ข้างภาพปราชญ์จีนโบราณไว้เคราในชุดขาวคอเสื้อดำ ซุ้มประตูศาลไม้สีแดงหลังคาปลายงอน หนังสือเก่า และจานไก่ พร้อมข้อความ แซ่จ้อ แซ่จั่ว (左) มาจากไหน? ประวัติตระกูลจั่ว จากซานตง–เหอหนานสู่ทั่วแผ่นดินจีน (ภาพปกประกอบบทความ)

แซ่จั่วเขียนด้วยอักษร 左 ที่แปลว่า "ซ้าย" จีนกลางอ่านว่า "จั่ว" (Zuǒ) ส่วนสำเนียงแต้จิ๋วอ่านว่า "จ้อ" (zo2) ซึ่งเป็นการถอดเสียงตามหลักการอ่านแต้จิ๋ว ยังไม่พบการใช้เป็นชื่อแซ่ในเอกสารไทย ประมาณการปี 2026 มีคนแซ่นี้ในจีนราว 1.40 ล้านคน อันดับประมาณ ~135 ส่วนใหญ่อยู่ภาคเหนือและลุ่มแม่น้ำแยงซี

ที่ผมสนใจคือชื่อคนแซ่จั่วคนหนึ่งดังไปทั่วโลกผ่านเมนู "ไก่นายพลโจ" (General Tso's chicken) ทั้งที่เจ้าของชื่อไม่เคยรู้จักอาหารจานนี้

คำตอบสั้น ๆ

แซ่จ้อ แซ่จั่ว (左) สายหลักมาจากเชื้อพระวงศ์ฝ่ายซ้ายของแคว้นฉีในซานตง ซึ่งเป็นสกุล 姜 และจากตำแหน่งอาลักษณ์ฝ่ายซ้ายในราชสำนักโบราณ ทุกสายใช้ถิ่นเดิมเดียวกันคือจี้หยาง แถบรอยต่อเหอหนานกับซานตง ต่อมาสายใหญ่ลงใต้ไปเจียงซีและหูหนาน ประมาณการปี 2026 มีคนแซ่นี้ราว 1.40 ล้านคน ยังไม่พบสายแต้จิ๋วหรือสมาคมในไทย

ประเด็นสำคัญ

  • 左 จีนกลางอ่าน "จั่ว" แต้จิ๋วอ่าน "จ้อ" (ถอดเสียง) ภาษาอังกฤษสะกด Zuo, Tso หรือ Cho
  • สายหลักคือเชื้อพระวงศ์ฝ่ายซ้าย (左公子) ของแคว้นฉี และตำแหน่งอาลักษณ์ฝ่ายซ้าย (左史)
  • ทุกสายใช้ถิ่นเดิมเดียวกันคือจี้หยาง ชื่อหอเด่นคือ 济阳堂 传经堂 高义堂 และ 三都堂
  • เส้นทางลงใต้ไปเจียงซีและหูหนาน ไม่ใช่ฝูเจี้ยนหรือกวางตุ้ง ยังไม่พบสายแต้จิ๋ว
  • ไก่นายพลโจตั้งชื่อตามจั่วจงถัง แต่คิดค้นโดยเชฟชาวหูหนานที่ไต้หวัน

ก่อนอ่าน: ทำไมผมเขียนเรื่องแซ่ของตระกูลต่าง ๆ

ผม ธนินพงษ์ ศุภพิทักษ์พงษ์ (MingPaPa) เป็นคนแต้จิ๋ว แซ่ 黃 (แต้จิ๋ว อึ้ง / จีนกลาง หวง) บรรพบุรุษมาจากเท่งไฮ้ (澄海 — จีนกลาง เฉิงไห่) ผมรักและภูมิใจในรากเหง้าวัฒนธรรมจีนที่อากงอาม่าส่งต่อมาให้ หลังจากเขียนเรื่องแซ่อึ้งของบ้านผมเองและตาราง 168 แซ่จีนแล้ว ผมอยากให้ลูกหลานตระกูลอื่นได้มีเรื่องราวของแซ่ตัวเองเก็บไว้บ้าง จึงขออนุญาตรวบรวมข้อมูลเท่าที่พอจะหาได้ มาเขียนเป็นบทความของแซ่ตระกูลที่มีอยู่ในเมืองไทยทีละแซ่

ตั้งใจให้เป็นประโยชน์ต่อลูกหลานแต่ละตระกูล และเป็นอีกแรงหนึ่งในการช่วยคนไทยเชื้อสายจีนค้นหารากเหง้าของตัวเอง ข้อมูลส่วนใหญ่มาจากรายงานทะเบียนราษฎร์ของทางการจีน หนังสือและเว็บไซต์ของตระกูล งานวิชาการ และข่าวจากจีน ผมพยายามบอกไว้ทุกครั้งว่าเรื่องไหนเป็นตำนานหรือบันทึกของตระกูล และเรื่องไหนมีหลักฐานทางประวัติศาสตร์

ผมไม่ใช่นักประวัติศาสตร์ เป็นเพียงลูกหลานคนจีนคนหนึ่งที่อยากเห็นเรื่องเหล่านี้ถูกเก็บไว้ หากข้อมูลตระกูลใดผิดพลาด หรือพี่น้องบ้านไหนมีเรื่องราวที่อยากเพิ่มเติม แจ้งครอบครัวเราได้เลยครับ ผมจะแก้ไขและบันทึกไว้ในประวัติการแก้ไขท้ายบทความ เพื่อให้ข้อมูลสมบูรณ์ที่สุด และช่วยให้การศึกษารากเหง้าและวัฒนธรรมของแต่ละแซ่ง่ายขึ้นสำหรับทุกคน

ข้อมูลด่วนแซ่จ้อ แซ่จั่ว (左)

หัวข้อ ข้อมูล
อักษรจีน 左 ตัวย่อและตัวเต็มเหมือนกัน (คนละตัวกับ 佐)
จีนกลาง จั่ว (Zuǒ เสียงที่ 3)
แต้จิ๋ว จ้อ (zo2 ตรงกันทุกถิ่นแต้จิ๋ว) ถอดเสียงตามหลักการอ่านแต้จิ๋ว ยังไม่พบการใช้เป็นชื่อแซ่ในเอกสารไทย
ภาษาอังกฤษ Zuo, Tso, Cho (มาเลเซีย Toh)
อันดับในจีน อันดับประมาณ ~135 (ทางการจีนประกาศเพียง 100 อันดับ)
จำนวนคน ราว 1.40 ล้านคน (ประมาณการปี 2026 ช่วง ±10% ราว 1.26–1.54 ล้านคน)
มณฑลที่มีมากที่สุด เหอหนาน (ข้อมูลฝูซี 2013)
ถิ่นเดิมของตระกูล จี้หยาง (济阳) แห่งเดียวที่ทุกสายใช้ร่วมกัน
ชื่อหอ 济阳堂 · 传经堂 · 高义堂 · 三都堂 · 敦厚堂

ถ้าอยากเทียบจำนวนคนกับแซ่อื่น ดูได้ในตาราง 168 แซ่จีน

แซ่จั่ว ภาษาจีนเขียนอย่างไร อ่านว่าอะไร

แซ่จั่วเขียนว่า 左 ใช้ตัวเดียวกันทั้งจีนแผ่นดินใหญ่ ไต้หวัน และฮ่องกง เป็นอักษรเดียวกับคำว่า "ซ้าย" และในฐานะแซ่ก็มาจากความหมายนั้นจริง คือ "เชื้อพระวงศ์ฝ่ายซ้าย" และ "อาลักษณ์ฝ่ายซ้าย" ในราชสำนักโบราณ

ชื่อจีนกลาง จั่ว ตรงกับการสะกด Zuo ส่วนชื่อแต้จิ๋ว จ้อ มาจากเสียง zo2 ที่ Wiktionary หน้าอักษร 左 และพจนานุกรม Mogher ให้ไว้ตรงกันทุกถิ่นของแต้จิ๋ว ไต้หวันสะกดแบบเวด–ไจลส์ว่า Tso ซึ่งเป็นที่มาของชื่อ "General Tso"

อย่าสับสนกับ 佐 戴 และ 左丘

แซ่จ้อ (左) ไม่ชนกับชื่อแซ่ใน 100 อันดับแรก แต่เสียงแต้จิ๋วใกล้กับแซ่ต่อ แซ่ไต้ (戴) อยู่บ้าง ซึ่งเป็นคนละแซ่ อักษร 佐 ที่อ่าน zuǒ เหมือนกันก็เป็นอีกตัวหนึ่ง และพบปนอยู่ในรายชื่อสมาคมแซ่จั่วบางแห่ง ส่วน 左丘 เป็นแซ่สองพยางค์ต่างหาก

แซ่จั่ว มาจากไหน

ตามวิกิพีเดียภาษาจีนหน้าแซ่จั่วและตำราแซ่ แซ่จั่วมีต้นสายหลักสามสาย สายที่ตำราแซ่โบราณยืนยันชัดที่สุดคือสายแคว้นฉี

สายที่ 1 เชื้อพระวงศ์ฝ่ายซ้ายแห่งแคว้นฉี ราชสกุลแคว้นฉี (齐) ในซานตงแบ่งโอรสเป็น "左公子" (ฝ่ายซ้าย) และ "右公子" (ฝ่ายขวา) ลูกหลานฝ่ายซ้ายจึงใช้ 左 เป็นแซ่ ตามที่ตำรา《元和姓纂》สมัยถังและ《通志·氏族略》สมัยซ่งบันทึกไว้ แคว้นเว่ย (卫) ก็มีการแบ่งโอรสซ้ายขวาแบบเดียวกัน

แคว้นฉีเป็นแคว้นของสกุล 姜 สายนี้จึงเกี่ยวข้องกับแซ่เกียง แซ่เจียง (姜) และแซ่ชี้ แซ่ฉี (齐) ซึ่งตั้งตามชื่อแคว้นเดียวกัน

สายที่ 2 อาลักษณ์ฝ่ายซ้าย (左史) ราชสำนักโจวและแคว้นต่าง ๆ มีตำแหน่ง "左史" ผู้บันทึกเหตุการณ์ เช่น 左史倚相 แห่งแคว้นฉู่ ลูกหลานจึงใช้ 左 เป็นแซ่

สายที่ 3 จั่วเช่อ (左彻) ตำราเก่าเล่าว่าโบราณมี "左国" และจั่วเช่อขุนนางของหวงตี้ (黄帝 จักรพรรดิเหลือง) เป็นทายาทแคว้นนี้ หลายสมุดลำดับสกุลจึงยกจั่วเช่อเป็นปฐมบรรพชน แต่เรื่องนี้เป็นตำนาน

สาย บรรพชน / เหตุการณ์ ยุค ตำนานหรือหลักฐาน
แคว้นฉี (姜) 左公子 เชื้อพระวงศ์ฝ่ายซ้าย ชุนชิว มีในตำราแซ่สมัยถัง–ซ่ง
แคว้นเว่ย 左公子 ชุนชิว ข้ออ้างของสมุดลำดับสกุล (แหล่งเดียว)
ตำแหน่ง 左史 อาลักษณ์ฝ่ายซ้าย โจว – ชุนชิว ตำแหน่งมีในเอกสาร
แคว้นจั่ว 左彻 ขุนนางหวงตี้ ยุคตำนาน ตำนาน

จั่วชิวหมิง บรรพชนทางวัฒนธรรม

บุคคลที่คนแซ่จั่วภูมิใจที่สุดคือจั่วชิวหมิง (左丘明) นักประวัติศาสตร์แคว้นหลู่ร่วมสมัยขงจื๊อ ผู้ถูกยกให้เป็นผู้แต่ง《左传》(จั่วจ้วน ฉบับอธิบายคัมภีร์ชุนชิว) และ《国语》 ชื่อหอ 传经堂 ของแซ่จั่วก็ตั้งเพื่อระลึกถึงท่าน

ภาพวาดครึ่งตัวจั่วชิวหมิง 左丘明 บรรพชนทางวัฒนธรรมของแซ่จั่ว แซ่จ้อ ชุดคลุมขาวคอเสื้อดำ ไว้หนวดเครายาว มุมขวาบนจารึก 中都伯左丘明
ภาพวาดจั่วชิวหมิง (左丘明) จากอัลบั้ม《至聖先賢半身像》ของราชสำนัก ปัจจุบันอยู่ที่พิพิธภัณฑ์พระราชวังไทเป มุมขวาบนจารึกบรรดาศักดิ์ "中都伯左丘明" · ภาพ: ไม่ทราบผู้วาด / Wikimedia Commons (สาธารณสมบัติ)

ถิ่นเดิมและชื่อหอบรรพชน

แซ่จั่วโดดเด่นตรงที่ทุกสายใช้ถิ่นเดิมเดียวกันคือจี้หยาง (济阳) จนเรียกกันว่า "济阳左氏" สมัยฮั่นตะวันตกจี้หยางเป็นอำเภอทางตะวันออกเฉียงเหนือของหลานเข่า (兰考) มณฑลเหอหนาน สมัยจิ้นยกเป็นเขตปกครองครอบคลุมบางส่วนของหลานเข่า และตงหมิง ติ้งเทา ในซานตง

ตามหน้ารวมถิ่นเดิมและชื่อหอของเว็บตระกูลจั่ว ชื่อหอส่วนใหญ่ตั้งตามบรรพชนทางวรรณกรรมและคุณธรรม

ชื่อหอ เรื่องราว
济阳堂 ตั้งตามถิ่นเดิมจี้หยาง
传经堂 (หอถ่ายทอดคัมภีร์) ระลึกถึงจั่วชิวหมิงผู้อธิบายคัมภีร์《春秋》
高义堂 (หอคุณธรรมสูงส่ง) จากนิทานคุณธรรมของจั่วปั๋วเถา (左伯桃)
三都堂 จาก《三都赋》ของกวีจั่วซือ (左思) สมุดลำดับสกุลในเจียงซีและหูหนานใช้ชื่อหอนี้
敦厚堂 ชื่อหอทั่วไป แปลว่า "ซื่อตรงหนักแน่น"
裕德堂 ชื่อหอของสาขาที่ฉางโจว (常州) เจียงซู

นิทานของจั่วปั๋วเถาเล่าว่าท่านเดินทางกับเพื่อนรักหยางเจี่ยวอาย (羊角哀) ไปรับราชการแคว้นฉู่ กลางทางหิมะตก เสบียงไม่พอ จั่วปั๋วเถาจึงยกเสื้อผ้าและอาหารให้เพื่อนแล้วสิ้นใจในโพรงไม้ ภายหลังเพื่อนได้ดีจึงกลับมาจัดพิธีศพให้อย่างสมเกียรติ

ส่วนกลอนคู่ที่ศาลแซ่จั่วใช้กันทั่วไปคือ "作春秋传;成蹇谔名" ท่อนแรกหมายถึงจั่วชิวหมิง ท่อนหลังหมายถึงจั่วสฺยง (左雄) ขุนนางฮั่นตะวันออกผู้กล้าทักท้วง

เส้นทางลงใต้ จากจี้หยางสู่เจียงซีและหูหนาน

สมัยฮั่นถึงจิ้น ศูนย์กลางของแซ่จั่วอยู่ที่จี้หยาง

เส้นทางลงใต้ที่สำคัญที่สุดของแซ่นี้ไม่ได้มุ่งฝูเจี้ยนหรือกวางตุ้ง แต่ไปทางเจียงซีและหูหนาน ตามรายการสมุดลำดับสกุลแซ่จั่วบนเว็บจิ่นชิวเหวินผู่ สมัยหนานถัง ตระกูลจั่วจากตันหยาง (丹阳) เจียงซู ย้ายไปตั้งรกรากที่เฝิงเฉียว (逢桥) อำเภอหย่งซิน มณฑลเจียงซี แล้วแตกเป็นสามสาย กลายเป็นต้นสายของแซ่จั่วจำนวนมากในหูหนาน

สมัยหมิง ลูกหลานจากเฝิงเฉียวย้ายต่อไปหลายเมืองในหูหนาน เช่น เซียงถาน (湘潭) เซียงเซียง (湘乡) และอู่กัง (武冈) ส่วนสมัยชิง ตระกูลจั่วแห่งเซียงอิน (湘阴) หูหนาน รุ่งเรืองจากจั่วจงถัง

แล้วแต้จิ๋วล่ะ

ต้องบอกตรง ๆ ว่ายังไม่พบบรรพชนผู้เข้าแต้จิ๋ว หมู่บ้าน ศาลบรรพชน หรือตัวเลขประชากรแซ่จั่วในแต้จิ๋ว ซัวเถา (汕头 ซ่านโถว) และกิ๊กเอี๊ย (揭阳 เจียหยาง) เลย ศาลบรรพชนแซ่จั่วที่ค้นพบอยู่ที่เวินโจว (เจ้อเจียง) และเหลียนฮวา (เจียงซี)

ฝั่งฝูเจี้ยนมีเพียงรายการสมุดลำดับสกุลแซ่จั่วของหลงไห่ (จางโจว) ในฐานข้อมูลออนไลน์ แต่ไม่มีรายละเอียดบรรพชน ส่วนกวางตุ้งมีเพียงสมาคมสมัยใหม่ที่เซินเจิ้น (中华左氏(深圳)宗亲联谊会) ซึ่งรวมคนแซ่จั่วที่ย้ายมาทำงาน

แซ่จ้อ (จั่ว) ในประเทศไทย

ในรายชื่อสมาคมสมาชิกของสหสมาคมตระกูลแซ่แห่งประเทศไทย (泰華各姓宗親總會聯合會) ยังไม่พบสมาคมตระกูลแซ่จั่ว (ข้อมูลราวปี 2009–2011 อาจไม่เป็นปัจจุบัน) รายชื่อบนเว็บ thaicn (ฉบับเก็บถาวรปี 2020) ก็ไม่มี และยังไม่พบนามสกุลไทยที่มีแหล่งยืนยันว่ามาจากแซ่จ้อ

ถ้าบ้านไหนมีป้ายบรรพชนเขียนว่า 左 หรือมีป้าย "济阳堂" อยู่ในบ้าน เรื่องของบ้านนั้นคือหลักฐานที่ยังไม่มีใครบันทึกไว้

ทุกวันนี้คนแซ่จั่วอยู่ที่ไหนในจีน

ข้อมูลฝูซี 2013 ระบุว่าเหอหนานมีคนแซ่จั่วมากที่สุด

พื้นที่ ความสำคัญ
เหอหนาน มากที่สุด ถิ่นเดิมจี้หยาง (หลานเข่า)
เหอเป่ย ซานตง เจียงซู เสฉวน ซานตงเป็นถิ่นแคว้นฉี
หูหนาน ศูนย์กลางสมุดลำดับสกุล (เซียงถาน ฉางซา เซียงเซียง เซียงอิน หลีหลิง อู่กัง)
เจียงซี เฝิงเฉียว อำเภอหย่งซิน ต้นสายแซ่จั่วหูหนาน
หูเป่ย หมู่บ้าน "左家" หลายแห่ง เช่นที่เฉียนเจียง (潜江)

อีกเรื่องที่ควรรู้คืออำเภอจั่วเฉวียน (左权县) ในซานซีไม่ใช่ถิ่นแซ่จั่ว แต่ตั้งชื่อเป็นอนุสรณ์แก่นายพลจั่วเฉวียน (左权) ที่เสียชีวิตในสนามรบที่นั่นเมื่อปี 1942

ซุ้มประตูศาล 左公庙 ในบ้านเดิมของจั่วจงถัง แซ่จั่ว อำเภอเซียงอิน หูหนาน หลังคากระเบื้องปลายงอน เสาและหน้าต่างไม้ฉลุสีแดงเข้ม
ซุ้มประตูศาล "左公庙" ในบ้านหลิ่วจวง (柳庄) บ้านเดิมของจั่วจงถัง อำเภอเซียงอิน มณฑลหูหนาน สร้างใหม่ปี 2004 เป็นศาลระลึกถึงจั่วจงถัง ไม่ใช่ศาลบรรพชนของตระกูล · ภาพ: Huangdan2060 / Wikimedia Commons (CC BY 3.0)

บุคคลสำคัญแซ่จั่ว

บุคคล ยุค บทบาท
จั่วชิวหมิง (左丘明) ชุนชิว นักประวัติศาสตร์แคว้นหลู่ ผู้ถูกยกให้แต่ง《左传》และ《国语》
จั่วสฺยง (左雄) ฮั่นตะวันออก ขุนนางผู้ขึ้นชื่อเรื่องกล้าทักท้วง
จั่วฉือ (左慈) ปลายฮั่น – สามก๊ก นักพรตเต๋าในตำนาน ผู้หยอกโจโฉในเรื่องสามก๊ก
จั่วซือ (左思) ราว ค.ศ. 250–305 กวีผู้แต่ง《三都赋》 ที่ดังจนเกิดสำนวน "洛阳纸贵" (กระดาษลั่วหยางขึ้นราคา)
จั่วเฟิน (左芬) จิ้นตะวันตก กวีหญิง น้องสาวของจั่วซือ
จั่วกวงโต่ว (左光斗) ค.ศ. 1575–1625 ขุนนางกลุ่มตงหลิน ผู้ต่อต้านขันทีเว่ยจงเสียน
จั่วจงถัง (左宗棠) ค.ศ. 1812–1885 ขุนนางและแม่ทัพชาวเซียงอิน ผู้นำขบวนการปรับตัวให้ทันสมัย (洋务) และยึดซินเจียงคืน
จั่วเฉวียน (左权) ค.ศ. 1905–1942 นายพลกองทัพลู่จวินที่ 8 ชาวหลีหลิง หูหนาน
ภาพถ่ายขาวดำจั่วจงถัง 左宗棠 ปี 1875 แม่ทัพแซ่จั่วสมัยราชวงศ์ชิง นั่งในชุดขุนนาง สวมหมวกปีกกลม คล้องสร้อยลูกประคำยาว
จั่วจงถัง (左宗棠) เมื่อปี 1875 ถ่ายโดยคณะสำรวจชาวรัสเซีย ท่านคือที่มาของชื่อ "ไก่นายพลโจ" · ภาพ: Adolf-Nikolay Erazmovich Boiarskii / Wikimedia Commons (สาธารณสมบัติ)

ธรรมเนียม คำสอน และอาหาร

ไก่นายพลโจ (左宗棠鸡)

ไก่ทอดคลุกซอสเผ็ดหวานจานนี้เป็นเมนูมาตรฐานของร้านอาหารจีนในสหรัฐฯ ชื่อของมันมาจากจั่วจงถัง แต่ความจริงคือท่านไม่เคยรู้จักอาหารจานนี้เลย

ผู้คิดค้นคือเผิงฉางกุ้ย (彭长贵 ค.ศ. 1919–2016) เชฟอาหารหูหนานที่ย้ายไปไต้หวัน เรื่องที่เล่ากันคือ เชฟเผิงคิดเมนูนี้ขึ้นในงานเลี้ยงต้อนรับพลเรือเอก Arthur Radford ของสหรัฐฯ ที่มาเยือนไต้หวัน แล้วตั้งชื่อว่า "左宗棠鸡" เพื่อยกย่องแม่ทัพบ้านเกิดหูหนาน

ที่น่าสนใจคือสูตรดั้งเดิมไม่หวานและไม่ทอดกรอบ รสหวานแบบอเมริกันพัฒนาขึ้นในนิวยอร์ก หลังเชฟเผิงไปเปิดร้านที่นั่นในปี 1973 ส่วนในจีนจัดไก่จานนี้เป็นอาหารหูหนาน (湘菜) ถิ่นที่มีสมุดลำดับสกุลแซ่จั่วหนาแน่น นอกจากจานนี้ ยังไม่พบอาหารประจำตระกูลหรืออาหารงานไหว้บรรพชนเฉพาะของแซ่นี้

คำสอนของจั่วจงถัง

ยังไม่พบคำสอนทางการที่ใช้ร่วมทั้งแซ่ แต่คำสอนครอบครัวของจั่วจงถังถูกเผยแพร่โดยคณะกรรมการตรวจสอบวินัยกลางของจีนเมื่อปี 2017 ที่รู้จักกันดีคือกลอนคู่ที่ท่านเขียนสอนลูกหลาน

身无半亩,心忧天下;读破万卷,神交古人。

แปลว่า "ไม่มีที่ดินแม้ครึ่งหมู่ แต่ใจห่วงทั้งแผ่นดิน อ่านหนังสือหมื่นเล่ม สนทนาทางใจกับคนโบราณ" จดหมายถึงครอบครัวของท่านเน้นให้ "ทำนาและเรียนหนังสือเป็นราก พึ่งตนเอง" (耕读为本,自立自强)

ลำดับชื่อรุ่น

ตัวอย่างจากหูหนาน สายเหลียนหยวน (หอ 三都堂) ขึ้นต้นว่า "德泽传辉懋 词赋重国都…" สังเกตว่ามีคำ "词赋" และ "都" ที่ระลึกถึงจั่วซือกับ《三都赋》ฝังอยู่ในลำดับรุ่น ลูกหลานแซ่จั่วจึงใช้บรรพชนทางวรรณกรรมเป็นอัตลักษณ์ของตระกูล

ยังไม่พบวันไหว้บรรพชนเฉพาะของแซ่นี้

คำถามที่พบบ่อย

แซ่จั่ว ภาษาจีนเขียนอย่างไร?

เขียนว่า 左 ตัวย่อและตัวเต็มเหมือนกัน แปลว่า "ซ้าย" อย่าสับสนกับ 佐 ที่อ่านเหมือนกันแต่เป็นอักษรต่างกัน

แซ่จั่ว แต้จิ๋วอ่านว่าอะไร?

สำเนียงแต้จิ๋วอ่านว่า "จ้อ" (zo2) เป็นการถอดเสียงตามหลักการอ่านแต้จิ๋ว ยังไม่พบการใช้เป็นชื่อแซ่ในเอกสารไทย และแซ่จ้อเป็นคนละแซ่กับแซ่ต่อ (戴)

แซ่จ้อ จีนกลางอ่านว่าอะไร?

จีนกลางอ่านว่า "จั่ว" (Zuǒ เสียงที่ 3) แซ่จ้อกับแซ่จั่วจึงเป็นแซ่ 左 เดียวกัน

แซ่จั่ว มาจากไหน?

สายหลักมาจากเชื้อพระวงศ์ฝ่ายซ้ายของแคว้นฉีซึ่งเป็นสกุล 姜 ในซานตง และจากตำแหน่งอาลักษณ์ฝ่ายซ้าย ทุกสายใช้ถิ่นเดิมเดียวกันคือจี้หยาง ต่อมาสายใหญ่ลงใต้ไปเจียงซีและหูหนาน

แซ่จั่ว ภาษาอังกฤษสะกดอย่างไร?

สะกดได้ทั้ง Zuo (พินอิน) Tso (ไต้หวัน) Cho หรือ Chor (ฮ่องกง) และ Toh (มาเลเซีย) ทุกแบบคือแซ่ 左 เดียวกัน

ไก่นายพลโจเกี่ยวกับแซ่จั่วอย่างไร?

ชื่อเมนูมาจากจั่วจงถัง แม่ทัพแซ่จั่วสมัยราชวงศ์ชิง แต่ผู้คิดค้นคือเชฟเผิงฉางกุ้ยที่ไต้หวัน ตัวจั่วจงถังเองไม่เกี่ยวกับอาหารจานนี้

บทสรุป

แซ่จั่วเกิดจากคำว่า "ซ้าย" ในราชสำนักโบราณ ทั้งเชื้อพระวงศ์ฝ่ายซ้ายของแคว้นฉีและอาลักษณ์ฝ่ายซ้าย ทุกสายนับถือถิ่นเดิมเดียวกันที่จี้หยาง และลงใต้ไปเจียงซีกับหูหนาน ลูกหลานภูมิใจในบรรพชนทางวรรณกรรมอย่างจั่วชิวหมิงและจั่วซือ ส่วนชาวโลกรู้จักชื่อจั่วจงถังผ่านจานไก่

ในไทยยังไม่พบสมาคมหรือสายแต้จิ๋วของแซ่นี้ ถ้าลูกหลานแซ่จ้อหรือแซ่จั่วคนไหนมีเรื่องเล่า มีชื่อหมู่บ้านเดิม มีป้ายหอ "济阳堂" หรือมีข้อมูลที่ต่างออกไป ช่วยแจ้งครอบครัวเราได้เลยครับ

แหล่งข้อมูลและอ่านเพิ่มเติม

แซ่และตระกูลจีน 168 แซ่

แซ่อันดับประมาณ ~135 ของจีน

บทความชุดนี้เล่าประวัติ 168 แซ่ของจีนทีละแซ่ (100 อันดับทางการและอันดับประมาณ 101–168) เพื่อเป็นประโยชน์ต่อลูกหลานคนไทยเชื้อสายจีนที่อยากรู้รากเหง้าของตระกูลตัวเอง ดูอันดับและจำนวนคนของทั้ง 168 แซ่ได้ที่บทความแม่ของชุด ทั้งชุดรวบรวมและเรียบเรียงโดยธนินพงษ์ ศุภพิทักษ์พงษ์ (MingPaPa) ลูกหลานคนแต้จิ๋วแซ่อึ้งจากเท่งไฮ้ หากข้อมูลตระกูลใดคลาดเคลื่อน แจ้งครอบครัวเราได้

ดูตาราง 168 แซ่จีน →
ดูรายชื่อแซ่ทั้งชุด

เกี่ยวกับผู้เขียน

ธนินพงษ์ ศุภพิทักษ์พงษ์ (MingPaPa)
黄炳明 - MingPaPa

เขียนโดย

ชื่อจีน หวงปิ่งหมิง - 黄炳明

นักธุรกิจโรงพิมพ์ ครูศิลปะการต่อสู้ และผู้ถ่ายทอดวัฒนธรรมจีน ศาสนา และความเชื่อ

ประสบการณ์ที่เกี่ยวข้องกับบทความนี้: ผู้เขียนเป็นคนแต้จิ๋วแซ่อึ้ง บรรพบุรุษมาจากเท่งไฮ้ เคยเขียนเรื่องแซ่อึ้งของตระกูลตัวเองและตาราง 168 แซ่จีนจากรายงานทะเบียนราษฎร์ของทางการจีน บทความแซ่จ้อนี้รวบรวมจากรายงานของทางการจีน หนังสือและเว็บไซต์ของตระกูล งานวิชาการ และข่าวที่ระบุไว้ท้ายบทความ เพื่อให้ลูกหลานแซ่จ้อใช้ค้นรากเหง้าต่อได้

ประวัติการแก้ไข

  • — เผยแพร่ครั้งแรก

พบข้อมูลคลาดเคลื่อน แจ้งได้ที่หน้าติดต่อ และอ่านวิธีตรวจสอบกับแก้ไขข้อผิดพลาดได้ที่นโยบายบรรณาธิการ

บทความที่เกี่ยวข้อง

ดูบทความทั้งหมดในหมวดแซ่และตระกูลจีน