↑
HOME ครอบครัว ธุรกิจ แถวนี้ 101 แซ่อึ้ง บทความ ติดต่อครอบครัว
รวมประวัติแซ่และตระกูลจีน · Lin Surname

แซ่ลิ้ม แซ่หลิน (林) มาจากไหน? ประวัติตระกูลหลิน จากเหอหนานสู่แต้จิ๋วและไทย

แซ่ลิ้ม แซ่หลิน (林) มาจากไหน จากตำนานปี่กานในเหอหนาน สายเก้าผู้ว่าแห่งผูเถียน สู่แต้จิ๋วและไทย คำอ่าน ภาษาอังกฤษ และสมาคมตระกูลลิ้ม

โดย · · อ่าน ~12 นาที
ภาพปกอักษร 林 สีทองกลางภาพ ด้านขวาเป็นรูปสลักหินขุนนางจีนมีเครา ด้านซ้ายเป็นรูปสลักเทพีขนาดใหญ่และศาลเจ้าจีนสีแดงที่มีธงและโคมแดง พร้อมข้อความแซ่ลิ้ม แซ่หลิน (林) มาจากไหน
ภาพปกอักษร 林 สีทองกลางภาพ ด้านขวาเป็นรูปสลักหินขุนนางจีนมีเครา ด้านซ้ายเป็นรูปสลักเทพีขนาดใหญ่และศาลเจ้าจีนสีแดงที่มีธงและโคมแดง พร้อมข้อความแซ่ลิ้ม แซ่หลิน (林) มาจากไหน (ภาพปกประกอบบทความ)

แซ่ลิ้มเขียนด้วยอักษร 林 ตัวเดียว ใช้รูปเดียวกันทั้งตัวย่อและตัวเต็ม แปลว่าป่า แต้จิ๋วและฮกเกี้ยนอ่านว่า ลิ้ม จีนกลางอ่านว่า หลิน ส่วนกวางตุ้งอ่านว่า ลัม ในจีนแผ่นดินใหญ่แซ่นี้อยู่อันดับ 18 มีคนราว 14.3 ล้านคน (ประมาณการปี 2026)

ตัวเลขนี้อาจดูไม่มาก แต่ทางใต้แซ่ลิ้มเป็นแซ่ใหญ่จริง ๆ และในเขตแต้จิ๋วก็มีหมู่บ้านตระกูลลิ้มเก่าแก่อยู่หลายอำเภอ

คำตอบสั้น ๆ

แซ่ลิ้ม (林) คือแซ่เดียวกับแซ่หลินในภาษาจีนกลาง ตระกูลนับถือปี่กาน ขุนนางปลายราชวงศ์ซางในเหอหนานเป็นบรรพชน และเล่าว่าบุตรของท่านเกิดในป่าจึงได้แซ่ที่แปลว่าป่า ปัจจุบันเป็นแซ่อันดับ 18 ของจีน มีคนราว 14.3 ล้านคน แต่เป็นอันดับ 2 ของฝูเจี้ยนและไต้หวัน คนแซ่ลิ้มแต้จิ๋วส่วนใหญ่ถือว่าสืบจากสายเก้าผู้ว่าแห่งผูเถียน และในไทยมีสมาคมตระกูลลิ้มแห่งประเทศไทยที่ก่อตั้งปี 1962

ประเด็นสำคัญ

  • ลิ้ม หลิน และลัม คืออักษร 林 ตัวเดียวกัน ต่างกันแค่สำเนียง
  • ตำนานเล่าว่าบุตรของปี่กานเกิดในป่า จึงได้แซ่ "ป่า"
  • ถิ่นเดิมของตระกูลที่ใช้กันทั่วโลกคือซีเหอ
  • คนแซ่ลิ้มแต้จิ๋วส่วนใหญ่อ้างว่าสืบจากสายเก้าผู้ว่าแห่งผูเถียน
  • ม่าจ้อ เทพีแห่งท้องทะเล มีนามเดิมว่าหลินโม่
  • ในไทยมีสมาคมตระกูลลิ้มแห่งประเทศไทย และศาลเจ้าแม่ลิ้มกอเหนี่ยวที่ปัตตานี

ก่อนอ่าน: ทำไมผมเขียนเรื่องแซ่ของตระกูลต่าง ๆ

ผม ธนินพงษ์ ศุภพิทักษ์พงษ์ (MingPaPa) เป็นคนแต้จิ๋ว แซ่ 黃 (แต้จิ๋ว อึ้ง / จีนกลาง หวง) บรรพบุรุษมาจากเท่งไฮ้ (澄海 — จีนกลาง เฉิงไห่) ผมรักและภูมิใจในรากเหง้าวัฒนธรรมจีนที่อากงอาม่าส่งต่อมาให้ หลังจากเขียนเรื่องแซ่อึ้งของบ้านผมเองและตาราง 168 แซ่จีนแล้ว ผมอยากให้ลูกหลานตระกูลอื่นได้มีเรื่องราวของแซ่ตัวเองเก็บไว้บ้าง จึงขออนุญาตรวบรวมข้อมูลเท่าที่พอจะหาได้ มาเขียนเป็นบทความของแซ่ตระกูลที่มีอยู่ในเมืองไทยทีละแซ่

ตั้งใจให้เป็นประโยชน์ต่อลูกหลานแต่ละตระกูล และเป็นอีกแรงหนึ่งในการช่วยคนไทยเชื้อสายจีนค้นหารากเหง้าของตัวเอง ข้อมูลส่วนใหญ่มาจากรายงานทะเบียนราษฎร์ของทางการจีน หนังสือและเว็บไซต์ของตระกูล งานวิชาการ และข่าวจากจีน ผมพยายามบอกไว้ทุกครั้งว่าเรื่องไหนเป็นตำนานหรือบันทึกของตระกูล และเรื่องไหนมีหลักฐานทางประวัติศาสตร์

ผมไม่ใช่นักประวัติศาสตร์ เป็นเพียงลูกหลานคนจีนคนหนึ่งที่อยากเห็นเรื่องเหล่านี้ถูกเก็บไว้ หากข้อมูลตระกูลใดผิดพลาด หรือพี่น้องบ้านไหนมีเรื่องราวที่อยากเพิ่มเติม แจ้งครอบครัวเราได้เลยครับ ผมจะแก้ไขและบันทึกไว้ในประวัติการแก้ไขท้ายบทความ เพื่อให้ข้อมูลสมบูรณ์ที่สุด และช่วยให้การศึกษารากเหง้าและวัฒนธรรมของแต่ละแซ่ง่ายขึ้นสำหรับทุกคน

ข้อมูลด่วนแซ่ลิ้ม (林)

หัวข้อ ข้อมูล
อักษรจีน 林 (ตัวย่อและตัวเต็มเหมือนกัน)
คำอ่าน จีนกลาง หลิน (Lín) · แต้จิ๋ว ลิ้ม (lim5) · ฮกเกี้ยน ลิ้ม (Lîm) · กวางตุ้ง ลัม (Lam)
สะกดภาษาอังกฤษ Lin, Lim, Lam, Lum
อันดับและจำนวนคน อันดับ 18 ของจีน (ปี 2020) ราว 14.3 ล้านคน (ประมาณการปี 2026)
มณฑลที่มีคนมากที่สุด ฝูเจี้ยน ราว 23% ของคนแซ่ลิ้มทั้งประเทศ ตามด้วยกวางตุ้งราว 22.7%
ถิ่นเดิมของตระกูล 西河 (จีนกลาง ซีเหอ)
ชื่อหอที่พบบ่อย 西河堂 (จีนกลาง ซีเหอถัง), 九牧堂 (จีนกลาง จิ่วมู่ถัง), 忠孝堂 (จีนกลาง จงเซี่ยวถัง — หอภักดีกตัญญู)
ในไทย สมาคมตระกูลลิ้มแห่งประเทศไทย ก่อตั้งปี 1962

ใครอยากเทียบกับแซ่อื่นดูได้ในตาราง 168 แซ่จีนอันดับแรก ปี 2026

แซ่ลิ้ม ภาษาจีนเขียนอย่างไร แปลว่าอะไร

อักษร 林 คืออักษร 木 (ต้นไม้) สองตัววางคู่กัน ต้นไม้หลายต้นรวมกันจึงเป็นป่า คนจีนมักแนะนำแซ่ตัวเองว่า "หลินไม้สองต้น" อักษรนี้ไม่มีรูปตัวย่อ จึงเห็นแบบเดียวกันทั้งในจีนและบนป้ายบรรพชนในไทย

พจนานุกรมแต้จิ๋ว Mogher ระบุเสียง lim5 ไว้เป็นเสียงของแซ่ คนไทยสะกดว่าลิ้ม ส่วนวิกิพีเดียภาษาอังกฤษระบุว่าคนฮกเกี้ยนและแต้จิ๋วสะกดภาษาอังกฤษว่า Lim คนกวางตุ้งสะกด Lam หรือ Lum และยกลิ้มทองกุลกับลิ้มเจริญรัตน์เป็นตัวอย่างนามสกุลไทยที่แตกมาจากแซ่นี้ แต่หลายบ้านก็ใช้นามสกุลที่ไม่มีคำว่าลิ้มเลย

แซ่ลิ้มมาจากไหน

เรื่องที่ตระกูลลิ้มทั่วโลกยึดถือย้อนไปถึงปลายราชวงศ์ซาง ราวศตวรรษที่ 11 ก่อน ค.ศ. 比干 (จีนกลาง ปี่กาน) เป็นอาของพระเจ้า 纣王 (จีนกลาง โจ้วหวาง) ท่านทัดทานกษัตริย์ตรง ๆ จนถูกสั่งให้ควักหัวใจ

ข่าวของสำนักข่าวจงกั๋วซินเหวินปี 2014เล่าว่าภรรยาของปี่กานซึ่งตั้งครรภ์อยู่หนีไปหลบในป่า 长林 (จีนกลาง ฉางหลิน — ป่ายาว) แถบเมืองเว่ยฮุยในเหอหนานปัจจุบัน แล้วคลอดบุตรชายที่นั่น เมื่อพระเจ้าโจวอู่หวางล้มราชวงศ์ซางได้ ทรงเห็นว่าเด็กเกิดในป่า และบิดามั่นคงไม่หวั่นไหว จึงพระราชทานนามว่า 林坚 (จีนกลาง หลินเจียน) ข่าวเดียวกันยกตำราลำดับแซ่สมัยถัง《元和姓纂》 (จีนกลาง หยวนเหอซิ่งจ่วน) ที่บันทึกโครงเรื่องนี้ไว้ แต่ตำรานี้เขียนหลังเหตุการณ์ราวสองพันปี

ประเด็น ตำนานและบันทึกของตระกูล สถานะของหลักฐาน
ปี่กาน ขุนนางผู้ซื่อตรง ถูกควักหัวใจ เป็นบุคคลในพงศาวดารจีนฉบับดั้งเดิม
บุตรได้แซ่ลิ้ม เกิดในป่าฉางหลิน ได้นามหลินเจียน ปรากฏในตำราสมัยถัง วิกิพีเดียติดป้ายว่ายังโต้แย้งกันอยู่
ภรรยาของปี่กาน หนีไปคลอดบุตรในป่า แต่ละแหล่งเรียกชื่อสกุลเดิมของนางไม่ตรงกัน

วิกิพีเดียภาษาจีนยังบันทึกที่มาอื่น เช่น ลูกหลานโอรสของพระเจ้าโจวผิงหวาง และชาวเซียนเปยที่เปลี่ยนมาใช้แซ่ลิ้ม คนแซ่ลิ้มจึงไม่ได้สืบเลือดเดียวกันทั้งหมด

ศาลปี่กาน บ้านใหญ่ของคนแซ่ลิ้ม

ที่เมืองเว่ยฮุย (卫辉 — จีนกลาง เว่ยฮุย) มณฑลเหอหนาน มีสุสานและศาลปี่กาน รายงานพิธีปี 2026ระบุว่าศาลสร้างในปี ค.ศ. 494 และคนแซ่ลิ้มถือเป็นศาลบรรพชนของตระกูล พิธีครบ 3,118 ปีวันเกิดปี่กานจัดเมื่อ 20 พฤษภาคม 2026 มีคนแซ่ลิ้มจากมาเลเซียและหลายมณฑลมาร่วม

รูปสลักหินสีขาวของปี่กาน บรรพชนใหญ่ของแซ่ลิ้ม ยืนถือม้วนหนังสือ หน้ากระถางธูปสีแดง ด้านหลังเป็นซุ้มประตูทาสีน้ำเงินในศาลปี่กาน เมืองเว่ยฮุย
รูปสลักปี่กานที่ศาลปี่กาน เมืองเว่ยฮุย · ภาพ: Windmemories / Wikimedia Commons (CC BY-SA 4.0)

ข่าวปี 2014 ฉบับเดียวกันเล่าว่าในปี 1992 คณะของสมาคมตระกูลลิ้มแห่งประเทศไทย 62 คน เป็นคณะจากต่างประเทศคณะแรกที่ไปไหว้บรรพชนที่นี่

ถิ่นเดิมและชื่อหอบรรพชน

ป้ายเหนือประตูบ้านคนแซ่ลิ้มที่เขียนว่า 西河 คือชื่อถิ่นเดิมของตระกูล เป็นเขตปกครองโบราณแถบมณฑลส่านซีปัจจุบัน คนแซ่ลิ้มทั่วโลกใช้ชื่อนี้เป็นสัญลักษณ์ รวมถึงสมุดลำดับสกุลที่สมาคมในไทยพิมพ์ปี 1986 ชื่อ《泰国西河林氏族谱》 (จีนกลาง ไท่กั๋วซีเหอหลินซื่อจู๋ผู่ — สมุดลำดับสกุลตระกูลลิ้มซีเหอในไทย)

ชื่อหออื่นที่พบบ่อยคือหอภักดีกตัญญู ซึ่งสื่อถึงปี่กาน และหอที่ตั้งตามสายเก้าผู้ว่า ส่วนศาลบรรพชนใหญ่ของสมาคมในกรุงเทพฯ ชื่อ 崇本堂 (จีนกลาง ฉงเปิ่นถัง — หอเคารพราก)

ทางใต้ยังมีศาลตระกูลลิ้มเมืองจางโจว (漳州 — จีนกลาง จางโจว) มณฑลฝูเจี้ยน ซึ่งขึ้นทะเบียนเป็นโบราณสถานสำคัญระดับชาติในปี 2006

ป้ายศิลาสีเทาอักษรทอง 漳州林氏宗祠 ศาลบรรพชนตระกูลแซ่ลิ้มเมืองจางโจว ระบุว่าเป็นโบราณสถานสำคัญระดับชาติ ประกาศปี 2006
ป้ายโบราณสถานระดับชาติของศาลตระกูลลิ้มเมืองจางโจว · ภาพ: Zhangzhugang / Wikimedia Commons (CC BY-SA 4.0)

เส้นทางลงใต้สู่แต้จิ๋ว

ข่าวปี 2014 เล่าว่าตระกูลลิ้มทางใต้นับ 林禄 (จีนกลาง หลินลู่) เจ้าเมืองแถบฝูโจวในศตวรรษที่ 4 เป็นต้นตระกูลแห่งฝูเจี้ยน แต่ยังไม่พบพงศาวดารทางการยืนยันตัวตนของท่าน ต่อมาในสมัยถัง 林披 (จีนกลาง หลินพี) ที่ผูเถียน (莆田 — จีนกลาง ผูเถียน) มีบุตรเก้าคนได้เป็นเจ้าเมืองทุกคน ตระกูลนี้จึงได้ชื่อว่า 九牧林 (จีนกลาง จิ่วมู่หลิน — ลิ้มเก้าผู้ว่า) คนแซ่ลิ้มแต้จิ๋วส่วนใหญ่อ้างว่าสืบจากสายนี้

ระลอกการเข้าแต้จิ๋ว

ตารางนี้มาจากสมุดลำดับสกุลที่คัดลอกต่อกันมา ไม่ใช่เอกสารราชการ

ต้นตระกูล ช่วงเวลา ตั้งรกราก
林巽 (จีนกลาง หลินซวิ่น) ซ่งเหนือ (1005–1091) อำเภอไห่หยางเดิม ลูกหลานอยู่แถบซัวเถา (汕头 — จีนกลาง ซ่านโถว)
林及酉 (จีนกลาง หลินจี๋โหย่ว) ซ่งใต้ ปี 1195 เตี่ยเอี๊ย (潮阳 — จีนกลาง เฉาหยาง)
บรรพชนสายหงโกว ซ่งใต้ ปี 1257 หมู่บ้านหงโกว เท่งไฮ้ (澄海 — จีนกลาง เฉิงไห่)
林启夫 (จีนกลาง หลินฉี่ฟู) ปลายซ่ง ปี 1276 อำเภอเหรียวเพ้ง (饶平 — จีนกลาง เหราผิง)

แหล่งของตระกูลระบุว่าเตี่ยเอี๊ยมีคนแซ่ลิ้ม 190,569 คน หรือ 8.8% ของประชากร มากเป็นอันดับ 3 ของอำเภอ

หงโกว หมู่บ้านตระกูลลิ้มในเท่งไฮ้

หมู่บ้าน 鸿沟 (จีนกลาง หงโกว) อยู่ในตำบล 盐鸿 (แต้จิ๋ว หยิ่มอั้ง / จีนกลาง เหยียนหง) เท่งไฮ้ ตำบลนี้อยู่ตรงไหนดูได้จากแผนที่เขตการปกครองเท่งไฮ้ทั้ง 11 แขวงและตำบล

บทความของนักประวัติศาสตร์ท้องถิ่นยกสมุดลำดับสกุลของหมู่บ้านว่า บรรพชนรุ่นแรกเป็นคนผูเถียนสายเก้าผู้ว่า ย้ายมาอยู่หงโกวในปี 1257 เพราะภัยสงคราม สุสานของบุตรชายท่านเป็นสุสานสมัยหยวนที่เก่าที่สุดของตำบล

ปี 2026 สำนักข่าวซินหัวรายงานว่านักแสดงไต้หวันคนหนึ่งซึ่งชื่อจริงแซ่ลิ้ม มีสมุดลำดับสกุลที่บอกว่าบรรพบุรุษข้ามไปไต้หวันสมัยเฉียนหลง ชาวเน็ตช่วยกันเทียบชื่อถิ่นเก่ากับใหม่จนพบว่าคือหมู่บ้านหงโกว แล้วเขาก็กลับไปไหว้บรรพชนที่นั่น

คนแซ่ลิ้มที่แต้จิ๋วภูมิใจ

หลินซวิ่นสอบได้จิ้นซื่อในปี 1027 และเป็นหนึ่งในแปดปราชญ์ยุคแรกของแต้จิ๋ว อีกท่านคือ 林大钦 (แต้จิ๋ว ลิ้มไต้ขิม / จีนกลาง หลินต้าชิน) ผู้สอบได้จอหงวนฝ่ายบุ๋นในปี 1532 คนเดียวในประวัติศาสตร์แต้จิ๋ว อ่านต่อได้ในเรื่องจอหงวนแต้จิ๋วผู้เดียวแห่งถนนไผ่ฟาง

แซ่ลิ้มในเมืองไทย

ลิ้มโต๊ะเคี่ยมและเจ้าแม่ลิ้มกอเหนี่ยว

ร่องรอยแรก ๆ ของคนแซ่ลิ้มบนแผ่นดินไทยปัจจุบันคือ 林道乾 (ชื่อที่คนไทยรู้จัก ลิ้มโต๊ะเคี่ยม / จีนกลาง หลินเต้าเฉียน) หัวหน้ากองเรือชาวแต้จิ๋วสมัยหมิง วิกิพีเดียภาษาจีนอ้างพงศาวดารเมืองแต้จิ๋วว่าเขาเป็นชาวฮุยไล้ (惠来 — จีนกลาง หุ้ยไหล) ส่วนแหล่งของตระกูลลิ้มบางแห่งว่าเป็นคนเท่งไฮ้ ที่ตรงกันคือเขาถูกทัพหมิงไล่ล่า แล้วออกทะเลไปตั้งหลักที่ปัตตานี

ตำนานเล่าว่าลิ้มกอเหนี่ยว (林姑娘 — จีนกลาง หลินกูเหนียง) น้องสาวของเขา ตามมาชวนพี่ชายกลับไปดูแลมารดา เมื่อพี่ชายไม่ยอม นางจึงผูกคอตาย วิกิพีเดียภาษาอังกฤษระบุว่าป้ายหลุมศพที่ลงปี 1574 อาจทำขึ้นในต้นศตวรรษที่ 20 ทุกวันนี้รูปเจ้าแม่อยู่ที่ศาลเจ้าเล่งจูเกียง ในงานประจำปีช่วงกลางเดือนอ้ายมีการแห่รูปเจ้าแม่ข้ามแม่น้ำปัตตานีไปสรงน้ำ แล้วลุยไฟ

ศาลเจ้าเล่งจูเกียง ศาลเจ้าแม่ลิ้มกอเหนี่ยว จังหวัดปัตตานี หลังคาประดับมังกร มีโคมแดงแขวนเหนือถนน และร้านขายของไหว้เจ้าแม่อยู่ด้านซ้าย
ศาลเจ้าเล่งจูเกียง ปัตตานี ช่วงเตรียมงานประจำปี 2012 · ภาพ: กิตติ เลขะกุล (ผ่าน Panoramio) / Wikimedia Commons (CC BY 3.0)

คนแซ่ลิ้มในไทยมาจากอำเภอไหน

สมุดลำดับสกุลปี 1986 ยอมรับตรง ๆ ว่าไม่มีบันทึกว่าคนแซ่ลิ้มแต้จิ๋วเข้าสยามครั้งแรกเมื่อใด คาดว่าปลายหมิง และเข้ามามากที่สุดในสมัยชิงถึงยุคสาธารณรัฐ สมุดเล่มนี้นับต้นสายได้จากกิ๊กเอี๊ย (揭阳 — จีนกลาง เจียหยาง) 98 สาย เตี่ยเอี๊ยและเท่งไฮ้แห่งละ 25 สาย ที่เหลือมาจากเหรียวเพ้ง โผวเล้ง (普宁 — จีนกลาง ผู่หนิง) และอำเภออื่น ซึ่งชี้ว่าคนแซ่ลิ้มในไทยมาจากกิ๊กเอี๊ยมากกว่าเท่งไฮ้

สำหรับลูกหลานสายกิ๊กเอี๊ย ศาลบรรพชนตระกูลลิ้มที่ตำบล 锡场 (จีนกลาง ซีฉ่าง) ในกิ๊กเอี๊ย เริ่มสร้างในปี 1382 และรัฐบาลมณฑลกวางตุ้งขึ้นทะเบียนเป็นโบราณสถานระดับมณฑลในปี 2012 อีกแห่งคือศาลตระกูลลิ้มย่าน 新风 (จีนกลาง ซินเฟิง) กลางเมืองกิ๊กเอี๊ย ซึ่งขึ้นทะเบียนระดับเดียวกันในปี 2022

สมาคมตระกูลลิ้มแห่งประเทศไทย

สมาคม 泰国林氏宗亲总会 (จีนกลาง ไท่กั๋วหลินซื่อจงชินจ่งฮุ่ย) ก่อตั้งปี 1962 ตามหนังสือครบรอบ 50 ปีที่งานวิจัยเรื่องรายได้ของสมาคมตระกูลจีนในไทยอ้างถึง ศาลบรรพชนใหญ่อัญเชิญป้ายบรรพชนขึ้นแท่นเมื่อ 29 มกราคม 1970 สื่อของตระกูลระบุว่าอยู่ถนนเจริญนคร และในศาลมีที่บูชาม่าจ้อด้วย ส่วนในปี 1986 ไทยเป็นเจ้าภาพงานชุมนุมตระกูลลิ้มทั่วโลกครั้งแรก มีผู้ร่วมงานกว่า 4,000 คน

ข่าวการประชุมใหญ่ครั้งที่ 62 เมื่อพฤษภาคม 2024เล่าว่าสมาชิกไหว้บรรพชนแล้วร้องเพลงประจำตระกูลชื่อ 长林赞 (จีนกลาง ฉางหลินจ้าน — บทสรรเสริญฉางหลิน) สมาคมให้ทุนการศึกษาทุนละ 10,000–12,000 บาท และมีผู้แทนสมาคมแซ่ลิ้มจากเชียงใหม่ ตรัง จันทบุรี นครราชสีมา และอีกหลายจังหวัดมาร่วมประชุม

ทุกวันนี้คนแซ่ลิ้มอยู่ที่ไหน

วิกิพีเดียภาษาจีนให้ตัวเลขปี 2021 ราว 15.1 ล้านคน สูงกว่าตัวเลขประมาณการที่ผมใช้อยู่บ้าง แต่ภาพรวมตรงกันว่าฝูเจี้ยนกับกวางตุ้งมีคนแซ่ลิ้มเกือบครึ่งประเทศ นอกจีนแผ่นดินใหญ่ แซ่ลิ้มเป็นอันดับ 2 ของไต้หวัน มีราว 2 ล้านคน

สายสัมพันธ์ระหว่างคนแซ่ลิ้มในไต้หวันกับบ้านเดิมในฝูเจี้ยนเห็นได้ที่กลุ่มศาลบรรพชนตระกูลลิ้มหมู่บ้าน 埔坪 (จีนกลาง ผู่ผิง) อำเภอ 平和 (จีนกลาง ผิงเหอ) ประกาศของรัฐบาลมณฑลฝูเจี้ยนระบุว่าในปี 1893 林朝栋 (จีนกลาง หลินเฉาต้ง) แห่งตระกูลลิ้มอู้เฟิงในไต้หวันกลับมาไหว้บรรพชนที่นี่ และกลุ่มศาลนี้ขึ้นทะเบียนเป็นโบราณสถานระดับมณฑลฝูเจี้ยนในปี 2018

คนฝูเจี้ยนมีคำพูดว่า 陈林半天下 (จีนกลาง เฉินหลินป้านเทียนเซี่ย — ตั้งกับลิ้มครองครึ่งแผ่นดิน) เรื่องของแซ่ตั้งอ่านต่อได้ในบทความแซ่ตั้ง แซ่เฉิน วิกิพีเดียภาษาจีนยังระบุว่าตามสถิติปี 2024 แซ่ลิ้มเป็นแซ่ใหญ่อันดับ 2 ในหมู่คนไทยเชื้อสายจีนด้วย แม้จะไม่บอกที่มาของตัวเลข

บุคคลสำคัญแซ่ลิ้ม

ชื่อ คำอ่าน ยุค บทบาท
比干 จีนกลาง ปี่กาน ปลายราชวงศ์ซาง ขุนนางผู้ซื่อตรง บรรพชนที่ตระกูลยึดถือ
林默 จีนกลาง หลินโม่ ค.ศ. 960–987 นามเดิมของม่าจ้อ เทพีแห่งท้องทะเล
林逋 จีนกลาง หลินปู ค.ศ. 967–1028 กวีสันโดษสมัยซ่ง
林大钦 แต้จิ๋ว ลิ้มไต้ขิม / จีนกลาง หลินต้าชิน ค.ศ. 1511–1545 จอหงวนฝ่ายบุ๋นคนเดียวของแต้จิ๋ว
林道乾 ลิ้มโต๊ะเคี่ยม / จีนกลาง หลินเต้าเฉียน ศตวรรษที่ 16 หัวหน้ากองเรือแต้จิ๋วที่ไปตั้งหลักที่ปัตตานี
林则徐 จีนกลาง หลินเจ๋อสวี ค.ศ. 1785–1850 ขุนนางผู้ทำลายฝิ่นที่หู่เหมินในปี 1839
林语堂 จีนกลาง หลินอวี่ถัง ค.ศ. 1895–1976 นักเขียนชาวจางโจว
林徽因 จีนกลาง หลินฮุยอิน ค.ศ. 1904–1955 สถาปนิกและกวี

ธรรมเนียม คำสอน และอาหาร

ม่าจ้อ บรรพชนฝ่ายหญิงของตระกูล

ม่าจ้อ (妈祖 — จีนกลาง ม่าจู่) มีนามเดิมว่าหลินโม่ เกิดปี 960 บนเกาะเหมยโจว ผูเถียน วิกิพีเดียภาษาจีนยกสมุดลำดับสกุลสายเก้าผู้ว่าว่านางเป็นทายาทรุ่นที่ 22 ของหลินลู่ ตระกูลลิ้มจึงนับถือม่าจ้อเป็นบรรพชนฝ่ายหญิง แต่หน้าเดียวกันก็บันทึกว่ามีเอกสารสมัยชิงฉบับหนึ่งระบุว่านางแซ่อื่น

รูปสลักหินขนาดใหญ่ของม่าจ้อ นามเดิมหลินโม่ เทพีที่ตระกูลแซ่ลิ้มนับถือ บนเกาะเหมยโจว ผูเถียน ตัดกับท้องฟ้าสีฟ้า
รูปสลักม่าจ้อบนเกาะเหมยโจว ผูเถียน · ภาพ: Jet.Xu / Wikimedia Commons (CC BY-SA 3.0)

คำสอนของตระกูล

คุณค่าที่ตระกูลลิ้มยึดถือมักสรุปเป็นความภักดีและกตัญญูแบบปี่กาน กับความเมตตาแบบม่าจ้อ คำสอนประจำตระกูลมีหลายฉบับ ฉบับหนึ่งมีวรรคที่จำง่ายว่า อยากให้ตระกูลสูงต้องทำความดี อยากได้ลูกหลานดีต้องให้เรียนหนังสือ ส่วนลำดับชื่อตามรุ่น ผมยังไม่พบชุดของสายแต้จิ๋วหรือสายไทยที่มีแหล่งน่าเชื่อถือ ควรดูจากป้ายบรรพชนของบ้านตนเอง

มีอาหารประจำแซ่ลิ้มไหม

ผมไม่พบอาหารที่ตั้งชื่อตามคนแซ่ลิ้มโดยเฉพาะ เรื่องที่ใกล้เคียงที่สุดมาจาก 林洪 (จีนกลาง หลินหง) กวีสมัยซ่งใต้ผู้เขียนตำราอาหาร บทความเรื่องอาหารสมัยซ่งเล่าว่าเขาจับกระต่ายป่าได้ในฤดูหนาว ชาวเขาแนะให้หั่นเนื้อบาง หมักเหล้า ซอส และพริกไทย แล้วคีบลวกในน้ำเดือด เขาตั้งชื่อว่า 拨霞供 (จีนกลาง ปัวเสียก้ง) เพราะเนื้อในน้ำเดือดดูเหมือนเมฆยามเย็น บางคนจึงยกให้เป็นบันทึกยุคแรกของการกินแบบหม้อไฟ

คำถามที่พบบ่อย

แซ่ลิ้ม มาจากไหน?

ตามที่ตระกูลยึดถือ แซ่ลิ้มสืบจากปี่กาน ขุนนางปลายราชวงศ์ซางในเหอหนาน ซึ่งบุตรเกิดในป่าจึงได้แซ่ที่แปลว่าป่า ลูกหลานลงใต้ไปผูเถียน เข้าแต้จิ๋วตั้งแต่สมัยซ่ง แล้วมาไทยมากในสมัยราชวงศ์ชิง

แซ่ลิ้ม ภาษาจีนเขียนอย่างไร?

เขียนว่า 林 คืออักษรต้นไม้สองตัววางคู่กัน ใช้รูปเดียวกันทั้งตัวย่อและตัวเต็ม

แซ่ลิ้ม ภาษาอังกฤษสะกดอย่างไร?

คนแต้จิ๋วและฮกเกี้ยนมักสะกด Lim พินอินจีนกลางสะกด Lin ส่วนคนกวางตุ้งสะกด Lam หรือ Lum ทุกแบบคือแซ่เดียวกัน

แซ่ลิ้ม แปลว่าอะไร?

อักษร 林 แปลว่าป่า ตามตำนานของตระกูล แซ่นี้ได้ชื่อเพราะบุตรของปี่กานเกิดในป่าฉางหลิน

แซ่ลิ้มกับแซ่หลิน ต่างกันไหม?

ไม่ต่างกัน ลิ้มเป็นเสียงแต้จิ๋วและฮกเกี้ยน หลินเป็นเสียงจีนกลาง ส่วนลัมเป็นเสียงกวางตุ้ง ทั้งหมดคืออักษร 林 ตัวเดียวกัน

บทสรุป

แซ่ลิ้มเริ่มจากเรื่องเด็กที่เกิดในป่าเมื่อราวสามพันปีก่อน แล้วค่อย ๆ ลงใต้ผ่านผูเถียน สู่หมู่บ้านในกิ๊กเอี๊ย เตี่ยเอี๊ย และเท่งไฮ้ จนมาถึงกรุงเทพฯ ระหว่างทางมีทั้งเรื่องที่มีหลักฐานชัด และเรื่องที่เป็นความทรงจำของตระกูล

เรื่องของหงโกวบอกเราว่า ชื่อหมู่บ้านเพียงชื่อเดียวในสมุดลำดับสกุลก็พาลูกหลานกลับบ้านได้ ถ้าบ้านไหนแซ่ลิ้มมีเรื่องเล่า ชื่อหมู่บ้านเดิม หรือข้อมูลที่ต่างจากที่ผมเขียนไว้ แจ้งครอบครัวเราได้เลยครับ

แหล่งข้อมูลและอ่านเพิ่มเติม

ติดต่อสมาคมตระกูลแซ่ลิ้ม 林 ในประเทศไทย และศาลบรรพชนในจีน

รวบรวมจาก Google Maps และทำเนียบสหสมาคมตระกูลแซ่แห่งประเทศไทย ตรวจล่าสุดเมื่อ 22 ต.ค. 2026 เพื่อให้ลูกหลานติดต่อตระกูลของตัวเองได้สะดวก เบอร์โทรและเวลาทำการอาจเปลี่ยน ควรโทรถามก่อนเดินทาง ถ้าพบข้อมูลคลาดเคลื่อน แจ้งครอบครัวเราได้

บ้านเดิมในจีน: ศาลบรรพชนและสมาคมแซ่ลิ้มที่ทางการรับรอง

ตรวจเมื่อ 22 ต.ค. 2026 จากประกาศโบราณสถานและทะเบียนองค์กรของทางการจีน ใส่เฉพาะศาลบรรพชนที่ขึ้นทะเบียนเป็นโบราณสถาน และสมาคมที่จดทะเบียนถูกต้อง ไม่รวมสมาคมแซ่ที่ไม่ได้จดทะเบียน ชื่อและที่อยู่เป็นภาษาจีนตามประกาศ ก่อนเดินทางควรสอบถามสมาคมในไทยหรือคนในพื้นที่

แต้จิ๋ว-ซัวเถา

  • ศาลบรรพชนตระกูลลิ้มแห่งซีฉ่าง กิ๊กเอี๊ย锡场林氏宗祠 เจียตง เมืองกิ๊กเอี๊ย · โบราณสถานระดับมณฑล ปี 2012เริ่มสร้างปี 1382 สภาพปัจจุบันเป็นงานบูรณะปี 1899 ตามบันทึกของตระกูล ผู้สร้างคือลูกหลานของ 林及甫 บุตรชายคนโตของ 林岳揭东县锡场镇锡东村 ค้นหาใน Google Mapsดูใน 高德地图 (Amap) ประกาศโบราณสถาน 第七批广东省文物保护单位
  • กลุ่มอาคารหมู่บ้านโบราณหลงหู แต้อัว (รวมศาลบรรพชนตระกูลลิ้ม)龙湖寨建筑群 แต้อัว เมืองแต้จิ๋ว · โบราณสถานระดับมณฑล ปี 2012ศาลตระกูลลิ้มเป็นอาคารหนึ่งในกลุ่มที่ขึ้นทะเบียน ไม่ได้ขึ้นทะเบียนเดี่ยว潮安县龙湖镇龙湖寨 ดูแผนที่ Google Maps ประกาศโบราณสถาน 第七批广东省文物保护单位
  • ศาลบรรพชนตระกูลลิ้มย่านซินเฟิง เมืองกิ๊กเอี๊ย新风林氏家庙 เมืองกิ๊กเอี๊ย · โบราณสถานระดับมณฑล ปี 2022อาคารสมัยชิง เดิมขึ้นทะเบียนระดับเมืองในชื่อ 林厝祠 ปี 2009揭阳市榕城区西马街道新风社区 ค้นหาใน Google Maps ประกาศโบราณสถาน 第十批广东省文物保护单位
  • ศาลตระกูลลิ้มแห่งอวี่ซาน เตี่ยเอี๊ย (ขึ้นทะเบียนในฐานะจุดประสานงานต่อต้านญี่ปุ่นแห่งซังเถียน)桑田抗日同志会联络点旧址 เตี่ยเอี๊ย เมืองซัวเถา · โบราณสถานระดับเมือง ปี 2017潮阳区河溪镇西田村屿山林氏祠堂 ค้นหาใน Google Maps ประกาศโบราณสถาน 汕头市第六批文物保护单位
  • ศาลบรรพชนตระกูลลิ้ม หมู่บ้านเหอฉวี กิ๊กเอี๊ย林氏祖祠 เมืองกิ๊กเอี๊ย · โบราณสถานระดับเมือง ปี 2014榕城区仙桥街道顶六河曲村 ค้นหาใน Google Maps ประกาศโบราณสถาน 第六批揭阳市文物保护单位(2014年1月28日),序号8,古建筑,清
  • ศาลบรรพชนตระกูลลิ้ม หมู่บ้านเฟิงเฉา กิ๊กเอี๊ย凤潮林氏祖祠 เมืองกิ๊กเอี๊ย · โบราณสถานระดับเมือง ปี 2014榕城区东兴街道凤潮村凤鸣围古厝巷 ค้นหาใน Google Maps ประกาศโบราณสถาน 第六批揭阳市文物保护单位(2014年1月28日),序号12,古建筑,清
  • ศาลกวงเมากงของตระกูลลิ้ม หมู่บ้านเฉียวซี กิ๊กเอี๊ย乔西林氏光茂公祠 เมืองกิ๊กเอี๊ย · โบราณสถานระดับเมือง ปี 2023揭东区磐东街道乔西村 ค้นหาใน Google Mapsดูใน 高德地图 (Amap) ประกาศโบราณสถาน 第八批揭阳市文物保护单位(揭府函〔2023〕32号,2023年4月17日),序号18,近现代重要史迹及代表性建筑,民国
  • สมาคมวิจัยวัฒนธรรมปี่กาน อำเภอฮุยไล้惠来县比干文化研究会 ฮุยไล้ เมืองกิ๊กเอี๊ย · สมาคมที่จดทะเบียนกับทางการจีน惠来县惠城镇西三文化路七横巷4号 ค้นหาใน Google Maps ทะเบียนสมาคม
  • สมาคมวิจัยวัฒนธรรมจิ่วมู่ เมืองโผวเล้ง普宁九牧文化研究会 เมืองโผวเล้ง เมืองกิ๊กเอี๊ย · สมาคมที่จดทะเบียนกับทางการจีน普宁市洪阳镇水吼村林氏宗祠西侧办公楼 ค้นหาใน Google Maps ทะเบียนสมาคม

กวางตุ้ง

  • ศาลบรรพชนตระกูลลิ้มแห่งหม่าลู่ติ่ง ลู่เฟิง马路顶林氏宗祠 เมืองซัวบ๊วย กวางตุ้ง · โบราณสถานระดับมณฑล ปี 2015อาคารสมัยชิง เดิมเป็นโบราณสถานระดับเมือง汕尾市陆丰市 ค้นหาใน Google Maps ประกาศโบราณสถาน 第八批广东省文物保护单位
  • ศาลบรรพชนตระกูลลิ้มแห่งสือจุ่ย ซินฮุ่ย石咀林氏家庙 เมืองเจียงเหมิน กวางตุ้ง · โบราณสถานระดับมณฑล ปี 2012อาคารสมัยชิง เดิมเป็นโบราณสถานระดับเมือง罗坑镇石咀村 ค้นหาใน Google Mapsดูใน 高德地图 (Amap) ประกาศโบราณสถาน 第七批广东省文物保护单位
  • ศาลบรรพชนตระกูลลิ้ม ชุมชนอันถัง จงซาน安堂林氏宗祠 เมืองจงซาน กวางตุ้ง · โบราณสถานระดับมณฑล ปี 2019中山市大涌镇安堂社区 ค้นหาใน Google Maps ประกาศโบราณสถาน 第九批广东省文物保护单位(2019年4月19日公布,编号9-47),古建筑,明清
  • ศาลบรรพชนตระกูลลิ้ม หมู่บ้านจวงเกิน อู๋ชวน庄艮林氏宗祠 เมืองจานเจียง กวางตุ้ง · โบราณสถานระดับมณฑล ปี 2022湛江市吴川市兰石镇庄艮村 ค้นหาใน Google Mapsดูใน 高德地图 (Amap) ประกาศโบราณสถาน 第十批广东省文物保护单位(2022年7月23日公布,编号10-110),近现代重要史迹及代表性建筑,1931年
  • สมาคมส่งเสริมวัฒนธรรมปี่กาน เมืองกว่างโจว广州市比干文化促进会 เมืองกว่างโจว กวางตุ้ง · สมาคมที่จดทะเบียนกับทางการจีน广州市天河区黄埔大道西369号(A、B栋裙楼)4楼451房 ค้นหาใน Google Maps ทะเบียนสมาคม
  • สมาคมสัมพันธ์ปี่กาน ซอยจูจี เมืองหนานสง南雄珠玑巷比干联谊会 เมืองหนานสง เมืองเสากวน · สมาคมที่จดทะเบียนกับทางการจีน南雄市八一街光明市场朝阳中路22号 ค้นหาใน Google Maps ทะเบียนสมาคม
  • สมาคมส่งเสริมวัฒนธรรมปี่กาน อำเภอหรูหยวน乳源瑶族自治县比干文化促进会 อำเภอหรูหยวน เมืองเสากวน · สมาคมที่จดทะเบียนกับทางการจีน乳源瑶族自治县乳城镇北环中路9号中国供销粤北农特产品电商物流商贸城3栋 ค้นหาใน Google Maps ทะเบียนสมาคม
  • สมาคมส่งเสริมกิจการการกุศลปี่กาน ตำบลเจี๋ยสือ เมืองลู่เฟิง陆丰市碣石比干慈善事业促进会 เมืองลู่เฟิง เมืองซัวบ้วย · สมาคมที่จดทะเบียนกับทางการจีน陆丰市碣石龙泉宾馆西侧二楼 ค้นหาใน Google Maps ทะเบียนสมาคม
  • สมาคมส่งเสริมกิจการการกุศลปี่กาน เมืองหยางเจียง阳江市比干慈善事业促进会 เมืองหยางเจียง กวางตุ้ง · สมาคมที่จดทะเบียนกับทางการจีน阳江市东风三路69号三楼 ค้นหาใน Google Mapsดูใน 高德地图 (Amap) ทะเบียนสมาคม
  • สมาคมส่งเสริมวัฒนธรรมและสาธารณประโยชน์ปี่กาน เมืองเล่ยโจว雷州市比干文化公益促进会 เมืองเล่ยโจว เมืองจานเจียง · สมาคมที่จดทะเบียนกับทางการจีน雷州市雷城镇西湖大道三横路银城小区017号 ค้นหาใน Google Mapsดูใน 高德地图 (Amap) ทะเบียนสมาคม
  • สมาคมส่งเสริมวัฒนธรรมปี่กาน เมืองอู๋ชวน吴川市比干文化促进会 เมืองอู๋ชวน เมืองจานเจียง · สมาคมที่จดทะเบียนกับทางการจีน吴川市梅录街道海景花园海龙路36号 ค้นหาใน Google Mapsดูใน 高德地图 (Amap) ทะเบียนสมาคม
  • สมาคมส่งเสริมวัฒนธรรมปี่กาน อำเภอสวีเหวิน徐闻县比干文化促进会 อำเภอสวีเหวิน เมืองจานเจียง · สมาคมที่จดทะเบียนกับทางการจีน徐闻县徐城街道办徐海路下埚冯宅村原保险修理厂0839房 ค้นหาใน Google Maps ทะเบียนสมาคม

ฮกเกี้ยน

  • กลุ่มศาลบรรพชนตระกูลลิ้มแห่งผู่ผิง อำเภอผิงเหอ埔坪林氏宗祠建筑群 เมืองจางโจว ฮกเกี้ยน · โบราณสถานระดับมณฑล ปี 2018มีสี่ศาล หลักคือ 林氏大宗 สร้างสมัยซุ่นจื้อ (1644–1661) ปี 1893 林朝栋 แห่งตระกูลลิ้มอู้เฟิงของไต้หวันกลับมาไหว้บรรพชนที่นี่平和县五寨乡埔坪村 ค้นหาใน Google Mapsดูใน 高德地图 (Amap) ประกาศโบราณสถาน 第九批福建省文物保护单位
  • ศาลบรรพชนตระกูลลิ้มในตัวเมืองเซียนอิ๋ว城内林氏宗祠 เมืองผูเถียน ฮกเกี้ยน · โบราณสถานระดับมณฑล ปี 2018仙游县城内济川巷31号 ค้นหาใน Google Maps ประกาศโบราณสถาน 第九批福建省文物保护单位
  • ศาลบรรพชนใหญ่ตระกูลลิ้ม หมู่บ้านซีเปย ยงติ้ง西陂林氏大宗祠 อำเภอยงติ้ง เมืองหลงเหยียน · โบราณสถานระดับมณฑล ปี 2018龙岩市永定区高陂镇西陂村 ค้นหาใน Google Maps ประกาศโบราณสถาน 福建省第九批省级文物保护单位(2018年9月7日公布),序号47,古建筑,明、民国
  • ศาลบรรพชนตระกูลลิ้ม หมู่บ้านอู๋หลง ตงซาน梧龙林氏家庙 อำเภอตงซาน เมืองจางโจว · โบราณสถานระดับมณฑล ปี 2018东山县西埔镇梧龙村 ค้นหาใน Google Maps ประกาศโบราณสถาน 福建省第九批省级文物保护单位(2018年9月7日公布),序号49,古建筑,明至民国

ส่วนที่ไหหลำ ตรวจแล้วยังไม่พบศาลบรรพชนแซ่ลิ้มที่ขึ้นทะเบียนโบราณสถาน หรือสมาคมที่จดทะเบียน

รวมประวัติแซ่และตระกูลจีน 168 แซ่

แซ่อันดับ 18 ของจีน

บทความชุดนี้เล่าประวัติ 168 แซ่ของจีนทีละแซ่ (100 อันดับทางการและอันดับประมาณ 101–168) เพื่อเป็นประโยชน์ต่อลูกหลานคนไทยเชื้อสายจีนที่อยากรู้รากเหง้าของตระกูลตัวเอง ดูอันดับและจำนวนคนของทั้ง 168 แซ่ได้ที่บทความแม่ของชุด ทั้งชุดค้นคว้าและเขียนโดย MingPaPa ธนินพงษ์ ศุภพิทักษ์พงษ์ (หวงปิ่งหมิง - 黄柄明) ลูกหลานคนแต้จิ๋วแซ่อึ้งจากเท่งไฮ้ หากข้อมูลตระกูลใดคลาดเคลื่อน แจ้งครอบครัวเราได้ แซ่ที่ไม่อยู่ใน 168 อันดับ อ่านต่อได้ที่แซ่จีนหายาก

ดูตาราง 168 แซ่จีน →
ดูรายชื่อแซ่ทั้งชุด

เกี่ยวกับผู้เขียน

ธนินพงษ์ ศุภพิทักษ์พงษ์ (MingPaPa)
黄柄明 - MingPaPa

เขียนโดย

ชื่อจีน หวงปิ่งหมิง - 黄柄明

นักธุรกิจโรงพิมพ์ ครูศิลปะการต่อสู้ และผู้ถ่ายทอดวัฒนธรรมจีน ศาสนา และความเชื่อ

ประสบการณ์ที่เกี่ยวข้องกับบทความนี้: MingPaPa ธนินพงษ์ ศุภพิทักษ์พงษ์ (หวงปิ่งหมิง - 黄柄明) เป็นผู้เลือกหัวข้อและเรียบเรียงบทความนี้ โดยใช้ผู้ช่วย AI ช่วยค้นแหล่งข้อมูลและร่างข้อความตามวิธีที่ระบุในนโยบายบรรณาธิการ เป็นส่วนหนึ่งของชุดประวัติแซ่จีนที่เขาวางไว้ทุกแซ่ เขาเป็นคนแต้จิ๋วแซ่อึ้ง บรรพบุรุษมาจากเท่งไฮ้ เคยเขียนเรื่องแซ่อึ้งของตระกูลตัวเองและตาราง 168 แซ่จีนจากรายงานทะเบียนราษฎร์ของทางการจีน บทความแซ่ลิ้มนี้ค้นคว้าจากรายงานของทางการจีน หนังสือและเว็บไซต์ของตระกูล งานวิชาการ และข่าวที่ระบุไว้ท้ายบทความ เพื่อให้ลูกหลานแซ่ลิ้มใช้ค้นรากเหง้าต่อได้

ประวัติการแก้ไข

  • — เพิ่มศาลบรรพชน สุสาน และสมาคมของตระกูลที่ทางการจีนขึ้นทะเบียนอีกหลายแห่ง ครอบคลุมกวางตุ้ง ฮกเกี้ยน และเมืองแต้จิ๋ว-ซัวเถา พร้อมลิงก์แผนที่ Google Maps และ 高德地图
  • — เพิ่มศาลบรรพชนและสุสานของตระกูลที่ทางการจีนขึ้นทะเบียนเป็นโบราณสถานในเขตแต้จิ๋ว-ซัวเถา-กิ๊กเอี๊ยอีกหลายแห่ง พร้อมลิงก์แผนที่
  • — เพิ่มศาลบรรพชนแซ่ลิ้มในกิ๊กเอี๊ยและฮกเกี้ยนที่ทางการจีนขึ้นทะเบียนเป็นโบราณสถาน พร้อมแหล่งอ้างอิง และเพิ่มส่วนบ้านเดิมในจีนในกล่องท้ายบทความ
  • — เผยแพร่ครั้งแรก

พบข้อมูลคลาดเคลื่อน แจ้งได้ที่หน้าติดต่อ และอ่านวิธีตรวจสอบกับแก้ไขข้อผิดพลาดได้ที่นโยบายบรรณาธิการ

บทความที่เกี่ยวข้อง

ดูบทความทั้งหมดในหมวดรวมประวัติแซ่และตระกูลจีน