↑
ครอบครัว ธุรกิจ แถวนี้ 101 แซ่อึ้ง บทความ ติดต่อครอบครัว
แซ่และตระกูลจีน · Wen Surname

แซ่บุ้ง แซ่เหวิน (文/บุ๋น) มาจากไหน? ประวัติตระกูลเหวิน จากซานซีสู่แต้จิ๋ว

แซ่บุ้ง แซ่เหวิน แซ่บุ๋น (文) มาจากไหน? ต้นแซ่โจวเหวินหวาง ถิ่นเดิมเยี่ยนเหมิน หอ 正气堂 ลูกหลานเหวินเทียนเสียงที่เขาฟีนิกซ์ แต้จิ๋ว คำอ่านแต้จิ๋วและจีนกลาง

โดย · · อ่าน ~11 นาที
ภาพปกแซ่บุ้ง แซ่เหวิน อักษร 文 สีทองแบบลายพู่กันตัวใหญ่กลางภาพ ด้านซ้ายเป็นชายแต่งชุดจีนโบราณสีขาวนั่งข้างกาน้ำชาและถ้วยชา ด้านขวาเป็นรูปปั้นหินบนก้อนหินใหญ่และศาลเจ้าหลังคาสีแดง ฉากหลังเป็นภูเขาไร่ชาและพระอาทิตย์ตก พร้อมข้อความ แซ่บุ้ง แซ่เหวิน (文/บุ๋น) มาจากไหน? ประวัติตระกูลเหวิน จากซานซีสู่แต้จิ๋ว
ภาพปกแซ่บุ้ง แซ่เหวิน อักษร 文 สีทองแบบลายพู่กันตัวใหญ่กลางภาพ ด้านซ้ายเป็นชายแต่งชุดจีนโบราณสีขาวนั่งข้างกาน้ำชาและถ้วยชา ด้านขวาเป็นรูปปั้นหินบนก้อนหินใหญ่และศาลเจ้าหลังคาสีแดง ฉากหลังเป็นภูเขาไร่ชาและพระอาทิตย์ตก พร้อมข้อความ แซ่บุ้ง แซ่เหวิน (文/บุ๋น) มาจากไหน? ประวัติตระกูลเหวิน จากซานซีสู่แต้จิ๋ว (ภาพปกประกอบบทความ)

แซ่บุ้งเขียนด้วยอักษร 文 ตัวย่อกับตัวเต็มเหมือนกัน เป็นอักษรเดียวกับ "บุ๋น" ในคำว่าบุ๋นบู๊ สำเนียงแต้จิ๋วอ่านว่า "บุ้ง" (bhung5) จีนกลางอ่านว่า "เหวิน" (Wén) ส่วน "บุ๋น" ในวงเล็บชื่อบทความเป็นเสียงฮกเกี้ยนที่คนไทยคุ้นหูที่สุด คำว่า "บุ้ง" เป็นการถอดเสียงตามหลักการอ่านแต้จิ๋ว ยังไม่พบการใช้เป็นชื่อแซ่ในเอกสารไทย

แซ่นี้อยู่ราวอันดับประมาณ ~107 ของจีน มีคนใช้ราว 2.18 ล้านคน (ประมาณการปี 2026 ช่วง ±10%) ที่ผมสนใจคือในแต้จิ๋วมีหมู่บ้านทั้งหมู่บ้านที่เป็นลูกหลานของเหวินเทียนเสียงครับ

คำตอบสั้น ๆ

แซ่บุ้ง แซ่เหวิน หรือแซ่บุ๋น (文) สายหลักตามประเพณีนำพระนามของโจวเหวินหวางมาเป็นแซ่ ถิ่นเดิมคือเยี่ยนเหมินในซานซี ปัจจุบันมีคนแซ่นี้ราว 2.18 ล้านคน (ประมาณการปี 2026) สายแต้จิ๋วคือลูกหลานเหวินเทียนเสียงที่หมู่บ้านเซี่ยปู้ ตำบลเฟิ่งหวง เขตแต้อัว ซึ่งตามลำดับวงศ์มาตั้งรกรากในปี 1287

ประเด็นสำคัญ

  • แต้จิ๋วอ่าน 文 ว่า บุ้ง (ถอดเสียง) จีนกลางอ่านว่า เหวิน ฮกเกี้ยนอ่านว่า บุ๋น
  • 文 คนละแซ่กับ 温 (แซ่อุ่น) ที่จีนกลางอ่านว่า เวิน
  • ชื่อหอส่วนใหญ่มาจากเหวินเทียนเสียง เช่น 正气堂
  • หมู่บ้านเซี่ยปู้บนเขาฟีนิกซ์ แต้จิ๋ว เกือบทั้งหมู่บ้านแซ่เหวิน
  • ยังไม่พบสมาคมแซ่เหวินในไทย แต่ในแต้จิ๋วมีคณะกรรมการศาล 正气堂

ก่อนอ่าน: ทำไมผมเขียนเรื่องแซ่ของตระกูลต่าง ๆ

ผม ธนินพงษ์ ศุภพิทักษ์พงษ์ (MingPaPa) เป็นคนแต้จิ๋ว แซ่ 黃 (แต้จิ๋ว อึ้ง / จีนกลาง หวง) บรรพบุรุษมาจากเท่งไฮ้ (澄海 — จีนกลาง เฉิงไห่) ผมรักและภูมิใจในรากเหง้าวัฒนธรรมจีนที่อากงอาม่าส่งต่อมาให้ หลังจากเขียนเรื่องแซ่อึ้งของบ้านผมเองและตาราง 168 แซ่จีนแล้ว ผมอยากให้ลูกหลานตระกูลอื่นได้มีเรื่องราวของแซ่ตัวเองเก็บไว้บ้าง จึงขออนุญาตรวบรวมข้อมูลเท่าที่พอจะหาได้ มาเขียนเป็นบทความของแซ่ตระกูลที่มีอยู่ในเมืองไทยทีละแซ่

ตั้งใจให้เป็นประโยชน์ต่อลูกหลานแต่ละตระกูล และเป็นอีกแรงหนึ่งในการช่วยคนไทยเชื้อสายจีนค้นหารากเหง้าของตัวเอง ข้อมูลส่วนใหญ่มาจากรายงานทะเบียนราษฎร์ของทางการจีน หนังสือและเว็บไซต์ของตระกูล งานวิชาการ และข่าวจากจีน ผมพยายามบอกไว้ทุกครั้งว่าเรื่องไหนเป็นตำนานหรือบันทึกของตระกูล และเรื่องไหนมีหลักฐานทางประวัติศาสตร์

ผมไม่ใช่นักประวัติศาสตร์ เป็นเพียงลูกหลานคนจีนคนหนึ่งที่อยากเห็นเรื่องเหล่านี้ถูกเก็บไว้ หากข้อมูลตระกูลใดผิดพลาด หรือพี่น้องบ้านไหนมีเรื่องราวที่อยากเพิ่มเติม แจ้งครอบครัวเราได้เลยครับ ผมจะแก้ไขและบันทึกไว้ในประวัติการแก้ไขท้ายบทความ เพื่อให้ข้อมูลสมบูรณ์ที่สุด และช่วยให้การศึกษารากเหง้าและวัฒนธรรมของแต่ละแซ่ง่ายขึ้นสำหรับทุกคน

ข้อมูลด่วนแซ่บุ้ง (แซ่เหวิน)

หัวข้อ ข้อมูล
อักษรจีน 文 (ตัวย่อและตัวเต็มเหมือนกัน) คนละแซ่กับ 温
จีนกลาง Wén · เหวิน
แต้จิ๋ว bhung5 · บุ้ง (ถอดเสียง ยังไม่พบในเอกสารไทย)
ฮกเกี้ยน Bûn · บุ๋น หรือ บุน
ภาษาอังกฤษ Wen, Man (กวางตุ้ง), Boon, Voon (แคะ)
อันดับในจีน อันดับประมาณ ~107 (ทางการจีนประกาศเพียง 100 อันดับ)
จำนวนคน ราว 2.18 ล้านคน (ประมาณการปี 2026 ช่วง ±10% ราว 1.96–2.40 ล้านคน)
มณฑลที่มีมากที่สุด เสฉวน (ฐานข้อมูลฝูซี 2013)
ถิ่นเดิมของตระกูล เยี่ยนเหมิน (雁门) มณฑลซานซี
ชื่อหอ 雁门堂, 正气堂, 信国堂, 六义堂, 化蜀堂 · ศาลที่แต้จิ๋วใช้ 正气堂

ตัวเลขของแซ่อื่นเทียบดูได้ในตาราง 168 แซ่จีน

แซ่บุ้งเขียนและอ่านอย่างไร

แซ่นี้เขียนว่า 文 ตัวเดียวทั้งจีนแผ่นดินใหญ่ ไต้หวัน และฮ่องกง แปลว่า อักษร วรรณกรรม ฝ่ายบุ๋น พจนานุกรมแต้จิ๋วสำเนียงซัวเถาให้เสียง bhung5 คือ "บุ้ง" และบันทึกว่าสำเนียงเมืองแต้จิ๋วสมัยศตวรรษที่ 19 ลงท้ายด้วย -n (bhund5)

"บุ๋น" เป็นรูปที่คนไทยคุ้นที่สุด มาจากเสียงฮกเกี้ยน รายชื่อแซ่จีนภาษาไทยบน bloggang เขียน 文 ว่า บุ๋น หรือ บุญ และสามก๊กฉบับไทยก็ใช้ "บุน" เช่น บุนทิว (文丑 — จีนกลาง เหวินโฉ่ว) ขุนพลของอ้วนเสี้ยว (袁绍 — จีนกลาง หยวนเส้า)

ระวังสับสนกับ 温

ในจีนกลาง 文 (Wén) กับ 温 (Wēn) ต่างกันแค่วรรณยุกต์ พินอินเขียน Wen เหมือนกัน แต่แต้จิ๋วแยกชัด 文 คือ บุ้ง ส่วน 温 คือ อุ่น ดูแซ่อุ่น แซ่เวิน (温) ประกอบ และ "บุ้ง" ยังพ้องกับคำไทย (ผักบุ้ง ตัวบุ้ง) เวลาค้นจึงต้องใส่อักษรจีนกำกับ

แซ่บุ้งมาจากไหน

วิกิพีเดียภาษาจีน และสารานุกรมจีนหลายแห่งจัดแซ่เหวินเป็นแซ่หลายต้นสาย

สายหลักตามประเพณีคือโจวเหวินหวาง (周文王) เมื่อโจวอู่หวางโค่นราชวงศ์ซางได้ ได้ถวายพระนามหลังสิ้นพระชนม์แก่พระราชบิดาซีปั๋ว (จีชาง 姬昌) ว่า "เหวินหวาง" ลูกหลานบางสายจึงใช้ "เหวิน" เป็นแซ่ แหล่งของตระกูลเล่าเพิ่มว่าลูกหลานรุ่นที่ 8 ได้ศักดินาที่เยี่ยนเหมิน ซึ่งควรถือเป็นเรื่องเล่าของตระกูล

สายอื่น ๆ ได้แก่

  • สวี่เหวินซู (许文叔): ผู้ครองแคว้นสวี่สกุลเจียง (姜) บุตรสายรองใช้ "เหวิน" เป็นแซ่ ดูแซ่โค้ว แซ่สวี่ (许)
  • เถียนเหวิน (田文) หรือเมิ่งฉางจวิน: นักการเมืองแคว้นฉียุคจั้นกั๋ว ได้สมัญญา "เหวินจื่อ" ลูกหลานจึงใช้แซ่เหวิน ดูแซ่เที้ยง แซ่เถียน (田)
  • เปลี่ยนจากแซ่จิ้ง (敬): ยุคห้าราชวงศ์ จักรพรรดิมีพระนามว่าสือจิ้งถัง (石敬瑭) คนสกุลจิ้งต้องเลี่ยงพระนาม แยกไปใช้แซ่โก่ว (苟) และแซ่เหวิน ตัวอย่างคือทวดของอัครเสนาบดีเหวินเยี่ยนปั๋ว (文彦博) แห่งซ่งเหนือ ดูแซ่เจี๊ยะ แซ่สือ (石)
  • อื่น ๆ: ตำแหน่ง 文学掾 สมัยฮั่น และชนกลุ่มน้อยอย่างแมนจูและซีเป๋อ (แหล่งเดียว)
สาย ยุค ตำนานหรือประวัติศาสตร์
โจวเหวินหวาง (สกุลจี 姬) ต้นโจว สายหลักตามประเพณี ตามตำราแซ่
สวี่เหวินซู (สกุลเจียง 姜) โจวตะวันตก ตามตำราแซ่
เถียนเหวิน (สกุลกุย 妫) จั้นกั๋ว ตามตำราแซ่ ตัวบุคคลมีจริง
เปลี่ยนจากแซ่จิ้ง ห้าราชวงศ์ มีเอกสารและตัวอย่างชัดเจน

ถิ่นเดิมและชื่อหอบรรพชน

ถิ่นเดิมคือเยี่ยนเหมิน ตั้งขึ้นโดยจ้าวอู่หลิงหวางยุคจั้นกั๋ว ที่ว่าการเดิมอยู่ใต้อำเภอโยวอวี้ ซานซี สมัยถังแซ่นี้หนาแน่นในซานซีและเจียงหนาน

ที่พิเศษคือชื่อหอส่วนใหญ่ไม่ได้มาจากถิ่นเดิม แต่มาจากวีรบุรุษคนเดียวคือเหวินเทียนเสียง ตามรายการชื่อหอของเว็บตระกูล

ชื่อหอ ที่มา พื้นที่ที่ใช้
雁门堂 ตามถิ่นเดิม บางส่วนของเจียงซี หูหนาน
正气堂 บทกวี "正气歌" ที่เหวินเทียนเสียงแต่งขณะถูกจองจำ กวางตุ้ง (รวมแต้จิ๋ว) กว่างซี ฮ่องกง หูหนาน เสฉวน
信国堂 ตำแหน่ง 信国公 ของเหวินเทียนเสียง ปี 1278 แต้จิ๋ว ซัวเถา
六义堂 ป้ายที่ท่านเขียนอวยพรญาติที่บุตร 6 คนสอบได้จวี่เหริน หูหนาน กว่างซี ยูนนาน กุ้ยโจว ไหหลำ
化蜀堂 รำลึกเหวินเวิง (文翁) ผู้ตั้งโรงเรียนรัฐที่เฉิงตูสมัยฮั่น อานฮุย เสฉวน
ศาลบรรพชนตระกูลเหวิน แซ่บุ้ง 文氏宗祠 หอ 惇裕堂 ที่ซานเถียน ฮ่องกง ผนังอิฐเทา เสาหินแกรนิต กลอนคู่สีแดง 正氣著家聲
ศาลบรรพชนตระกูลเหวิน (文氏宗祠) ที่ซานเถียน (新田) ฮ่องกง ประตูติดกลอนคู่ "正氣著家聲 · 望煙傳世澤" ซึ่งโยงกับชื่อหอ 正气堂 · ภาพ: Chong Fat / Wikimedia Commons (CC BY-SA 3.0)

เส้นทางลงใต้สู่เขาฟีนิกซ์ แต้จิ๋ว

สมัยชุนชิวคนแซ่เหวินอยู่ในเหอหนาน ซานตง หูเป่ย สมัยฮั่นไปถึงเสฉวน สมัยถังหนาแน่นในเจียงซีกับอานฮุย ปี 925 เหวินสือ (文时) ย้ายจากเสฉวนไปจี๋อาน เจียงซี กลายเป็นบรรพชนของหลายสายในหูหนาน (ตามแหล่งของตระกูล)

เหวินเทียนเสียงในแต้จิ๋ว

เหวินเทียนเสียง (文天祥) ชาวจี๋อาน สอบได้จอหงวนปี 1256 เมื่อทัพหยวนบุกลงใต้ท่านตั้งกองทัพกู้ชาติ ปี 1278 สู้รบตามเส้นทางระหว่างเตี่ยเอี๊ย (潮阳 — จีนกลาง เฉาหยาง) กับไห่เฟิง จนถูกจับที่ไห่เฟิงในเดือนธันวาคม 1278 และถูกประหารต้นปี 1283

ในเตี่ยเอี๊ยยังมีร่องรอยที่ชาวแต้จิ๋วผูกกับท่าน เช่น ชื่อ 和平里 ที่เล่ากันว่าท่านตั้งให้ตำบลเหอผิง ตามข้อมูลสนามรบโบราณของรัฐบาลเมืองซัวเถา และหินสลัก "终南" บนเขาเหลียนฮัวเฟิงที่เล่าว่าท่านใช้กระบี่สลัก ซึ่งเป็นตำนานท้องถิ่น

รูปปั้นหินเหวินเทียนเสียง 文天祥 วีรบุรุษแซ่เหวิน แซ่บุ้ง บนก้อนหินใหญ่ใต้ร่มไทร เขาเหลียนฮัวเฟิง เตี่ยเอี๊ย ซัวเถา ฐานสลักอักษรแดง 鲲鹏变化
รูปปั้นหินเหวินเทียนเสียงที่เขาเหลียนฮัวเฟิง (莲花峰) ไห่เหมิน เขตเตี่ยเอี๊ย เมืองซัวเถา · ภาพ: CundiP / Wikimedia Commons (CC0)

หมู่บ้านเซี่ยปู้ ตำบลเฟิ่งหวง

สายแต้จิ๋วที่มีหลักฐานชัดที่สุดคือหมู่บ้านเซี่ยปู้ (下埔村) ตำบลเฟิ่งหวง (凤凰镇) เขตแต้อัว (潮安 — จีนกลาง เฉาอาน) เมืองแต้จิ๋ว (潮州 — จีนกลาง เฉาโจว) บนเขาฟีนิกซ์ ตามลำดับวงศ์ของหมู่บ้านที่บทความหมู่บ้านดังของตระกูลเหวิน ยกมาอ้าง

ปี (ค.ศ.) เหตุการณ์
1275 เหวินเต้าเซิง (文道生) บุตรคนโตของเหวินเทียนเสียง แต่งงานกับบุตรสาวของซูหลิวอี้ (苏刘义)
1278 ส่งภรรยา บุตรชื่อเหวินป๋อผิง (文伯平) และหลานไปหลบภัยที่อำเภอเฟิงซุ่น ส่วนตนไปฮุ่ยโจวและเสียชีวิตเมื่ออายุ 19 ปี
1287 เหวินป๋อผิง บรรพชนผู้เข้าแต้จิ๋ว พาหลานมาสร้างกระท่อมที่เชิงเขาหลังหมู่บ้านเซี่ยปู้ ตีเหล็กและทำนา
ต้นชิง ลูกหลานสร้างศาล 正气堂 ตรงจุดที่บรรพชนเริ่มตั้งรกราก

เหวินป๋อผิงมีบุตร 6 คน ลูกหลานกระจายไปเฟิงซุ่น โผวเล้ง (普宁 — จีนกลาง ผู่หนิง) ลู่เฟิง เหรียวเพ้ง (饶平 — จีนกลาง เหราผิง) ซัวเถา ฮ่องกง ไต้หวัน และต่างประเทศ ลำดับวงศ์ของตระกูลระบุชื่อสหรัฐฯ ไทย สวิตเซอร์แลนด์ เวียดนาม และออสเตรเลียไว้ด้วย

ข่าวซินล่างปี 2005 ระบุว่าหมู่บ้านเซี่ยปู้มีราว 3,500 คน เกือบทั้งหมดแซ่เหวิน หัวหน้าศาลให้ข้อมูลว่าตำบลเฟิ่งหวงมีคนแซ่เหวินกว่า 10,000 คน และลูกหลานสายนี้ที่เฟิ่งหวงกับโผวเล้งรวมราว 30,000 คน ตัวเลขนับต่างขอบเขตกัน

สายไหหลำและฮ่องกง

ไหหลำมีคนแซ่เหวินราว 53,800 คน (สถิติปี 2018) ส่วนเซินเจิ้น–ฮ่องกงมีสายเป่าอาน แบ่งเป็นสายซานเถียนกับไท่เหิง และมีหมู่บ้านเฟิ่งหวงในเขตเป่าอาน ซึ่งคนละที่กับเฟิ่งหวงในแต้จิ๋ว

แซ่บุ้งในเมืองไทย

ผมตรวจรายชื่อสมาคมสมาชิกของสหสมาคมตระกูลแซ่แห่งประเทศไทย และรายชื่อบนเว็บ thaicn แล้ว ยังไม่พบสมาคมแซ่เหวินในไทย (ข้อมูลราวปี 2009–2011 อาจไม่เป็นปัจจุบัน) การค้นภาษาไทยด้วยคำว่า "แซ่บุ้ง" และ "แซ่บุ๋น" ก็ไม่พบสมาคมหรือครอบครัวที่ระบุว่าแซ่ 文 และยังไม่พบคนไทยเชื้อสายจีนที่มีชื่อเสียงซึ่งยืนยันได้ว่าแซ่นี้

ส่วนในแต้จิ๋วมีองค์กรและศาลของตระกูลที่ตำบลเฟิ่งหวง

ชื่อ (ไทย / จีน) ที่อยู่ โทร (ปีข้อมูล) แผนที่
คณะกรรมการศาลเจิ้งชี่ถังตระกูลเหวินเฟิ่งหวง / 潮州市凤凰文氏正气堂 (理事会) 潮州市潮安区凤凰镇下埔村 ไม่พบเบอร์สาธารณะ (2023) Baidu · Amap
ศาลบรรพชนเจิ้งชี่ถัง / 文氏祖祠 正气堂 潮州市潮安区凤凰镇下埔村 ไม่พบเบอร์สาธารณะ (2022) Baidu · Amap

ลิงก์แผนที่เป็นลิงก์ค้นหา โปรดตรวจสอบก่อนเดินทาง/ติดต่อ

คณะกรรมการชุดนี้จัดงานรำลึกเหวินเทียนเสียงครบ 787 ปีเมื่อ 5 ธันวาคม 2023 ตามรายงานของสื่อตระกูลเหวิน ถ้าบ้านคุณใช้แซ่บุ้ง แซ่บุ๋น หรือแซ่เหวิน และอากงอาม่าเล่าว่ามาจากเขาฟีนิกซ์หรือโผวเล้ง เรื่องของคุณอาจเป็นหลักฐานชิ้นแรกที่เชื่อมสายนี้กับเมืองไทย

ทุกวันนี้คนแซ่บุ้งอยู่ที่ไหนในจีน

ฐานข้อมูลฝูซีปี 2013 ระบุว่าเสฉวนมีมากที่สุด สอดคล้องกับตารางรายมณฑลที่สื่อของตระกูลเผยแพร่ปี 2024 ซึ่งไม่ระบุปีฐาน จึงใช้ดูแนวโน้มเท่านั้น

มณฑล จำนวน (ตาราง 2024)
เสฉวน ราว 354,600
หูหนาน ราว 344,900
กุ้ยโจว ราว 197,300
กวางตุ้ง ราว 151,200
ฉงชิ่ง ราว 135,500
หูเป่ย ราว 126,600
กว่างซี ราว 112,700

สื่อของตระกูลระบุว่าทั่วจีนมีหมู่บ้านแซ่เหวินราว 725 แห่ง

บุคคลสำคัญแซ่บุ้ง

บุคคล ยุค บทบาท
เหวินจ้ง (文种) ชุนชิว ขุนนางแคว้นเยว่ ช่วยโกวเจี้ยนฟื้นแคว้นจนทำลายแคว้นอู๋
เหวินเวิง ฮั่นตะวันตก เจ้าเมืองสู่จวิ้น ที่มาของหอ 化蜀堂
เหวินเยี่ยนปั๋ว ซ่งเหนือ อัครเสนาบดี ตระกูลเดิมแซ่จิ้ง
เหวินเทียนเสียง ค.ศ. 1236–1283 จอหงวน อัครเสนาบดี ผู้แต่ง "过零丁洋" และ "正气歌"
เหวินป๋อผิง ปลายซ่ง–หยวน หลานปู่ของเหวินเทียนเสียง บรรพชนผู้เข้าแต้จิ๋ว
เหวินเจิงหมิง (文徵明) ค.ศ. 1470–1559 จิตรกรและนักอักษรศิลป์ หนึ่งในสี่ปรมาจารย์แห่งหมิง
ภาพเหมือนเหวินเทียนเสียง 文天祥 แซ่เหวิน วาดสมัยหมิงบนผ้าไหม สวมหมวกผ้าสีดำ ชุดคลุมขาว ด้านบนคัดบทกวี 正气歌
ภาพเหมือนเหวินเทียนเสียงวาดสมัยหมิง ส่วนบนคัดบทกวี "正气歌" · ภาพ: ไม่ทราบผู้วาด / Wikimedia Commons (สาธารณสมบัติ)

ธรรมเนียม คำสอน และอาหาร

ไม่พบอาหารที่ตั้งชื่อตามแซ่เหวิน แต่สิ่งที่ผูกกับสายแต้จิ๋วชัดที่สุดคือชา ชาวเหวินที่เซี่ยปู้มีรายได้หลักจากการปลูกชา และต้นชาเก่าที่เรียกว่า "宋茶王" บนเขาฟีนิกซ์ก็เป็นของคนในตระกูล ชาของภูเขานี้คือเฟิ่งหวงตานฉง ส่วนตำนานชาพันธุ์ซ่ง เล่าว่าปี 1278 จักรพรรดิซ่งตี้ปิ่งหนีทัพหยวนผ่านเขานี้แล้วกระหายน้ำ ข้าราชบริพารจึงเก็บใบชามาถวาย เป็นตำนานยุคเดียวกับการหนีภัยของตระกูลเหวิน

ยังไม่พบ 文氏家训 ฉบับทางการ สิ่งที่ทำหน้าที่แทนคือบทกวี正气歌 และกลอนคู่ที่ประตูศาลซานเถียน

正氣著家聲 ความเที่ยงธรรมคือชื่อเสียงของตระกูล

ลำดับชื่อรุ่นสายเซี่ยปู้เป็นกลอน 32 คำนับจากรุ่นเหวินเทียนเสียง

天道伯汝 元廷朝世 · 子应时策 名扬标镌 · 绵长永锡 衍及新年 · 英伟俊发 振祖墓墀

สามคำแรกตรงกับชื่อบรรพชน คือ 天祥 → 道生 → 伯平 ปัจจุบันถึงรุ่นที่ 25 คำว่า "英" ใครมีชื่อจีนสามพยางค์ลองเทียบอักษรกลางดู แต่ควรตรวจกับลำดับวงศ์ของบ้านตัวเองอีกครั้ง

ศาล 正气堂 ที่เซี่ยปู้สร้างใหม่เสร็จปี 1998 ภายในมีรูปปั้นและป้ายวิญญาณเหวินเทียนเสียง วันรำลึกคือวันที่ 23 เดือน 10 ตามจันทรคติ และยังไหว้สุสานเหวินเต้าเซิงที่เฟิงซุ่นทุกวันที่ 2 ตุลาคม

คำถามที่พบบ่อย

แซ่เหวิน ภาษาจีนเขียนอย่างไร?

เขียนว่า 文 ตัวย่อและตัวเต็มเหมือนกัน เป็นอักษรเดียวกับ "บุ๋น" ในคำว่าบุ๋นบู๊ ระวังอย่าสับสนกับแซ่ 温 (แซ่อุ่น)

แซ่เหวิน แต้จิ๋วอ่านว่าอะไร?

แต้จิ๋วอ่านว่า "บุ้ง" (bhung5) เป็นการถอดเสียงตามหลักการอ่านแต้จิ๋ว ยังไม่พบการใช้เป็นชื่อแซ่ในเอกสารไทย

แซ่บุ๋น คือแซ่อะไร?

"บุ๋น" คือแซ่ 文 เดียวกัน เป็นเสียงฮกเกี้ยนที่คนไทยคุ้นจากรายชื่อแซ่และสามก๊กฉบับไทย บางแห่งเขียนว่า บุญ หรือ บุน

แซ่บุ้ง จีนกลางอ่านว่าอะไร?

จีนกลางอ่านว่า "เหวิน" (Wén) แซ่บุ้ง แซ่บุ๋น และแซ่เหวิน จึงเป็นแซ่ 文 เดียวกัน

แซ่เหวิน มาจากไหน?

สายหลักนำพระนามของโจวเหวินหวางมาเป็นแซ่ ถิ่นเดิมคือเยี่ยนเหมิน (ซานซี) ส่วนสายแต้จิ๋วคือลูกหลานเหวินเทียนเสียงที่หมู่บ้านเซี่ยปู้ ตำบลเฟิ่งหวง ซึ่งตามลำดับวงศ์มาตั้งรกรากในปี 1287

แซ่เหวิน ภาษาอังกฤษสะกดอย่างไร?

สะกดว่า Wen, Man, Boon หรือ Voon แต่ Wen ยังเป็นพินอินของแซ่ 温 ได้ด้วย ต้องดูอักษรจีนประกอบ

บทสรุป

แซ่บุ้ง แซ่เหวิน หรือแซ่บุ๋น เป็นแซ่หลายต้นสาย สายหลักนำพระนามโจวเหวินหวางมาเป็นแซ่ แต่ชื่อหอส่วนใหญ่มาจากเหวินเทียนเสียง และลูกหลานของท่านสายหนึ่งก็ตั้งรกรากบนเขาฟีนิกซ์ในแต้จิ๋วมาตั้งแต่ปี 1287 ตามลำดับวงศ์ ทุกวันนี้ยังปลูกชาและไหว้บรรพชนที่ศาล 正气堂

ลำดับวงศ์สายนี้เอ่ยถึงลูกหลานในไทย แต่ผมยังไม่พบครอบครัวที่ยืนยันได้ ถ้าบ้านคุณเรียกตัวเองว่าแซ่บุ้งหรือแซ่บุ๋น มีป้ายหอ 正气堂 หรือ 信国堂 รู้ชื่อหมู่บ้านเดิม หรือมีข้อมูลต่างจากนี้ แจ้งครอบครัวเรา ได้เลยครับ

แหล่งข้อมูลและอ่านเพิ่มเติม

แซ่และตระกูลจีน 168 แซ่

แซ่อันดับประมาณ ~107 ของจีน

บทความชุดนี้เล่าประวัติ 168 แซ่ของจีนทีละแซ่ (100 อันดับทางการและอันดับประมาณ 101–168) เพื่อเป็นประโยชน์ต่อลูกหลานคนไทยเชื้อสายจีนที่อยากรู้รากเหง้าของตระกูลตัวเอง ดูอันดับและจำนวนคนของทั้ง 168 แซ่ได้ที่บทความแม่ของชุด ทั้งชุดรวบรวมและเรียบเรียงโดยธนินพงษ์ ศุภพิทักษ์พงษ์ (MingPaPa) ลูกหลานคนแต้จิ๋วแซ่อึ้งจากเท่งไฮ้ หากข้อมูลตระกูลใดคลาดเคลื่อน แจ้งครอบครัวเราได้

ดูตาราง 168 แซ่จีน →
ดูรายชื่อแซ่ทั้งชุด

เกี่ยวกับผู้เขียน

ธนินพงษ์ ศุภพิทักษ์พงษ์ (MingPaPa)
黄炳明 - MingPaPa

เขียนโดย

ชื่อจีน หวงปิ่งหมิง - 黄炳明

นักธุรกิจโรงพิมพ์ ครูศิลปะการต่อสู้ และผู้ถ่ายทอดวัฒนธรรมจีน ศาสนา และความเชื่อ

ประสบการณ์ที่เกี่ยวข้องกับบทความนี้: ผู้เขียนเป็นคนแต้จิ๋วแซ่อึ้ง บรรพบุรุษมาจากเท่งไฮ้ เคยเขียนเรื่องแซ่อึ้งของตระกูลตัวเองและตาราง 168 แซ่จีนจากรายงานทะเบียนราษฎร์ของทางการจีน บทความแซ่บุ้งนี้รวบรวมจากรายงานของทางการจีน หนังสือและเว็บไซต์ของตระกูล งานวิชาการ และข่าวที่ระบุไว้ท้ายบทความ เพื่อให้ลูกหลานแซ่บุ้งใช้ค้นรากเหง้าต่อได้

ประวัติการแก้ไข

  • — เผยแพร่ครั้งแรก

พบข้อมูลคลาดเคลื่อน แจ้งได้ที่หน้าติดต่อ และอ่านวิธีตรวจสอบกับแก้ไขข้อผิดพลาดได้ที่นโยบายบรรณาธิการ

บทความที่เกี่ยวข้อง

ดูบทความทั้งหมดในหมวดแซ่และตระกูลจีน