แซ่อุ่น เขียนด้วยอักษร 温 ตัวย่อ (ตัวเต็มคือ 溫) อักษรเดียวกับคำว่า "อบอุ่น" จีนกลางอ่านว่า เวิน (Wēn) ส่วนคนแต้จิ๋วในไทยเรียกว่า อุ่น ตามชื่อสมาคมตระกูลอุ่นแห่งประเทศไทยที่นครปฐม ประมาณการปี 2026 มีคนแซ่นี้ราว 2.31 ล้านคน อยู่ที่อันดับประมาณ ~104 ของจีน มากที่สุดในกวางตุ้ง
แซ่นี้ผูกพันกับชาวแคะมาก แต่ก็มีหมู่บ้านในเขตแต้จิ๋วหลายแห่ง ผมเล่าเท่าที่อ่านเจอ และบอกไว้ว่าเรื่องไหนเป็นเรื่องเล่าของตระกูลครับ
แซ่อุ่น (温 ตัวเต็ม 溫) จีนกลางเรียกแซ่เวิน สายหลักมาจากเมืองเวินในเหอหนานสมัยราชวงศ์โจว ถิ่นเดิมที่มีชื่อที่สุดคือไท่หยวน ต่อมาลงใต้ตามเส้นทางชาวแคะ และเข้าเขตแต้จิ๋วที่เจียซีและโผวเล้ง ปัจจุบันมีคนราว 2.31 ล้านคน (ประมาณการปี 2026) และในไทยมีสมาคมตระกูลอุ่นที่นครปฐม
ประเด็นสำคัญ
- 温 คนไทยเรียก อุ่น ตามชื่อสมาคม ถ้าถอดตรงจากสำเนียงซัวเถาจะได้ อุง ส่วนจีนกลางอ่าน เวิน
- 温 เวิน ไม่ใช่ 文 เหวิน ซึ่งแต้จิ๋วอ่านว่า บุ้ง
- ถิ่นเดิมของตระกูลที่สำคัญที่สุดคือไท่หยวน และหอที่ใช้มากที่สุดคือ 太原堂
- สายแคะนับเวินจิ่วหลางเป็นต้นสาย ส่วนในแต้จิ๋วมีหมู่บ้านที่เจียซีและโผวเล้ง
- สมาคมตระกูลอุ่นแห่งประเทศไทยตั้งอยู่ที่นครปฐม ไม่ใช่กรุงเทพฯ
ก่อนอ่าน: ทำไมผมเขียนเรื่องแซ่ของตระกูลต่าง ๆ
ผม ธนินพงษ์ ศุภพิทักษ์พงษ์ (MingPaPa) เป็นคนแต้จิ๋ว แซ่ 黃 (แต้จิ๋ว อึ้ง / จีนกลาง หวง) บรรพบุรุษมาจากเท่งไฮ้ (澄海 — จีนกลาง เฉิงไห่) ผมรักและภูมิใจในรากเหง้าวัฒนธรรมจีนที่อากงอาม่าส่งต่อมาให้ หลังจากเขียนเรื่องแซ่อึ้งของบ้านผมเองและตาราง 168 แซ่จีนแล้ว ผมอยากให้ลูกหลานตระกูลอื่นได้มีเรื่องราวของแซ่ตัวเองเก็บไว้บ้าง จึงขออนุญาตรวบรวมข้อมูลเท่าที่พอจะหาได้ มาเขียนเป็นบทความของแซ่ตระกูลที่มีอยู่ในเมืองไทยทีละแซ่
ตั้งใจให้เป็นประโยชน์ต่อลูกหลานแต่ละตระกูล และเป็นอีกแรงหนึ่งในการช่วยคนไทยเชื้อสายจีนค้นหารากเหง้าของตัวเอง ข้อมูลส่วนใหญ่มาจากรายงานทะเบียนราษฎร์ของทางการจีน หนังสือและเว็บไซต์ของตระกูล งานวิชาการ และข่าวจากจีน ผมพยายามบอกไว้ทุกครั้งว่าเรื่องไหนเป็นตำนานหรือบันทึกของตระกูล และเรื่องไหนมีหลักฐานทางประวัติศาสตร์
ผมไม่ใช่นักประวัติศาสตร์ เป็นเพียงลูกหลานคนจีนคนหนึ่งที่อยากเห็นเรื่องเหล่านี้ถูกเก็บไว้ หากข้อมูลตระกูลใดผิดพลาด หรือพี่น้องบ้านไหนมีเรื่องราวที่อยากเพิ่มเติม แจ้งครอบครัวเราได้เลยครับ ผมจะแก้ไขและบันทึกไว้ในประวัติการแก้ไขท้ายบทความ เพื่อให้ข้อมูลสมบูรณ์ที่สุด และช่วยให้การศึกษารากเหง้าและวัฒนธรรมของแต่ละแซ่ง่ายขึ้นสำหรับทุกคน
ข้อมูลด่วน: แซ่อุ่น (温)
| หัวข้อ | ข้อมูล |
|---|---|
| อักษรจีน | 温 (ตัวย่อ ฮ่องกงก็ใช้รูปนี้) · 溫 (ตัวเต็ม) คนละแซ่กับ 文 |
| จีนกลาง | เวิน (Wēn) |
| แต้จิ๋ว | อุ่น (ung1) ชื่อที่คนไทยใช้จริง รูปที่ถอดตรงจากสำเนียงซัวเถา (汕头 จีนกลาง ซ่านโถว) คือ อุง |
| ภาษาอังกฤษ | Wen, Wan, Oon, Woon, Voon |
| อันดับในจีน | อันดับประมาณ ~104 (ทางการจีนประกาศเพียง 100 อันดับ) |
| จำนวนคน | ราว 2.31 ล้านคน (ประมาณการปี 2026 ช่วง ±10% ราว 2.08–2.54 ล้านคน) |
| มณฑลที่มีมากที่สุด | กวางตุ้ง (ฐานข้อมูล Fuxi ปี 2013 แหล่งรอง อีกชุดข้อมูลว่าราว 25%) |
| ถิ่นเดิมของตระกูล | ไท่หยวน (หลัก) · เหอเน่ย · ชิงเหอ · ผิงหยวน |
| ชื่อหอ | 太原堂 · 三彦堂 / 三公堂 · 犀照堂 · 忠武堂 · 清河堂 · 平原堂 |
ตัวเลขประชากรเป็นค่าประมาณ ดูภาพรวมทุกแซ่ได้ที่ตาราง 168 แซ่จีน
แซ่อุ่น เขียนและอ่านอย่างไร
จีนแผ่นดินใหญ่และฮ่องกงเขียน 温 ส่วนไต้หวันและป้ายบรรพชนรุ่นเก่าเขียน 溫 ชื่อแซ่มาจากชื่อแคว้นเวิน (温国) สมัยโจว เทียบเสียงแต่ละสำเนียงได้ที่หน้าอักษร 溫 ในวิกิพจนานุกรม
- อุ่น ชื่อที่คนไทยใช้จริง ตามชื่อไทยของสมาคมตระกูล เสียงท้าย -n ตรงกับสำเนียงเมืองแต้จิ๋วรุ่นเก่า (und1) และฮกเกี้ยน (Un)
- อุง รูปที่ถอดตรงจากสำเนียงซัวเถามาตรฐาน (ung1) ซึ่งลงท้ายด้วย -ng
- เวิน เสียงจีนกลาง
- Wan มาจากกวางตุ้ง ส่วน Vun / Voon มาจากแคะ และ Oon / Woon พบมากในมาเลเซียและสิงคโปร์
ระวังชื่อชนกับแซ่อื่น
เรื่องแรก จีนกลางอ่าน 温 ว่า เวิน ส่วน 文 อ่านว่า เหวิน ต่างกันแค่วรรณยุกต์ แต่แต้จิ๋วต่างกันชัด คือ 温 อุ่น ส่วน 文 บุ้ง ดูแซ่บุ้ง 文
เรื่องที่สอง ตัวสะกด Wan แบบกวางตุ้งซ้ำกับแซ่ 尹 ดูแซ่อิ๋ง 尹 และเรื่องที่สาม คำว่า "温公" ในตำราหรือชื่ออาหารจีนมักหมายถึง 司马光 (จีนกลาง ซือหม่ากวง) ผู้ได้บรรดาศักดิ์ 温国公 ไม่ใช่คนแซ่อุ่น
แซ่อุ่น มาจากไหน
หน้าแซ่เวินในวิกิพีเดียภาษาจีนและตำราแซ่เล่าว่าแซ่นี้มีหลายต้นสาย สามสายแรกผูกกับเมืองเวิน ปัจจุบันคืออำเภอเวิน มณฑลเหอหนาน
สายแรก ต้นราชวงศ์โจว 苏忿生 (จีนกลาง ซูเฟิ่นเชิง) ได้ศักดินาที่เมืองเวิน ราว 650 ปีก่อน ค.ศ. ชนเผ่าเป่ยตี๋ตีแคว้นเวินแตก เจ้าแคว้นหนีไปพึ่งแคว้นเว่ย ลูกหลานจึงใช้ชื่อแคว้นเป็นแซ่
สายที่สอง เมืองเวินตกเป็นศักดินาของ 郤至 (จีนกลาง ซี่จื้อ) ขุนนางรัฐจิ้น เมื่อตระกูลซี่ถูกกวาดล้าง ลูกหลานที่รอดใช้ชื่อเมืองเวินเป็นแซ่ สายที่สามคือ 唐叔虞 (จีนกลาง ถังซูอวี๋) โอรสของโจวอู่หวาง ซึ่งลูกหลานได้ศักดินาที่เมืองเวิน สายนี้ชาวแคะและกวางตุ้งตะวันออกยึดถือ
| สาย | บรรพชน | ยุค | สถานะ |
|---|---|---|---|
| แคว้นเวิน | ซูเฟิ่นเชิง | ต้นโจวถึง 650 ปีก่อน ค.ศ. | มีเอกสาร ส่วนที่โยงไปจักรพรรดิจวนซวีเป็นตำนาน |
| ศักดินาเมืองเวินของรัฐจิ้น | ซี่จื้อ | ชุนชิว | การได้ศักดินามีเอกสาร การใช้แซ่เวินเป็นคำอธิบายของตำราแซ่ |
| ถังซูอวี๋ (แซ่จี) | ถังซูอวี๋ | ต้นโจว | สมุดลำดับสกุลหรือตำนาน |
| เซียนเปย | 叱温 · 温盆 · 温孤 | เว่ยเหนือ | มีเอกสาร (ตำราแซ่) |
| เปลี่ยนจากแซ่หลิว | 温晟 | ถัง | มีเอกสาร (ตำราแซ่) |
| ชาวหุยสายสุลต่านซูลู | 温哈剌 โอรสสุลต่านซูลู | หมิง ค.ศ. 1417 | มีเอกสาร |
ถิ่นเดิมและชื่อหอบรรพชน
ถิ่นเดิมของตระกูลที่สำคัญที่สุดคือไท่หยวน (太原) มณฑลซานซี โดยเฉพาะอำเภอฉีเซี่ยน ซึ่งตระกูลเวินมีขุนนางและกวีตั้งแต่สมัยฮั่นถึงถัง ลูกหลานที่ลงใต้จึงนิยมใช้หอ 太原堂 ดูรายการถิ่นเดิมและชื่อหอ
| ชื่อหอ | เรื่องเบื้องหลัง |
|---|---|
| 太原堂 | ตามถิ่นเดิมไท่หยวน ใช้มากที่สุด |
| 三彦堂 / 三公堂 | ต้นราชวงศ์ถัง สามพี่น้อง 温大雅 温彦博 温大有 ได้เป็น "กง" พร้อมกัน เรียกว่า "一门三公" (หนึ่งบ้านสามกง) |
| 犀照堂 | ตำนานว่า 温峤 (จีนกลาง เวินเจียว) จุดนอแรดส่องดูสัตว์ประหลาดใต้น้ำ |
| 忠武堂 | 温序 (จีนกลาง เวินซวี่) ขุนนางต้นฮั่นตะวันออก ยอมตายไม่ยอมจำนน |
| 清河堂 / 平原堂 | ตามถิ่นเดิมชิงเหอและผิงหยวน |
กลอนคู่ประจำแซ่คือ "三彦家声" (ชื่อเสียงของสามพี่น้องสมัยถัง) คู่กับ "六龙世泽" ซึ่งตามสมุดลำดับสกุลมาจากบรรพชนที่มีบุตรหกคนเป็นแม่ทัพใหญ่สมัยจิ้น เห็นกลอนนี้ที่ประตูบ้านหรือศาล ก็พอเดาได้ว่าเป็นบ้านแซ่อุ่น
เส้นทางลงใต้สู่แต้จิ๋ว
สมัยถังมีคนแซ่เวินไปรับราชการแล้วตั้งรกรากที่หนิงตู เจียงซี สมุดลำดับสกุลฝ่ายแคะเล่าว่าลูกหลานย้ายไปฉือเฉิง (石城) แล้วต่อไปหนิงฮว่า ฝูเจี้ยน
เวินจิ่วหลาง ต้นสายแคะกวางตุ้ง
ตามบันทึกของตระกูลเรื่องที่มาของแซ่เวินชาวแคะ 温九郎 (จีนกลาง เวินจิ่วหลาง) ไปเปิดที่ทำกินที่อำเภอซั่งหาง ฝูเจี้ยน ตามเรื่องเล่าของตระกูล ลูกชายคนเล็กชื่ออู่หลางไปตีหลังคาเกี้ยวขุนนางแตก แม่ลูกกลัวโทษจึงหนีไปอาศัยญาติแซ่หลินและเปลี่ยนเป็นแซ่หลิน กลายเป็น "林五郎" ก่อนลูกชายจะกลับมาใช้แซ่เวิน ทุกวันนี้ยังมีสมาคมแซ่เวินสายหลินอู่หลาง ดูแซ่ลิ้ม 林ประกอบ
ลูกหลานรุ่นที่ 4 ของท่านเข้ากวางตุ้งที่เหมยเซี่ยน หนังสือประวัติแซ่เวินในกวางตุ้งระบุว่าคนแซ่เวินในกวางตุ้งกว่า 5 แสนคน ส่วนใหญ่สืบจากท่าน บางสายแยกไปกิ๊กเอี๊ย (揭阳 จีนกลาง เจียหยาง) และเตี่ยเอี๊ย (潮阳 จีนกลาง เฉาหยาง)
เข้าเขตแต้จิ๋ว
ข้อมูลหลักมาจากบทความ "揭阳温姓概略" ที่เว็บไซต์ของตระกูลเก็บไว้ เขตการปกครองสมัยก่อนต่างจากปัจจุบัน บางตำบลเดิมขึ้นกับไห่เฟิง แล้วย้ายไปขึ้นกับฮุยไล้ (惠来 จีนกลาง หุ้ยไหล) ในปี 1524 ส่วนพื้นที่ 五云 (จีนกลาง อู่อวิ๋น) ปัจจุบันอยู่ในอำเภอเจียซี (揭西)
| ช่วงเวลา | สายหรือบุคคล | ที่ตั้งปัจจุบัน |
|---|---|---|
| ซ่งใต้ | ชาวเวินซั่งหางหนีสงครามเข้ากวางตุ้ง เป็นกลุ่มแรกในกิ๊กเอี๊ย | อู่อวิ๋น อำเภอเจียซี |
| หมิง ค.ศ. 1455 | สายอู่อวิ๋นแตกเป็นตระกูลใหญ่ 灰寨温氏 แล้วกระจายไปโผวเล้ง (普宁 จีนกลาง ผู่หนิง) กว่างซี และมาเลเซีย | หมู่บ้านหม่าลู่ (马路村) ตำบลฮุยไจ้ อำเภอเจียซี |
| ปลายซ่งใต้ | 温葱 (จีนกลาง เวินชง) ตามเรื่องเล่าของตระกูลเป็นหลานของ 文天祥 (จีนกลาง เหวินเทียนเสียง) ทางฝั่งมารดา หนีภัยมาหลังท่านถูกจับ | ตำบลเสียซาน (峡山) เขตเฉาหนาน (潮南) ซัวเถา |
| ต้นหมิง | ลูกหลานบุตรคนที่สองของเวินชง | หมู่บ้านเจิ้งถัง ตำบลอู่อวิ๋น อำเภอเจียซี |
| หมิง ค.ศ. 1470 | 温安万 กับบุตรสี่คน เรียกตัวเองว่า "新峰温氏" แล้วขยายไปฮุยไล้และลู่เฟิง | หมู่บ้านเกาผู่ (高埔村) อำเภอโผวเล้ง |
เหวินเทียนเสียงเป็นแซ่ 文 คนละแซ่กับ 温 ส่วนจำนวนคนแซ่อุ่นในแต้จิ๋ว หนังสือพิมพ์ซัวเถาปี 2019พาดหัวว่า "在潮汕,温氏人口近10万" คือเกือบ 1 แสนคน แต่ยังไม่เห็นตัวเลขรายอำเภอ
แซ่อุ่นในเมืองไทย
ในไทยมีสมาคมตระกูลอุ่นแห่งประเทศไทย (泰國溫氏宗親總會) เป็นสมาชิกของสหสมาคมตระกูลแซ่แห่งประเทศไทย ที่น่าสังเกตคือที่ทำการอยู่จังหวัดนครปฐม ไม่ใช่กรุงเทพฯ ตามรายชื่อสมาคมบนเว็บ thaicn ฉบับเก็บถาวรปี 2020 และเว็บเดียวกันยังมีข่าวปี 2020 ว่าผู้นำชุมชนจีนไปร่วมงานฉลองเทศกาลหยวนเซียว (元宵) ของสมาคม
ชื่อสมาคมนี้คือหลักฐานว่าคนไทยเรียกแซ่ 温 ว่า อุ่น แต่ผมยังไม่พบปีก่อตั้งสมาคม หรือนามสกุลไทยที่สืบจากแซ่นี้
| ชื่อ (ไทย / จีน) | ที่อยู่ | โทร (ปีข้อมูล) | แผนที่ |
|---|---|---|---|
| สมาคมตระกูลอุ่นแห่งประเทศไทย / 泰國溫氏宗親總會 | 88/1 ถนนมาลัยแมน กม.7 อำเภอเมืองนครปฐม จังหวัดนครปฐม 73000 | 02-2154499 (ปี 2020) | Google Maps |
ลิงก์แผนที่เป็นลิงก์ค้นหา โปรดตรวจสอบก่อนเดินทาง/ติดต่อ ข้อมูลสมาคมราวปี 2009–2011 และ 2020 อาจไม่เป็นปัจจุบัน เบอร์โทรขึ้นต้นด้วย 02 ขณะที่ที่ทำการอยู่นครปฐม ควรโทรยืนยันก่อน
ทุกวันนี้อยู่ที่ไหนในจีน
ฐานข้อมูล Fuxi ปี 2013 ระบุว่ากวางตุ้งมีคนแซ่เวินมากที่สุด แซ่นี้จึงลงใต้อย่างชัดเจน โดยเฉพาะในหมู่ชาวแคะ
| พื้นที่ | ความสำคัญ |
|---|---|
| กวางตุ้ง | มากที่สุด ราว 25% ส่วนใหญ่ในเขตแคะเหมยโจว |
| เจียงซี | รวมกับกวางตุ้งราว 39% ศูนย์กลางเดิมที่หนิงตูและฉือเฉิง |
| เสฉวน ฝูเจี้ยน ซานซี เหอเป่ย เหอหนาน เจ้อเจียง ซานตง | รวมราว 34% |
| เขตแต้จิ๋ว | เกือบ 1 แสนคน หมู่บ้านเด่นคือหม่าลู่และเจิ้งถังในเจียซี และเกาผู่ในโผวเล้ง |
| ฮ่องกง ไต้หวัน มาเลเซีย | ศาลตระกูลในฮ่องกง และชุมชนแคะที่เหมียวลี่ ไต้หวัน |
บุคคลสำคัญแซ่เวิน
| บุคคล | ยุค | บทบาท |
|---|---|---|
| เวินซวี่ 温序 | ต้นฮั่นตะวันออก | ขุนนางชาวไท่หยวน ที่มาของหอ 忠武堂 |
| เวินเจียว 温峤 | ค.ศ. 288–329 | แม่ทัพและขุนนางจิ้นตะวันออก |
| เวินจื่อเซิง 温子升 | ค.ศ. 495–547 | นักวรรณคดีคนสำคัญของเว่ยเหนือ |
| เวินเยี่ยนป๋อ 温彦博 | ราว ค.ศ. 575–637 | อัครมหาเสนาบดีต้นถัง หนึ่งในหนึ่งบ้านสามกง |
| เวินถิงอวิ๋น 温庭筠 | เกิด ค.ศ. 812 | กวีและนักประพันธ์ฉือสมัยถัง ได้ชื่อคู่กับหลี่ซางอิ่นว่า "温李" |
| เวินถี่เหริน 温体仁 | ค.ศ. 1574–1638 | อัครมหาเสนาบดีสมัยฉงเจิน ราชวงศ์หมิง |
| เวินเซิงไฉ 温生才 | ค.ศ. 1870–1911 | นักปฏิวัติชาวเหมยเซี่ยน |
| เวินถิงจิ้ง 温廷敬 | ปลายชิงถึงสาธารณรัฐ | นักปราชญ์ชาวต้าปู้ ผู้เขียน《潮州福佬民族考》ศึกษาที่มาของชาวแต้จิ๋ว |
| เวินเป่ยอิง 温北英 | ค.ศ. 1936–1994 | ผู้ก่อตั้งฟาร์มไก่ที่กลายเป็นกลุ่มบริษัทเวินซื่อ |
| เวินรุ่ยอัน 温瑞安 | เกิด ค.ศ. 1954 | นักเขียนนิยายกำลังภายในชาวมาเลเซีย (Woon Swee Oan) |
| มอนสเตอร์ 温尚翊 | เกิด ค.ศ. 1976 | มือกีตาร์และหัวหน้าวง Mayday (五月天) ไต้หวัน |
ลูกหลานแต้จิ๋วน่าจะสนใจเวินถิงจิ้ง ผู้ศึกษาที่มาของชาวแต้จิ๋วเอง ส่วนกวีที่มีชื่อที่สุดคือเวินถิงอวิ๋น
ธรรมเนียม คำสอน และอาหาร
ผมไม่พบอาหารที่ผูกกับแซ่อุ่นโดยตรง แต่ชื่อ "温氏" เป็นที่รู้จักในวงการอาหารจีนยุคใหม่เพราะกลุ่มบริษัทเวินซื่อ ซึ่งประวัติเวินเป่ยอิงของรัฐบาลอำเภอซินซิงเล่าว่าเริ่มจากท่านกับชาวบ้านรวม 7 ครัวเรือน 8 คน ลงขันรวม 8,000 หยวน เช่าฟาร์มไก่ที่ซินซิง กวางตุ้ง ในปี 1983 จนกลายเป็นแหล่งผลิตไก่เนื้อใหญ่ที่สุดของกวางตุ้ง นี่เป็นธุรกิจ ไม่ใช่อาหารประจำแซ่ ส่วนอาหารของถิ่นที่คนแซ่อุ่นอยู่มาก (ไม่ใช่อาหารประจำแซ่) ก็มี เช่น ชาตำแบบแคะของเจียซี และเต้าหู้ทอดโผวเล้ง
คำสอนประจำตระกูลมีหนังสือ《温氏母训》ของ 温璜 (จีนกลาง เวินหวง) สมัยหมิง ซึ่งบันทึกคำสอนของมารดาเรื่องการฝึกตนและปกครองบ้าน ส่วนกลอนคู่ประจำแซ่ก็ทำหน้าที่เหมือนคำสอนให้ยึดความภักดีและความกตัญญู
ลำดับชื่อรุ่นชุดที่ใกล้คนแต้จิ๋วที่สุดคือสายอำเภอเจียซี ขึ้นต้นว่า "世运登熙启大明" ส่วนชุดกวางตุ้งตะวันออกเล่าประวัติตระกูลไว้ในตัว ขึ้นต้นว่า "叔虞始封唐,太原始发祥" แปลว่า ซูอวี๋ได้ศักดินาที่ถัง ตระกูลรุ่งเรืองที่ไท่หยวน ใครยังมีชื่อจีนสามพยางค์ ลองเทียบอักษรกลางของชื่อดูได้ วันไหว้เฉพาะของแซ่อุ่นในแต้จิ๋วผมยังไม่พบ
คำถามที่พบบ่อย
แซ่อุ่น ภาษาจีนเขียนอย่างไร?
เขียนว่า 温 (ตัวย่อ) หรือ 溫 (ตัวเต็ม) อักษรเดียวกับคำว่าอบอุ่น อย่าสับสนกับแซ่ 文
แซ่อุ่น แต้จิ๋วอ่านว่าอะไร?
คนไทยเชื้อสายแต้จิ๋วเรียกว่า อุ่น ตามชื่อสมาคมตระกูลอุ่นแห่งประเทศไทย ส่วนสำเนียงซัวเถามาตรฐานออกเสียง ung1 ถ้าถอดตรงจะได้ อุง
แซ่อุ่น จีนกลางอ่านว่าอะไร?
จีนกลางอ่านว่า เวิน (Wēn) แซ่อุ่นกับแซ่เวินจึงเป็นแซ่เดียวกัน ส่วน เหวิน คือแซ่ 文
แซ่อุ่น มาจากไหน?
สายหลักมาจากเมืองเวินในเหอหนานสมัยราชวงศ์โจว ถิ่นเดิมที่มีชื่อที่สุดคือไท่หยวน ต่อมาลงใต้ตามเส้นทางชาวแคะ เข้าเจียซีตั้งแต่สมัยซ่งใต้ และเข้าโผวเล้งในปี 1470
แซ่อุ่น ภาษาอังกฤษสะกดอย่างไร?
สะกดได้ทั้ง Wen, Wan, Vun, Voon, Oon และ Woon แต่ Wan อาจเป็นแซ่ 尹 ในสำเนียงกวางตุ้งก็ได้
ในไทยมีสมาคมแซ่อุ่นไหม?
มี คือสมาคมตระกูลอุ่นแห่งประเทศไทย (泰國溫氏宗親總會) ที่ถนนมาลัยแมน นครปฐม ตามข้อมูลปี 2020 ซึ่งอาจไม่เป็นปัจจุบัน
บทสรุป
แซ่อุ่นมีรากที่เมืองเวินในเหอหนาน รุ่งเรืองที่ไท่หยวน แล้วลงใต้กับชาวแคะ ก่อนมีสายที่ตั้งหลักในเจียซีและโผวเล้ง ส่วนเรื่องหลินอู่หลางและเวินชงหลานเหวินเทียนเสียง ผมถือเป็นเรื่องเล่าที่ตระกูลรักษาไว้
หากลูกหลานแซ่อุ่นท่านใดรู้ว่าอากงมาจากหมู่บ้านไหน พูดแต้จิ๋วหรือพูดแคะ หรือมีข้อมูลที่ต่างจากที่ผมเขียน แจ้งครอบครัวเรา ได้เลยครับ
แหล่งข้อมูลและอ่านเพิ่มเติม
- 温姓 ประวัติแซ่เวิน (วิกิพีเดียภาษาจีน)
- Wen (surname 溫) แซ่เวิน (วิกิพีเดียภาษาอังกฤษ)
- ที่มาของแซ่เวิน ห้าต้นสาย (xpcha 百家姓)
- ถิ่นเดิมและชื่อหอของแซ่เวิน (中国家谱网)
- ที่มาของแซ่เวินชาวแคะ (炎黄温氏网 เว็บไซต์ของตระกูล)
- 揭阳温姓概略 แซ่เวินในกิ๊กเอี๊ย (族谱网 อ้างเว็บข่าวกิ๊กเอี๊ย ปี 2009)
- ในแต้จิ๋วมีคนแซ่อุ่นเกือบ 1 แสนคน (หนังสือพิมพ์ซัวเถา ปี 2019 ผ่าน 今日头条)
- ประวัติเวินเป่ยอิง (รัฐบาลอำเภอซินซิง)
- 《温氏母训》 คำสอนของมารดาตระกูลเวิน (读书网)
- สมาคมตระกูลอุ่นในรายชื่อสหสมาคมตระกูลแซ่แห่งประเทศไทย (zonglianthai.com)
- รายชื่อสมาคมตระกูลแซ่ ฉบับเก็บถาวรปี 2020 (thaicn.net ผ่าน Wayback Machine)
- 溫 เสียงอ่านในแต่ละสำเนียง (Wiktionary)
