แซ่ก๊วยคือแซ่ที่เขียนด้วยอักษรจีน 郭 คนแต้จิ๋วออกเสียงเมื่อใช้เป็นแซ่ว่า guêh4 คนไทยจึงเขียนว่า "ก๊วย" แบบเดียวกับก๊วยเจ๋ง (郭靖 — จีนกลาง กัวจิ้ง) ในนิยายมังกรหยก ส่วนจีนกลางอ่านว่า "กัว" (Guō) ทางการจีนจัดเป็นแซ่อันดับ 16 ของประเทศในปี 2020 และประมาณการปี 2026 มีคนใช้แซ่นี้ราว 15.9 ล้านคน
ที่ผมสนใจคือแซ่นี้เกี่ยวกับเมืองไทยได้สองทาง ทางแรกคือคนแต้จิ๋ว ซึ่งบ้านเดิมมีหมู่บ้านแซ่ก๊วยใหญ่อยู่ในเตี่ยเอี๊ย (潮阳 — จีนกลาง เฉาหยาง) และเตี่ยอัง (潮安 — จีนกลาง เฉาอาน) บางสายยังแตกสาขาไปถึงเท่งไฮ้ (澄海 — จีนกลาง เฉิงไห่) ถิ่นของบรรพบุรุษผม อีกทางคือคนฮกเกี้ยนที่พาความเชื่อเรื่อง 郭圣王 (ชื่อที่คนไทยเรียก ก๊วยเส้งอ๋อง / จีนกลาง กัวเซิ่งหวัง) เทพผู้เป็นคนแซ่ก๊วย มาถึงภูเก็ต
แซ่ก๊วยหรือแซ่กัว (郭) สายหลักสืบจากรัฐกั๋วของราชวงศ์โจว เพราะสมัยโบราณอักษร 虢 (กั๋ว) ที่เป็นชื่อรัฐกับอักษร 郭 ออกเสียงเหมือนกันและใช้แทนกันได้ ถิ่นเดิมสำคัญของตระกูลคือ 太原 (จีนกลาง ไท่หยวน) มณฑลซานซี ปัจจุบันมีราว 15.9 ล้านคน เป็นแซ่อันดับ 16 ของจีน มีมากที่สุดในมณฑลเหอหนาน ในเขตแต้จิ๋วมีราว 1.9 แสนคนที่ย้ายมาจากฝูเจี้ยนหลายระลอก ส่วนในไทยมีสมาคมตระกูลก๊วย และศาลเจ้าก๊วยเส้งอ๋องที่ภูเก็ต
ประเด็นสำคัญ
- แซ่ก๊วยกับแซ่กัวคือแซ่เดียวกัน ก๊วยเป็นเสียงแต้จิ๋ว กัวเป็นเสียงจีนกลาง ภาษาอังกฤษสะกดได้หลายแบบ เช่น Guo, Kuo, Kwok, Quek และ Keh
- ตำราแซ่นับ 虢序 (จีนกลาง กั๋วซวี่) ที่คนเรียกว่า "郭公" (จีนกลาง กัวกง — ท่านกัว) เป็นปฐมบรรพชนผู้ได้แซ่
- ชื่อหอที่ชาวจีนโพ้นทะเลแซ่ก๊วยใช้มากที่สุดคือ 汾阳堂 (จีนกลาง เฟินหยางถัง — หอเฟินหยาง) มาจากบรรดาศักดิ์ของแม่ทัพ 郭子仪 (จีนกลาง กัวจื่ออี๋) สมัยราชวงศ์ถัง
- เว็บไซต์ของตระกูลระบุว่าหมู่บ้านแซ่ก๊วยใหญ่ที่สุดในแต้จิ๋วคือหมู่บ้าน 南阳 (จีนกลาง หนานหยาง) ในเตี่ยเอี๊ย มีกว่า 30,000 คน
- ในไทยมีสมาคมตระกูลก๊วย ซึ่งยังไปร่วมงานของญาติแซ่เดียวกันในต่างประเทศเมื่อปี 2024
ก่อนอ่าน: ทำไมผมเขียนเรื่องแซ่ของตระกูลต่าง ๆ
ผม ธนินพงษ์ ศุภพิทักษ์พงษ์ (MingPaPa) เป็นคนแต้จิ๋ว แซ่ 黃 (แต้จิ๋ว อึ้ง / จีนกลาง หวง) บรรพบุรุษมาจากเท่งไฮ้ (澄海 — จีนกลาง เฉิงไห่) ผมรักและภูมิใจในรากเหง้าวัฒนธรรมจีนที่อากงอาม่าส่งต่อมาให้ หลังจากเขียนเรื่องแซ่อึ้งของบ้านผมเองและตาราง 100 แซ่จีนอันดับแรกแล้ว ผมอยากให้ลูกหลานตระกูลอื่นได้มีเรื่องราวของแซ่ตัวเองเก็บไว้บ้าง จึงขออนุญาตรวบรวมข้อมูลเท่าที่พอจะหาได้ มาเขียนเป็นบทความของแซ่ตระกูลที่มีอยู่ในเมืองไทยทีละแซ่
ตั้งใจให้เป็นประโยชน์ต่อลูกหลานแต่ละตระกูล และเป็นอีกแรงหนึ่งในการช่วยคนไทยเชื้อสายจีนค้นหารากเหง้าของตัวเอง ข้อมูลส่วนใหญ่มาจากรายงานทะเบียนราษฎร์ของทางการจีน หนังสือและเว็บไซต์ของตระกูล งานวิชาการ และข่าวจากจีน ผมพยายามบอกไว้ทุกครั้งว่าเรื่องไหนเป็นตำนานหรือบันทึกของตระกูล และเรื่องไหนมีหลักฐานทางประวัติศาสตร์
ผมไม่ใช่นักประวัติศาสตร์ เป็นเพียงลูกหลานคนจีนคนหนึ่งที่อยากเห็นเรื่องเหล่านี้ถูกเก็บไว้ หากข้อมูลตระกูลใดผิดพลาด หรือพี่น้องบ้านไหนมีเรื่องราวที่อยากเพิ่มเติม แจ้งครอบครัวเราได้เลยครับ ผมจะแก้ไขและบันทึกไว้ในประวัติการแก้ไขท้ายบทความ เพื่อให้ข้อมูลสมบูรณ์ที่สุด และช่วยให้การศึกษารากเหง้าและวัฒนธรรมของแต่ละแซ่ง่ายขึ้นสำหรับทุกคน
ข้อมูลด่วนแซ่ก๊วย แซ่กัว
| หัวข้อ | ข้อมูล |
|---|---|
| อักษรจีน | 郭 (ตัวย่อและตัวเต็มเขียนเหมือนกัน) |
| จีนกลาง | กัว (Guō) |
| แต้จิ๋ว | ก๊วย (guêh4 เสียงที่ใช้เมื่อเป็นแซ่) |
| ฮกเกี้ยน | Kuek, Kwek, Quek, Kwee (ไต้หวันสะกด Kuo) |
| กวางตุ้ง | Kwok |
| ภาษาอังกฤษ | Guo, Kuo, Kwok, Quek, Keh |
| อันดับในจีน | อันดับ 16 (อันดับทางการปี 2020) |
| จำนวนคน | ราว 15.9 ล้านคน (ประมาณการปี 2026) |
| มณฑลที่มีมากที่สุด | เหอหนาน |
| ในเขตแต้จิ๋ว | ราว 1.9 แสนคน (ตัวเลขของเว็บไซต์ตระกูล) |
| ถิ่นเดิมของตระกูล | ไท่หยวน มณฑลซานซี |
| ชื่อหอที่พบบ่อย | เฟินหยางถัง (汾阳堂), 太原堂 (จีนกลาง ไท่หยวนถัง) |
ถ้าอยากเทียบกับแซ่อื่น ดูได้ในตาราง 100 แซ่จีนอันดับแรก ปี 2026
แซ่ก๊วย ภาษาจีนเขียนอย่างไร แปลว่าอะไร
แซ่ก๊วยเขียนว่า 郭 ทั้งในอักษรตัวย่อและตัวเต็ม ถ้าถามว่าแซ่ก๊วยแปลว่าอะไร ความหมายเดิมของอักษรตัวนี้คือกำแพงเมืองชั้นนอก
ในภาษาแต้จิ๋ว พจนานุกรมแต้จิ๋ว Mogher บันทึกว่าอักษรนี้อ่านว่า guêh4 เมื่อใช้เป็นแซ่ ตรงกับ "ก๊วย" และอ่านว่า guag4 เมื่อหมายถึงกำแพง คนไทยคุ้นเสียงนี้จากก๊วยเจ๋ง ตัวเอกในมังกรหยก ซึ่งผมเคยเขียนถึงไว้ในเรื่องอึ้งเอี๊ยะซือ พ่อตาของก๊วยเจ๋ง
จีนกลางอ่านว่า Guō หรือ "กัว" ส่วนคำว่า "กั๋ว" ในบทความนี้หมายถึงรัฐกั๋ว (虢) ซึ่งเป็นอักษรอีกตัวหนึ่ง
ภาษาอังกฤษสะกดตามสำเนียงของแต่ละบ้าน วิกิพีเดียภาษาอังกฤษหัวข้อแซ่กัว รวบรวมไว้ว่า Kuo ใช้ในไต้หวัน Kwok ใช้ในฮ่องกง Quek และ Kwee พบในกลุ่มฮกเกี้ยนที่สิงคโปร์และมาเลเซีย ส่วน Keh ใกล้เสียงแต้จิ๋ว
แซ่ก๊วย มาจากไหน
รัฐกั๋วกับ "ท่านกัว"
ต้นราชวงศ์โจว พระเจ้าโจวอู่หวางทรงตั้งพระปิตุลาสองพระองค์ คือ 虢仲 (จีนกลาง กั๋วจ้ง) และ 虢叔 (จีนกลาง กั๋วซู) ให้ครองรัฐกั๋วสองแห่ง ในมณฑลส่านซีและเหอหนานปัจจุบัน วิกิพีเดียภาษาจีนหัวข้อรัฐกั๋ว เล่าว่ารัฐฝั่งตะวันตกย้ายไปตั้งอยู่แถบซานเหมินเสีย แล้วถูกรัฐจิ้นทำลายเมื่อ 655 ปีก่อน ค.ศ.
จุดที่ทำให้เกิดแซ่ 郭 อยู่ที่กั๋วซวี่ ลูกหลานของกั๋วซู ซึ่งได้รับแต่งตั้งใหม่ต้นสมัยโจวตะวันออก คนเรียกท่านว่า "虢公" (จีนกลาง กั๋วกง) ซึ่งสมัยนั้นออกเสียงเหมือน "郭公" ลูกหลานจึงใช้แซ่ 郭 สารานุกรมไป่เคอหัวข้อแซ่กัว ถือว่าสายนี้ใหญ่และสำคัญที่สุด ลูกหลานย้ายไปอยู่ไท่หยวน และเป็นตระกูลใหญ่ที่นั่นตั้งแต่สมัยฉินและฮั่น
ตำนานกับหลักฐาน
| สายต้นกำเนิด | เรื่องเล่า | สถานะ |
|---|---|---|
| ราชสกุลโจว (แซ่จี 姬) | รัฐกั๋ว สืบมาถึงกั๋วซวี่ | รัฐกั๋วมีอยู่จริง ส่วนการนับกั๋วซวี่เป็นปฐมบรรพชนมาจากตำราแซ่ |
| รัฐกัวโบราณ (แซ่เหริน 任) | ตั้งรัฐสมัยเซี่ย แล้วถูกรัฐฉีทำลาย | ช่วงต้นเป็นตำนาน |
| ถิ่นที่อยู่ | คนที่อยู่ตรงกำแพงชั้นนอกใช้ 郭 เป็นแซ่ | มีในตำราแซ่ ไม่ทราบสกุลเดิม |
| ชาวหุยแห่งเฉวียนโจว | ลูกหลานพ่อค้าชาวเปอร์เซียสมัยหยวน | มีหลักฐานชุมชน |
สายที่ผมอ่านแล้วสนใจที่สุดคือแซ่ก๊วยชาวหุยแห่ง 百崎 (จีนกลาง ไป่ฉี) ใกล้เมืองเฉวียนโจว ต้นศตวรรษที่ 14 ชาวเปอร์เซียคนหนึ่งมาช่วยงานขนส่งข้าวทางทะเล แล้วตั้งรกรากที่นั่น ชื่อสกุลเดิมออกเสียงใกล้ 郭 หลานจึงเปลี่ยนมาใช้แซ่นี้ วิกิพีเดียภาษาจีนหัวข้อตำบลหุยไป่ฉี ระบุว่าแซ่ก๊วยที่สืบจากมุสลิมยังเป็นแซ่ใหญ่ของตำบล ส่วนสายที่ข้ามไปไต้หวัน แม้ไม่ได้นับถืออิสลามแล้ว ก็ยังไม่ใช้เนื้อหมูไหว้บรรพชน
ถิ่นเดิมและชื่อหอบรรพชน
ถิ่นเดิมอันดับหนึ่งของแซ่ก๊วยคือไท่หยวน มณฑลซานซี แต่ถ้าลูกหลานแซ่ก๊วยในไทยหรือสิงคโปร์ดูป้ายบรรพชนที่บ้าน ชื่อที่น่าจะเจอบ่อยที่สุดคือเฟินหยางถัง ที่มาคือกัวจื่ออี๋ (ค.ศ. 697–781) แม่ทัพราชวงศ์ถังผู้ปราบกบฏอันลู่ซาน
วิกิพีเดียภาษาจีนหัวข้อกัวจื่ออี๋ บันทึกว่าท่านถือไท่หยวนเป็นบ้านเดิม และได้บรรดาศักดิ์เป็นอ๋องแห่งเฟินหยาง เมืองหนึ่งในซานซี คนแซ่ก๊วยทางใต้และโพ้นทะเลส่วนใหญ่ยกย่องท่านเป็นบรรพชน คำขวัญหน้าประตูบ้านจึงมักเขียนว่า 汾阳世泽 (จีนกลาง เฟินหยางซื่อเจ๋อ — บุญบารมีที่สืบจากเฟินหยาง)
| ชื่อหอ | ที่มา |
|---|---|
| เฟินหยางถัง (汾阳堂) | บรรดาศักดิ์อ๋องแห่งเฟินหยางของกัวจื่ออี๋ ใช้มากที่สุดในหมู่ชาวจีนโพ้นทะเล |
| ไท่หยวนถัง (太原堂) | ถิ่นเดิมไท่หยวน ที่ตระกูลเป็นตระกูลใหญ่มาตั้งแต่สมัยฮั่น |
| 尊贤堂 (จีนกลาง จุนเสียนถัง — หอเคารพปราชญ์) | 郭隗 (จีนกลาง กัวเหว่ย) ที่ปรึกษาของพระเจ้าเยียนเจาหวาง ในเรื่องหอทองคำ สัญลักษณ์ของการเคารพปราชญ์ |
เส้นทางลงใต้สู่แต้จิ๋ว
แซ่ก๊วยเข้าฝูเจี้ยนพร้อมคลื่นผู้อพยพจากอำเภอ 固始 (แต้จิ๋ว กู่ซี้ / จีนกลาง กู้สื่อ) มณฑลเหอหนาน สองระลอก คือกองทัพของ 陈元光 (จีนกลาง เฉินหยวนกวง) บุคคลสำคัญของแซ่ตั้ง ต้นราชวงศ์ถัง และของ 王审知 (จีนกลาง หวังเสิ่นจือ) ต้นสายสำคัญของแซ่เฮ้งในฝูเจี้ยน ปลายราชวงศ์ถัง
เรื่องแซ่ก๊วยในแต้จิ๋วที่ผมพบละเอียดที่สุดคือบทความประวัติการเข้าแต้จิ๋วของตระกูลกัว บนเว็บไซต์ของตระกูลเมื่อปี 2020 ซึ่งอ้างงานของ 饶宗颐 (จีนกลาง เหราจงอี๋) นักวิชาการชาวแต้จิ๋ว บทความระบุว่าในแต้จิ๋วมีคนแซ่ก๊วยราว 1.9 แสนคน ไม่ได้มาจากบรรพชนคนเดียว แต่มาหลายระลอก ส่วนใหญ่จากฝูเจี้ยน
| สาย | มาจากไหน เมื่อไร | ชุมชนสำคัญ |
|---|---|---|
| สายหมู่บ้าน 郭陇 (จีนกลาง กัวหล่ง) | 漳浦 (จีนกลาง จางผู่) ฝูเจี้ยน สมัยซ่งเหนือ เก่าที่สุด | ตำบล 庵埠 (จีนกลาง อานปู้) เตี่ยอัง มีแซ่ก๊วยกว่า 20,000 คน และแตกสาขาไปถึงเท่งไฮ้ |
| สาย 郭浩 (จีนกลาง กัวเฮ่า) | 莆田 (จีนกลาง ผูเถียน) สมัยซ่งใต้ คนมากที่สุด | หมู่บ้านหนานหยาง ตำบล 贵屿 (จีนกลาง กุ้ยอวี่) เตี่ยเอี๊ย กว่า 30,000 คน |
| สายหมู่บ้าน 岐头 (จีนกลาง ฉีโถว) | 晋江 (จีนกลาง จิ้นเจียง) ฝูเจี้ยน ปี 1325 | เตี่ยเอี๊ย แล้วแตกไปกิ๊กเอี๊ย (揭阳 — จีนกลาง เจียหยาง) |
ตัวเลขรายหมู่บ้านเป็นของเว็บไซต์ตระกูลและไม่ได้บอกปีที่สำรวจ ลูกหลานที่รู้ชื่อหมู่บ้านเดิมของก๋ง ลองเทียบดูได้ว่าบ้านตัวเองน่าจะอยู่สายไหน
บทความเดียวกันยังเล่าว่า 郭子从 (จีนกลาง กัวจื่อฉง) ชาวกิ๊กเอี๊ยสมัยซ่งใต้ เป็นหนึ่งในศิษย์ชาวแต้จิ๋วเพียงสองคนของ 朱熹 (จีนกลาง จูซี) ปราชญ์คนสำคัญของแซ่จู
แซ่ก๊วยในเมืองไทย
สมาคมตระกูลก๊วยแห่งประเทศไทย
สมาคมของคนแซ่ก๊วยในไทยมีชื่อจีนว่า 泰国郭氏宗亲总会 (จีนกลาง ไท่กั๋วกัวซื่อจงชินจ่งฮุ่ย — สมาคมใหญ่ญาติตระกูลกัวแห่งประเทศไทย) ข่าวบนเว็บไซต์ของตระกูลเดือนมกราคม 2024 รายงานว่าวันที่ 21 มกราคม 2024 สมาคมญาติตระกูลกัวโลกจัดพิธีรำลึกวันเกิดกัวจื่ออี๋ที่ไต้หวัน และนายกสมาคมจากไทย 郭明忠 (จีนกลาง กัวหมิงจง) ไปร่วมงาน
ข่าวปี 2004 ที่เผยแพร่ผ่านซินล่าง ก็ระบุว่าสมาคมโลกซึ่งตั้งอยู่ที่ไต้หวันมีสาขาในไทย แต่ผมยังไม่พบปีก่อตั้ง ที่ตั้ง หรือศาลบรรพชนของสมาคมในไทย
ก๊วยเส้งอ๋อง เทพผู้เป็นคนแซ่ก๊วย
อีกเส้นทางที่แซ่ก๊วยผูกกับเมืองไทยคือความเชื่อเรื่อง 广泽尊王 (จีนกลาง กว่างเจ๋อจุนหวัง) หรือก๊วยเส้งอ๋อง ตามตำนาน ท่านคือ 郭忠福 (จีนกลาง กัวจงฝู) เด็กเลี้ยงสัตว์ผู้กตัญญูในฝูเจี้ยนสมัยห้าราชวงศ์ อายุ 16 ปีนั่งบนเถาวัลย์เก่าบนภูเขาแล้วละสังขาร มารดามาดึงขาซ้ายไว้ รูปเคารพจึงทำเป็นท่าขาขวาพับ ขาซ้ายห้อย ผมเล่าตำนานนี้ไว้เต็ม ๆ ในบทความก๊วยเส้งอ๋อง เทพกตัญญูของชาวฮกเกี้ยน
สำนักข่าวจีนรายงานเมื่อปี 2011 ว่าวัดต้นคือ 凤山寺 (จีนกลาง เฟิ่งซานซื่อ — วัดภูเขาหงส์) ที่ 南安 (จีนกลาง หนานอาน) ฝูเจี้ยน สร้างเมื่อปี 938 ความเชื่อนี้แพร่หลายในหมู่ชาวจีนโพ้นทะเลรวมถึงในไทย ทั่วโลกมีศาลเจ้าที่บูชาท่านเป็นเทพประธานกว่า 1,000 แห่ง
วิกิพีเดียภาษาจีนหัวข้อกว่างเจ๋อจุนหวัง จัดศาลเจ้าชื่อเดียวกับวัดต้นที่ภูเก็ตไว้ในรายชื่อศาลเจ้าของท่าน งานใหญ่คือวันเกิด 22 ค่ำ เดือน 2 และวันบรรลุธรรม 22 ค่ำ เดือน 8 ตามปฏิทินจีน
นามสกุลไทย
ผมยังไม่พบเอกสารที่ยืนยันว่านามสกุลไทยใดแปลงมาจากแซ่ก๊วย จึงไม่ขอเดาครับ ถ้าที่บ้านมีป้ายบรรพชนหรือสมุดลำดับสกุลเก่า นั่นคือหลักฐานที่ดีที่สุดว่าบ้านสืบมาจากสายไหน
ทุกวันนี้คนแซ่กัวอยู่ที่ไหนในจีน
ตามรายงานของกระทรวงความมั่นคงสาธารณะจีนปี 2021 แซ่กัวมีมากที่สุดในมณฑลเหอหนาน สารานุกรมไป่เคอระบุว่าเหอหนาน เหอเป่ย ซานตง และซานซี รวมกันมีคนแซ่กัวราว 37.8% ของทั้งประเทศ
หมุดหมายของการสืบรากคือพิพิธภัณฑ์รัฐกั๋วที่ซานเหมินเสีย ซึ่งสมาคมญาติตระกูลกัวโลกนำคณะใหญ่ไปไหว้บรรพชนเป็นครั้งแรกในปี 2004 และเมืองไท่หยวนกับเฟินหยางในซานซี ส่วนในกวางตุ้งก็มีศาลบรรพชนตระกูลกัวเก่า ๆ อย่างที่กว่างโจว
บุคคลสำคัญแซ่ก๊วย แซ่กัว
| บุคคล | ยุค | เป็นที่รู้จักเพราะ |
|---|---|---|
| กัวเหว่ย (郭隗) | ยุคจ้านกั๋ว | ที่ปรึกษาพระเจ้าเยียนเจาหวาง ที่มาชื่อหอจุนเสียนถัง |
| 郭嘉 (จีนกลาง กัวเจีย) | ค.ศ. 170–207 | กุนซือของโจโฉ สามก๊กฉบับไทยเรียกว่ากุยแก |
| กัวจื่ออี๋ (郭子仪) | ค.ศ. 697–781 | แม่ทัพราชวงศ์ถัง ปราบกบฏอันลู่ซาน |
| กัวจงฝู (郭忠福) | สมัยห้าราชวงศ์ | เด็กกตัญญูที่คนนับถือเป็นก๊วยเส้งอ๋อง |
| 郭守敬 (จีนกลาง กัวโส่วจิ้ง) | ค.ศ. 1231–1316 | นักดาราศาสตร์ผู้ทำปฏิทินสมัยหยวน |
| 郭沫若 (จีนกลาง กัวมั่วรั่ว) | ค.ศ. 1892–1978 | นักเขียนและนักประวัติศาสตร์ |
| Robert Kuok (郭鹤年 — จีนกลาง กัวเฮ่อเหนียน) | เกิด ค.ศ. 1923 | นักธุรกิจมาเลเซีย ฉายาราชาน้ำตาลแห่งเอเชีย |
| Terry Gou (郭台铭 — จีนกลาง กัวไถหมิง) | ปัจจุบัน | ผู้ก่อตั้ง Foxconn นายกสมาคมญาติตระกูลกัวโลกในปี 2024 |
ธรรมเนียม คำสอน และอาหาร
เรื่องอาหาร ขอบอกตรง ๆ ว่าผมไม่พบอาหารประจำแซ่ก๊วยที่มีเอกสารรองรับ ที่ใกล้ที่สุดเป็นภาพมงคลมากกว่าเมนู คือเรื่อง 富贵寿考 (จีนกลาง ฟู่กุ้ยโซ่วเข่า — มั่งคั่ง สูงศักดิ์ อายุยืน) งานเลี้ยงวันเกิดกัวจื่ออี๋ที่ลูกหลานมาพร้อมหน้า ซึ่งวาดไว้ในภาพระเบียงยาวของพระราชวังฤดูร้อนที่ปักกิ่ง
สำหรับสายแต้จิ๋ว เดือน 12 จีนเป็นช่วงที่หมู่บ้านต้นทางคึกคักที่สุด ภาพข่าวในโซหูเดือนมกราคม 2025 เล่าว่าหมู่บ้าน 铜钵盂 (จีนกลาง ถงปออวี๋) ในเตี่ยเอี๊ย จัดขบวนแห่รับบรรพชนวันขึ้น 12 ถึง 13 ค่ำ เดือน 12 เพื่อสืบทอดคติซื่อสัตย์ กตัญญู และรักใคร่กันในหมู่ญาติ ปีนั้นตรงกับวาระรำลึกวันเกิดกัวจื่ออี๋พอดี
คำสอนประจำตระกูลกัวที่เผยแพร่ในเว็บไซต์จีน มีใจความว่า กตัญญูและรักพี่น้องเพื่อชื่อเสียงของตระกูล สามัคคีกันเพื่อสิริมงคลของบ้าน แต่บางส่วนมีแนวคิดสมัยใหม่ปนอยู่ จึงน่าจะแต่งขึ้นในยุคปัจจุบัน
คำถามที่พบบ่อย
แซ่ก๊วย มาจากไหน?
สายหลักมาจากรัฐกั๋วของราชวงศ์โจว ตำราแซ่นับกั๋วซวี่เป็นปฐมบรรพชนผู้ได้แซ่ ลูกหลานเป็นตระกูลใหญ่แห่งไท่หยวน มณฑลซานซี ส่วนแซ่ก๊วยในแต้จิ๋วย้ายมาจากฝูเจี้ยนหลายระลอกตั้งแต่สมัยซ่งเหนือ
แซ่ก๊วย ภาษาจีนเขียนอย่างไร แปลว่าอะไร?
เขียนว่า 郭 ตัวย่อและตัวเต็มเหมือนกัน ความหมายเดิมคือกำแพงเมืองชั้นนอก
แซ่ก๊วย จีนกลางอ่านว่าอะไร ภาษาอังกฤษสะกดอย่างไร?
จีนกลางอ่านว่า "กัว" (Guō) ส่วน "ก๊วย" มาจากเสียงแต้จิ๋ว ภาษาอังกฤษสะกดได้หลายแบบ เช่น Guo, Kuo, Kwok, Quek และ Keh
แซ่ก๊วยในแต้จิ๋วมีหมู่บ้านใหญ่ที่ไหน?
เว็บไซต์ของตระกูลระบุว่าใหญ่ที่สุดคือหมู่บ้านหนานหยาง ตำบลกุ้ยอวี่ ในเตี่ยเอี๊ย มีกว่า 30,000 คน รองลงมาคือตำบลอานปู้ในเตี่ยอัง กว่า 20,000 คน
ก๊วยเส้งอ๋องเป็นคนแซ่ก๊วยหรือไม่?
ใช่ ตามตำนาน ก๊วยเส้งอ๋องเดิมชื่อกัวจงฝู เด็กกตัญญูแซ่ก๊วยในฝูเจี้ยนสมัยห้าราชวงศ์ ในไทยมีศาลเจ้าของท่านที่ภูเก็ต
บทสรุป
เรื่องของแซ่ก๊วยเริ่มจากรัฐเล็ก ๆ ของราชวงศ์โจว ลูกหลานพาชื่อนั้นจากไท่หยวนลงใต้มาถึงแต้จิ๋ว แล้วข้ามทะเลมาถึงไทย ระหว่างทางมีทั้งแม่ทัพที่กลายเป็นชื่อหอบนป้ายบรรพชน และเด็กกตัญญูที่กลายเป็นเทพของชาวฮกเกี้ยน
ผมเขียนได้เท่าที่เอกสารพาไปถึง ส่วนเรื่องบ้านเดิมของแต่ละครอบครัว ลูกหลานแซ่ก๊วยย่อมรู้ดีกว่าผม ถ้ามีเรื่องเล่าของก๋ง ชื่อหมู่บ้านเดิม หรือข้อมูลที่ต่างจากที่ผมเขียนไว้ แจ้งครอบครัวเรา ได้เลยครับ
แหล่งข้อมูลและอ่านเพิ่มเติม
- หัวข้อแซ่กัว ต้นสาย ถิ่นเดิม ชื่อหอ และการกระจายตัว (สารานุกรมไป่เคอ เข้าถึง 2026)
- หัวข้อแซ่กัว (วิกิพีเดียภาษาจีน เข้าถึง 2026)
- หัวข้อแซ่กัว การสะกดและสายชาวหุยแห่งเฉวียนโจว (วิกิพีเดียภาษาอังกฤษ เข้าถึง 2026)
- เสียงแต้จิ๋วของอักษร 郭 (พจนานุกรมแต้จิ๋ว Mogher เข้าถึง 2026)
- ประวัติการเข้าแต้จิ๋วของตระกูลกัว (เว็บไซต์ตระกูลกัว 2020)
- พิธีรำลึกวันเกิดกัวจื่ออี๋ที่ไต้หวัน มีนายกสมาคมจากไทยร่วมงาน (เว็บไซต์ตระกูลกัว 2024)
- วัดต้นเฟิ่งซานซื่อ และความเชื่อกว่างเจ๋อจุนหวังในเอเชียตะวันออกเฉียงใต้ (สำนักข่าวจีน 2011)
- หัวข้อกว่างเจ๋อจุนหวัง และรายชื่อศาลเจ้าทั่วโลก (วิกิพีเดียภาษาจีน เข้าถึง 2026)
