แซ่เยี้ยม แซ่หร่าน (冉) มาจากไหน? ประวัติตระกูลหร่าน จากแคว้นหร่านสู่ทั่วแผ่นดินจีน

แซ่เยี้ยม เขียนด้วยอักษร 冉 ตัวย่อกับตัวเต็มเหมือนกัน จีนกลางอ่านว่า หร่าน (Rǎn) แต้จิ๋วอ่านว่า เยี้ยม (riam2) ซึ่งถอดเสียงตามหลักการอ่านแต้จิ๋ว ยังไม่พบการใช้เป็นชื่อแซ่ในเอกสารไทย ประมาณการปี 2026 มีคนแซ่นี้ราว 1.03 ล้านคน อยู่ที่อันดับประมาณ ~162 ของจีน

แซ่หร่านเป็นแซ่ของศิษย์ขงจื่อถึงสามคน และเป็นแซ่ใหญ่ทางตะวันตกเฉียงใต้ของจีน แต่ในแต้จิ๋วและในเมืองไทยแทบไม่พบร่องรอย ผมเล่าเท่าที่อ่านเจอ และบอกตรง ๆ ว่าตรงไหนยังไม่มีข้อมูลครับ

ประเด็นสำคัญ

• 冉 จีนกลางอ่าน หร่าน แต้จิ๋วถอดเสียงว่า เยี้ยม กวางตุ้งอ่าน Yim
• ถ้าผู้ใหญ่เรียกแซ่ว่า "เงี้ยม" หรือ "ยิ่ม" อาจเป็นแซ่ 严 闫 หรือ 任 ซึ่งพบในไทยมากกว่า
• ศิษย์ขงจื่อสามคนแซ่หร่าน ถูกเรียกรวมว่า "สามหร่าน"
• ตามแหล่งของตระกูล ตระกูลหร่านเป็นเจ้าเมืองพื้นเมืองที่หยิวหยาง ฉงชิ่ง ตั้งแต่ปี 1129
• สองพี่น้องตระกูลหร่านเสนอแผนสร้างป้อมเตี้ยวอวี๋เฉิงที่ต้านทัพมองโกล
• ยังไม่พบสายแต้จิ๋ว สมาคมในไทย หรือนามสกุลไทยที่สืบจากแซ่นี้

ก่อนอ่าน: ทำไมผมเขียนเรื่องแซ่ของตระกูลต่าง ๆ

ผม ธนินพงษ์ ศุภพิทักษ์พงษ์ (MingPaPa) เป็นคนแต้จิ๋ว แซ่ 黃 (แต้จิ๋ว อึ้ง / จีนกลาง หวง) บรรพบุรุษมาจากเท่งไฮ้ (澄海 — จีนกลาง เฉิงไห่) ผมรักและภูมิใจในรากเหง้าวัฒนธรรมจีนที่อากงอาม่าส่งต่อมาให้ หลังจากเขียนเรื่องแซ่อึ้งของบ้านผมเองและตาราง 168 แซ่จีนแล้ว ผมอยากให้ลูกหลานตระกูลอื่นได้มีเรื่องราวของแซ่ตัวเองเก็บไว้บ้าง จึงขออนุญาตรวบรวมข้อมูลเท่าที่พอจะหาได้ มาเขียนเป็นบทความของแซ่ตระกูลที่มีอยู่ในเมืองไทยทีละแซ่

ตั้งใจให้เป็นประโยชน์ต่อลูกหลานแต่ละตระกูล และเป็นอีกแรงหนึ่งในการช่วยคนไทยเชื้อสายจีนค้นหารากเหง้าของตัวเอง ข้อมูลส่วนใหญ่มาจากรายงานทะเบียนราษฎร์ของทางการจีน หนังสือและเว็บไซต์ของตระกูล งานวิชาการ และข่าวจากจีน ผมพยายามบอกไว้ทุกครั้งว่าเรื่องไหนเป็นตำนานหรือบันทึกของตระกูล และเรื่องไหนมีหลักฐานทางประวัติศาสตร์

ผมไม่ใช่นักประวัติศาสตร์ เป็นเพียงลูกหลานคนจีนคนหนึ่งที่อยากเห็นเรื่องเหล่านี้ถูกเก็บไว้ หากข้อมูลตระกูลใดผิดพลาด หรือพี่น้องบ้านไหนมีเรื่องราวที่อยากเพิ่มเติม แจ้งครอบครัวเราได้เลยครับ ผมจะแก้ไขและบันทึกไว้ในประวัติการแก้ไขท้ายบทความ เพื่อให้ข้อมูลสมบูรณ์ที่สุด และช่วยให้การศึกษารากเหง้าและวัฒนธรรมของแต่ละแซ่ง่ายขึ้นสำหรับทุกคน

ข้อมูลด่วน: แซ่หร่าน (冉)

หัวข้อ	ข้อมูล
อักษรจีน	冉 (ตัวย่อและตัวเต็มเหมือนกัน)
จีนกลาง	หร่าน (Rǎn)
แต้จิ๋ว	เยี้ยม (riam2) ถอดเสียงตามหลักการอ่านแต้จิ๋ว ยังไม่พบการใช้เป็นชื่อแซ่ในเอกสารไทย
สำเนียงอื่น	กวางตุ้ง Yim (รูปไทย ยิ้ม / ยิม) · ฮกเกี้ยน Liam
ภาษาอังกฤษ	Ran, Yim, Jan
อันดับในจีน	อันดับประมาณ ~162 (ทางการจีนประกาศเพียง 100 อันดับ)
จำนวนคน	ราว 1.03 ล้านคน (ประมาณการปี 2026 ช่วง ±10% ราว 0.93–1.13 ล้านคน)
พื้นที่ที่มีมากที่สุด	ฉงชิ่ง (ฐานข้อมูลฝูซี 2013 แหล่งรอง)
ถิ่นเดิมของตระกูล	อู่หลิง · เว่ยจวิ้น
ชื่อหอ	武陵堂 · 忠孝堂 · 三哲堂 · 五贤堂
ระวังสับสน	严 / 闫 (เงี้ยม) · 任 (ยิ่ม) · คำไทย "เยี่ยม"

ดูภาพรวมทุกแซ่ได้ที่ตาราง 168 แซ่จีน

แซ่หร่าน เขียนและอ่านอย่างไร

冉 ไม่มีรูปตัวย่อ รูปโบราณเขียนเป็น 冄 หมายถึงขนอ่อนที่ห้อยลง ใช้ในความหมายเดียวกับ 髯 ที่แปลว่าเครา

• หร่าน คือเสียงจีนกลาง ตรงกับตัวสะกด Ran
• เยี้ยม คือเสียงแต้จิ๋วที่ถอดตามหลัก พจนานุกรมแต้จิ๋ว mogher ให้เสียง riam2 ในสำเนียงซัวเถา เตี่ยเอี๊ย กิ๊กเอี๊ย และเหรียวเพ้ง ตรงกับวิกิพจนานุกรม พยัญชนะ r- ถอดเป็น ย แบบเดียวกับแซ่ยิ่ม (任 rim6)
• ยิ้ม / ยิม หรือ Yim มาจากกวางตุ้ง

ได้ยินว่า "เยี้ยม" อาจเป็นแซ่อื่น

แซ่หร่านแทบไม่มีในชุมชนจีนในไทย ใครที่ได้ยินผู้ใหญ่เรียกแซ่ด้วยเสียงคล้ายกันควรตรวจอักษรจีนก่อน

ได้ยินว่า	อาจเป็นแซ่	เหตุผล
เงี้ยม	严 หรือ 闫	เสียงแต้จิ๋ว ngiam5 ใกล้ riam2
ยิ่ม	任	พยัญชนะต้น r- เหมือนกัน ต่างสระ
ยิ้ม / ยิม	冉 แบบกวางตุ้ง	แต่ Yim ใช้กับแซ่ 严 ได้ด้วย

อ่านเรื่องแซ่ที่เสียงใกล้กันได้ที่แซ่เงี้ยม แซ่เหยียน 严 แซ่เงี้ยม แซ่เหยียน 闫 และแซ่ยิ่ม แซ่เหริน 任 วิธีที่แน่นอนที่สุดคือดูอักษรบนป้ายบรรพชน ใบต่างด้าวเก่า หรือป้ายหลุมศพของอากงอาม่า

แซ่หร่าน มาจากไหน

หน้าแซ่หร่านในวิกิพีเดียภาษาจีนและแหล่งข้อมูลจีนเล่าที่มาไว้หลายสาย

สายแรก 冉季载 (จีนกลาง หร่านจี้ไจ้) โอรสองค์ที่ 10 ของพระเจ้า 周文王 (จีนกลาง โจวเหวินหวาง) ได้รับแคว้น 冉 หรือ 聃 สมัยโจวเฉิงหวางได้เป็นซือคง ลูกหลานจึงใช้ชื่อแคว้นเป็นแซ่ บางแหล่งว่าเดิมเขียน 聃 แล้วตัดหมวด 耳 ออก

สายที่สอง ตำรา《元和姓纂》ระบุว่าขุนนางรัฐฉู่ชื่อ 叔山冉 (จีนกลาง ซูซานหร่าน) สมัยชุนชิว มีลูกหลานสายหนึ่งใช้ชื่อตัว 冉 เป็นแซ่

สายที่สามคือชนพื้นเมืองตะวันตกเฉียงใต้ สมัยฮั่นมีรัฐโบราณของชาวซีอี๋ชื่อ 冉駹 (จีนกลาง หร่านหมัง) ลูกหลานใช้ 冉 เป็นแซ่ และเป็นบรรพชนส่วนหนึ่งของชาวถู่เจีย (土家族) แถบรอยต่อหูเป่ย–เสฉวน–หูหนาน ปัจจุบันชาวถู่เจีย ปู้อี เกอเหล่า และสุ่ย ยังมีแซ่นี้

สาย	บรรพชน	ยุค	สถานะ
แคว้นหร่าน	หร่านจี้ไจ้	โจวตะวันตก	ตามพงศาวลีและตำราแซ่
เกาซินซื่อ	ลูกหลานจักรพรรดิตี้คู่	ยุคตำนาน	ตำนาน
叔山冉	ขุนนางรัฐฉู่	ชุนชิว	มีบันทึกในตำราแซ่
冉駹	ชาวซีอี๋ บรรพชนส่วนหนึ่งของชาวถู่เจีย	ฮั่นถึงถัง	มีเอกสาร

ถิ่นเดิมและชื่อหอบรรพชน

ถิ่นเดิมของตระกูลมีสองแห่ง คืออู่หลิง (武陵) แถบรอยต่อหูหนาน หูเป่ย ฉงชิ่ง และกุ้ยโจว กับเว่ยจวิ้น (魏郡) แถบเหอเป่ยและเหอหนาน ตามบทความถิ่นเดิมและชื่อหอในเว็บไซต์ตระกูล สมัยฉีใต้ หร่านเต้าโจว (冉道周) นำญาติลงใต้เข้าเขตสามผา แล้วขยายไปอู่หลิงจนเป็นตระกูลใหญ่

ชื่อหอ	เรื่องเบื้องหลัง
武陵堂	ตามถิ่นเดิมอู่หลิง
忠孝堂	ระลึกถึงพี่น้อง 冉守忠 (จีนกลาง หร่านโส่วจง) และ 冉守孝 (จีนกลาง หร่านโส่วเซี่ยว) เจ้าเมืองหยิวหยาง
三哲堂	ระลึกถึงสามปราชญ์ในสำนักขงจื่อ
五贤堂	ระลึกถึงห้าปราชญ์ตระกูลหร่านในหมู่ศิษย์ 72 คนของขงจื่อ

เส้นทางของตระกูลหร่าน และสายแต้จิ๋ว

จากรัฐหลู่ถึงแคว้นหร่านเว่ย

สมัยชุนชิว รัฐหลู่ (ซานตง) มีคนแซ่หร่านมาก ต่อมาตระกูลกระจายไปเหอเป่ย เหอหนาน ซานซี และเป็นตระกูลใหญ่ที่หลินจางสมัยเว่ยจิ้น ปี ค.ศ. 350 冉闵 (จีนกลาง หร่านหมิ่น) ตั้งแคว้นหร่านเว่ยขึ้นในยุคสิบหกแคว้น แต่ล่มสลายในปี 352 แซ่หร่านทางเหนือก็ซบเซาลง

หยิวหยาง: เจ้าเมืองพื้นเมืองหลายร้อยปี

หัวใจของแซ่หร่านในปัจจุบันอยู่ที่หยิวหยาง (酉阳) ฉงชิ่ง ตามประวัติตระกูลหร่านแห่งหยิวหยางในเว็บไซต์ตระกูล

• ปี 1129 冉守忠 (จีนกลาง หร่านโส่วจง) เข้าหยิวหยางช่วยปราบกบฏ ได้เป็นเจ้าเมืองสืบตระกูล
• ปี 1321 รุ่นที่ 9 ได้ตำแหน่ง 宣慰使 เริ่มระบบเจ้าเมืองพื้นเมือง (土司) อย่างเป็นทางการ
• ปี 1644 บุตรของเจ้าเมืองคนที่ 26 ย้ายไปเมืองกงทาน (龚滩) สร้างบ้าน 冉家院子
• ปี 1734–1736 บุตรสองคนของเจ้าเมืองแย่งตำแหน่งกัน ราชสำนักชิงจึงยุบระบบนี้

แหล่งของตระกูลระบุว่าคนแซ่หร่านในหยิวหยางราว 95% เป็นลูกหลานหร่านโส่วจง และบทความวิชาการปี 2011 ระบุว่าตระกูลเจ้าเมืองนี้ผ่านการเปลี่ยนจากชาวฮั่นเป็นชาวถู่เจีย

ป้อมเตี้ยวอวี๋เฉิง: แผนของสองพี่น้องตระกูลหร่าน

ราวปี 1242–1243 สองพี่น้อง 冉琎 (จีนกลาง หร่านจิ้น) และ 冉璞 (จีนกลาง หร่านผู) จากกุ้ยโจว เสนอแผนแก่แม่ทัพ 余玠 (จีนกลาง อวี๋เจี้ย) ให้ย้ายเมืองไปตั้งบนเขาเตี้ยวอวี๋ที่เหอชวน ป้อมนี้ต้านทัพมองโกลได้ยาวนาน และข่านมองเกสิ้นพระชนม์ระหว่างล้อมป้อมในปี 1259

เรื่องนี้มีบันทึกใน《宋史·余玠传》ที่เว็บรวมตำราโบราณยกมา และบทความเรื่องคุณูปการของสองพี่น้องก็เล่าไว้ละเอียด

แล้วแต้จิ๋วล่ะ?

ต้องบอกตรง ๆ ว่าไม่พบข้อมูลแซ่หร่านในแต้จิ๋วเลย การค้นสมาคมและศาลบรรพชนแซ่ 冉 ในแต้จิ๋ว ซัวเถา และกิ๊กเอี๊ย ได้ผลเป็นองค์กรที่ฉงชิ่งและเฉิงตูทั้งหมด ไม่พบบรรพชนผู้เข้าแต้จิ๋ว หมู่บ้าน หรือตัวเลขประชากร

แซ่เยี้ยม (หร่าน) ในเมืองไทย

ผมยังไม่พบสมาคมแซ่หร่านในไทย แซ่ 冉 ไม่อยู่ในรายชื่อสมาชิกของสหสมาคมตระกูลแซ่แห่งประเทศไทย (ข้อมูลราวปี 2009–2011) และไม่อยู่ในรายชื่อสมาคมตระกูลแซ่ของเว็บ thaicn ฉบับปี 2020

การค้นภาษาไทยก็ไม่พบคนไทยเชื้อสายจีนที่ใช้ "แซ่เยี้ยม" หรือ "แซ่ยิ้ม" ผูกกับอักษร 冉 และไม่พบนามสกุลไทยที่สืบจากแซ่นี้ ชื่อ "เยี้ยม" จึงเป็นการถอดเสียงตามหลัก ไม่ใช่ชื่อที่ครอบครัวใดใช้จริง ถ้าบ้านของท่านมีป้ายบรรพชนเขียนว่า 冉 หรือป้าย 武陵堂 เรื่องของท่านอาจเป็นหลักฐานชิ้นแรกของแซ่นี้ในเมืองไทย

ทุกวันนี้อยู่ที่ไหนในจีน

ฐานข้อมูลฝูซีปี 2013 ระบุว่าฉงชิ่งมีคนแซ่หร่านมากที่สุด ส่วนหน้าการกระจายตัวในเว็บไซต์ตระกูลระบุว่าเสฉวนกับฉงชิ่งรวมกันราว 49% เมื่อรวมกุ้ยโจวกับเหอเป่ยเป็นราว 79%

พื้นที่	ความสำคัญ
ฉงชิ่ง	หยิวหยางเป็นศูนย์กลางสายถู่เจีย
เสฉวน	มีสมาคมวัฒนธรรมแซ่หร่านระดับมณฑล
กุ้ยโจว	สายสุยหยาง บ้านเกิดหร่านจิ้นและหร่านผู
เหอเป่ย	สายเหนือ
ซานตง	ศาลและสุสานสามหร่าน

หมู่บ้าน 冉庄 ที่เป่าติ้ง เหอเป่ย มีชื่อเสียงเรื่องอุโมงค์สงครามต่อต้านญี่ปุ่น แต่ยังไม่พบหลักฐานว่าเป็นหมู่บ้านของคนแซ่หร่าน อักษร 冉 ในชื่อสถานที่จึงไม่ได้แปลว่าเป็นหมู่บ้านแซ่นี้เสมอไป

บุคคลสำคัญแซ่หร่าน

บุคคล	ยุค	บทบาท
หร่านจี้ไจ้ 冉季载	โจวตะวันตก	บรรพชนต้นแซ่ตามพงศาวลี
หร่านเกิง 冉耕	ชุนชิว	ศิษย์ขงจื่อในสิบปราชญ์ หมวดคุณธรรม
หร่านยง 冉雍	ชุนชิว	ศิษย์ขงจื่อหมวดคุณธรรม ขงจื่อชมว่ามีความสามารถพอจะปกครองได้
หร่านฉิว 冉求	ชุนชิว	ศิษย์ขงจื่อหมวดการปกครอง
หร่านหมิ่น 冉闵	?–ค.ศ. 352	ผู้ก่อตั้งแคว้นหร่านเว่ย บุคคลที่ยังถกเถียงกันมาก
หร่านโส่วจง 冉守忠	ซ่งใต้	ผู้เริ่มตระกูลเจ้าเมืองหยิวหยาง
หร่านจิ้น · หร่านผู	ซ่งใต้	สองพี่น้องผู้เสนอแผนสร้างป้อมเตี้ยวอวี๋เฉิง

สามหร่าน ครอบครัวเดียวในสำนักขงจื่อ

ศิษย์ขงจื่อสามคนในกลุ่มสิบปราชญ์เป็นแซ่หร่าน แหล่งชีวประวัติหร่านยงเล่าว่าทั้งสามเป็นลูกของ 冉离 (จีนกลาง หร่านหลี) คนเดียวกัน เกิดจากภรรยาคนแรกสองคนและภรรยาคนหลังหนึ่งคน มารดาเลี้ยงส่งลูกทั้งสามไปเรียนกับขงจื่อ แหล่งอื่นเรียกเพียงว่า "一门三贤" คือสามปราชญ์ในตระกูลเดียว

• หร่านเกิง เมื่อป่วยหนัก ขงจื่อไปเยี่ยม จับมือผ่านหน้าต่างแล้วรำพึงว่า "亡之，命也夫！" ตามที่บันทึกใน《论语》 ชาวบ้านบางถิ่นบูชาท่านเป็นเทพแห่งวัว เพราะชื่อรองว่า 伯牛
• หร่านยง คำสนทนากับขงจื่อเรื่อง "居敬而行简" (เคารพในใจ ทำอย่างเรียบง่าย) เป็นที่จดจำ
• หร่านฉิว เก่งงานบริหาร แต่เมื่อช่วยตระกูลจี้เก็บภาษีเพิ่ม ขงจื่อตำหนิว่า "非吾徒也" (ไม่ใช่ศิษย์ของเรา)

ส่วนหร่านหมิ่น แม่ทัพแคว้นโฮ่วจ้าวผู้ออกคำสั่ง "杀胡令" ก่อนตั้งแคว้นของตนเอง บทความเรื่องข้อถกเถียงพันปีสะท้อนว่าคนจีนยังเห็นต่างกันมาก ผมจึงเล่าเพียงเหตุการณ์โดยไม่ตัดสิน

ธรรมเนียม คำสอน และอาหาร

ผมไม่พบอาหารที่ผูกกับแซ่หร่านโดยตรง แต่อาหารถิ่นของหยิวหยาง (ไม่ใช่อาหารประจำแซ่) มีชาน้ำมันถู่เจีย (土家油茶汤) และของขึ้นชื่อเมืองกงทาน คือเต้าฮวยกงทานกับเส้นถั่วเขียวกงทาน

คำสอนประจำตระกูลฉบับเต็มยังไม่พบ แต่ค่านิยมปรากฏในชื่อหอ 忠孝堂 (ภักดีและกตัญญู) และในจารึกหลุมศพเจ้าเมือง 冉仪 (จีนกลาง หร่านอี๋) สมัยหมิง ที่สรุปว่าตระกูลนี้ "忠孝传家、崇儒尚学" คือสืบทอดความภักดีกตัญญู และยกย่องการศึกษาตามแนวขงจื่อ

ลำดับชื่อรุ่นสายหยิวหยางปัจจุบันตั้งในสมัยถงจื้อ ราชวงศ์ชิง ขึ้นต้นว่า "永裕广正瑞，崇隆启懋光" ใครที่มีชื่อจีนสามพยางค์ ลองเทียบอักษรกลางของชื่อดู

ผมไม่พบวันไหว้เฉพาะของแซ่ แต่มีศาลบรรพชนตระกูลหร่านที่หยิวหยาง ซึ่งแหล่งของตระกูลเรียกว่า "ที่แสวงบุญสืบราก" และมีศาลกับสุสานของสามหร่านในซานตง

คำถามที่พบบ่อย

แซ่หร่าน ภาษาจีนเขียนอย่างไร?

เขียนว่า 冉 ตัวย่อและตัวเต็มเหมือนกัน ความหมายเดิมคือขนอ่อนที่ห้อยลง

แซ่หร่าน แต้จิ๋วอ่านว่าอะไร?

แต้จิ๋วอ่านว่า เยี้ยม (riam2) เป็นการถอดเสียงตามหลักการอ่านแต้จิ๋ว ยังไม่พบการใช้เป็นชื่อแซ่ในเอกสารไทย และไม่ใช่แซ่ 严 闫 หรือ 任

แซ่เยี้ยม จีนกลางอ่านว่าอะไร?

จีนกลางอ่านว่า หร่าน (Rǎn) แซ่เยี้ยมกับแซ่หร่านจึงเป็นแซ่ 冉 เดียวกัน

แซ่หร่าน มาจากไหน?

ตามพงศาวลีมาจากหร่านจี้ไจ้ โอรสของพระเจ้าโจวเหวินหวาง ผู้ได้ครองแคว้นหร่าน อีกสายมาจากชนพื้นเมืองตะวันตกเฉียงใต้ซึ่งเป็นบรรพชนส่วนหนึ่งของชาวถู่เจีย

แซ่หร่าน ภาษาอังกฤษสะกดอย่างไร?

สะกดได้ทั้ง Ran, Yim, Jan และ Liam แต่ Yim ใช้กับแซ่ 严 ได้ด้วย จึงควรดูอักษรจีนประกอบ

ในไทยมีสมาคมแซ่หร่านไหม?

ยังไม่พบในรายชื่อสหสมาคมตระกูลแซ่แห่งประเทศไทยและรายชื่อปี 2020 รวมทั้งยังไม่พบนามสกุลไทยที่สืบจากแซ่นี้

บทสรุป

แซ่หร่านมีเรื่องเล่าครบทั้งสายราชวงศ์โจว สามปราชญ์ในสำนักขงจื่อ และตระกูลเจ้าเมืองถู่เจียที่หยิวหยาง แต่ทุกร่องรอยอยู่ทางเหนือและตะวันตกเฉียงใต้ของจีน ไม่ใช่แต้จิ๋ว ชื่อแซ่เยี้ยมจึงเป็นเพียงเสียงตามหลัก รอคนที่มีหลักฐานจริงมายืนยัน

หากลูกหลานแซ่ 冉 ท่านใดมีเรื่องเล่า รู้ชื่อหมู่บ้านเดิม หรือผู้ใหญ่ที่บ้านเรียกแซ่นี้ต่างไปจากที่ผมเขียน แจ้งครอบครัวเรา ได้เลยครับ

แหล่งข้อมูลและอ่านเพิ่มเติม

• 冉姓 ประวัติแซ่หร่าน (วิกิพีเดียภาษาจีน)
• ประวัติตระกูลหร่านแห่งหยิวหยาง (族谱网 เว็บไซต์ของตระกูล)
• ศาลบรรพชนตระกูลหร่านแห่งหยิวหยาง (族谱网 เว็บไซต์ของตระกูล ปี 2024)
• ถิ่นเดิมและชื่อหอของแซ่หร่าน (族谱网 เว็บไซต์ของตระกูล)
• การกระจายตัวของแซ่หร่าน (炎黄冉氏网 เว็บไซต์ของตระกูล)
• 孔門十哲 สิบปราชญ์ในสำนักขงจื่อ (วิกิพีเดียภาษาจีน)
• 冉雍 ประวัติหร่านยง (วิกิพีเดียภาษาจีน)
• คุณูปการของหร่านจิ้นและหร่านผูต่อป้อมเตี้ยวอวี๋เฉิง (简书 ปี 2025)
• พี่น้องตระกูลหร่านเสนอแผนป้องกันเขาเตี้ยวอวี๋ จาก《宋史·余玠传》(可可诗词网)
• ข้อถกเถียงเรื่องหร่านหมิ่น (今日头条)
• 冉 เสียงอ่านแต้จิ๋ว กวางตุ้ง (Wiktionary)
• รายชื่อสมาคมตระกูลแซ่ในไทย (thaicn.net ฉบับเก็บถาวรปี 2020)