↑
ครอบครัว ธุรกิจ แถวนี้ 101 แซ่อึ้ง บทความ ติดต่อครอบครัว
แซ่และตระกูลจีน · Ruan Surname

แซ่ง้วง แซ่หร่วน (阮) มาจากไหน? ประวัติตระกูลหร่วน จากเฉินหลิวสู่แต้จิ๋ว

แซ่ง้วง แซ่หร่วน (阮) มาจากไหน? แคว้นหร่วนสมัยซาง ถิ่นเดิมเฉินหลิว ตระกูลเจ็ดปราชญ์ป่าไผ่ สายแต้จิ๋วในเมืองแต้จิ๋ว และความต่างจากนามสกุลเวียดนามเหงียน

โดย · · อ่าน ~11 นาที
ภาพปกอักษร 阮 สีทองตัวใหญ่ ด้านซ้ายเป็นชายชราเคราขาวยาวนั่งดีดพิณกลมบนโขดหินกลางป่าไผ่ ด้านขวาเป็นศาลบรรพชนหลังคากระเบื้องเทา ผนังปูนขาว มีต้นสนดัดและโคมแดง ฉากหลังเป็นหมู่บ้านและทิวเขายามพระอาทิตย์ตก พร้อมข้อความ แซ่ง้วง แซ่หร่วน (阮) มาจากไหน? ประวัติตระกูลหร่วน จากเฉินหลิวสู่แต้จิ๋ว
ภาพปกอักษร 阮 สีทองตัวใหญ่ ด้านซ้ายเป็นชายชราเคราขาวยาวนั่งดีดพิณกลมบนโขดหินกลางป่าไผ่ ด้านขวาเป็นศาลบรรพชนหลังคากระเบื้องเทา ผนังปูนขาว มีต้นสนดัดและโคมแดง ฉากหลังเป็นหมู่บ้านและทิวเขายามพระอาทิตย์ตก พร้อมข้อความ แซ่ง้วง แซ่หร่วน (阮) มาจากไหน? ประวัติตระกูลหร่วน จากเฉินหลิวสู่แต้จิ๋ว (ภาพปกประกอบบทความ)

แซ่หร่วน เขียนด้วยอักษร 阮 ตัวย่อกับตัวเต็มเหมือนกัน จีนกลางอ่านว่า หร่วน (Ruǎn) ส่วนสำเนียงแต้จิ๋วอ่านว่า ง้วง (nguang2) ประมาณการปี 2026 มีคนแซ่นี้ราว 1.16 ล้านคน อยู่ที่อันดับประมาณ ~144 ของจีน มากที่สุดในกวางตุ้ง

แซ่นี้เป็นแซ่ของหร่วนจี๋ กวีในกลุ่ม "เจ็ดปราชญ์ป่าไผ่" และอักษร 阮 ตัวเดียวกันนี้ยังเป็นนามสกุลเหงียน (Nguyễn) ของเวียดนามด้วยครับ

คำตอบสั้น ๆ

แซ่หร่วน (阮) แต้จิ๋วอ่านว่าง้วง มาจากแคว้นหร่วนสมัยราชวงศ์ซางในกานซู่ แล้วไปเป็นตระกูลใหญ่ที่เฉินหลิว เหอหนาน ตามบันทึกของตระกูล สายแต้จิ๋วเข้ามาจากฝูเจี้ยนราวปี ค.ศ. 946 และมีศาลบรรพชนในเมืองแต้จิ๋ว ยังไม่พบสมาคมในไทย ปัจจุบันมีคนราว 1.16 ล้านคน (ประมาณการปี 2026)

ประเด็นสำคัญ

  • 阮 จีนกลางอ่าน หร่วน แต้จิ๋วอ่าน ง้วง และเป็นอักษรเดียวกับนามสกุลเวียดนาม เหงียน
  • สายหลักมาจากแคว้นหร่วน (阮国) สมัยซาง ถิ่นเดิมของตระกูลคือเฉินหลิว ชื่อหอเด่นคือ 陈留堂 และ 竹林堂
  • ตามบันทึกของตระกูล หร่วนเส้าจางเข้าแต้จิ๋วราวปี ค.ศ. 946 ลูกหลานตั้งรกรากที่ฝูก่างและเหอซี
  • ยังไม่พบสมาคมตระกูลแซ่หร่วนของชาวจีนในไทย

ก่อนอ่าน: ทำไมผมเขียนเรื่องแซ่ของตระกูลต่าง ๆ

ผม ธนินพงษ์ ศุภพิทักษ์พงษ์ (MingPaPa) เป็นคนแต้จิ๋ว แซ่ 黃 (แต้จิ๋ว อึ้ง / จีนกลาง หวง) บรรพบุรุษมาจากเท่งไฮ้ (澄海 — จีนกลาง เฉิงไห่) ผมรักและภูมิใจในรากเหง้าวัฒนธรรมจีนที่อากงอาม่าส่งต่อมาให้ หลังจากเขียนเรื่องแซ่อึ้งของบ้านผมเองและตาราง 168 แซ่จีนแล้ว ผมอยากให้ลูกหลานตระกูลอื่นได้มีเรื่องราวของแซ่ตัวเองเก็บไว้บ้าง จึงขออนุญาตรวบรวมข้อมูลเท่าที่พอจะหาได้ มาเขียนเป็นบทความของแซ่ตระกูลที่มีอยู่ในเมืองไทยทีละแซ่

ตั้งใจให้เป็นประโยชน์ต่อลูกหลานแต่ละตระกูล และเป็นอีกแรงหนึ่งในการช่วยคนไทยเชื้อสายจีนค้นหารากเหง้าของตัวเอง ข้อมูลส่วนใหญ่มาจากรายงานทะเบียนราษฎร์ของทางการจีน หนังสือและเว็บไซต์ของตระกูล งานวิชาการ และข่าวจากจีน ผมพยายามบอกไว้ทุกครั้งว่าเรื่องไหนเป็นตำนานหรือบันทึกของตระกูล และเรื่องไหนมีหลักฐานทางประวัติศาสตร์

ผมไม่ใช่นักประวัติศาสตร์ เป็นเพียงลูกหลานคนจีนคนหนึ่งที่อยากเห็นเรื่องเหล่านี้ถูกเก็บไว้ หากข้อมูลตระกูลใดผิดพลาด หรือพี่น้องบ้านไหนมีเรื่องราวที่อยากเพิ่มเติม แจ้งครอบครัวเราได้เลยครับ ผมจะแก้ไขและบันทึกไว้ในประวัติการแก้ไขท้ายบทความ เพื่อให้ข้อมูลสมบูรณ์ที่สุด และช่วยให้การศึกษารากเหง้าและวัฒนธรรมของแต่ละแซ่ง่ายขึ้นสำหรับทุกคน

ข้อมูลด่วน: แซ่หร่วน (阮)

หัวข้อ ข้อมูล
อักษรจีน 阮 (ตัวย่อและตัวเต็มเหมือนกัน)
จีนกลาง หร่วน (Ruǎn) ตามหลักราชบัณฑิตยสภาเขียน รฺหวั่น
แต้จิ๋ว ง้วง (nguang2 เสียงซัวเถา / nguêng2 เสียงเมืองแต้จิ๋ว) ถอดเสียงตามหลักการอ่านแต้จิ๋ว ยังไม่พบการใช้เป็นชื่อแซ่ในเอกสารไทย
ฮกเกี้ยน · กวางตุ้ง · แคะ ńg · jyun5 · ngion3
ภาษาอังกฤษ Ruan, Yuen, Juan, Nguyen
รูปไทยอื่น เหงียน (นามสกุลเวียดนาม Nguyễn ใช้อักษรเดียวกัน)
อันดับในจีน อันดับประมาณ ~144 (ทางการจีนประกาศเพียง 100 อันดับ)
จำนวนคน ราว 1.16 ล้านคน (ประมาณการปี 2026 ช่วง ±10% ราว 1.04–1.28 ล้านคน)
มณฑลที่มีมากที่สุด กวางตุ้ง (ข้อมูลฝูซีปี 2013)
ถิ่นเดิมของตระกูล เฉินหลิว (陈留)
ชื่อหอ 陈留堂 · 竹林堂 · 世德堂 · 永绥堂 / 崇德堂 (เมืองแต้จิ๋ว)
ลำดับใน《百家姓》 ลำดับที่ 130

ตัวเลขประชากรเป็นค่าประมาณ ไม่ใช่ตัวเลขที่นับจริง ดูภาพรวมทุกแซ่ได้ที่ตาราง 168 แซ่จีน

แซ่หร่วน เขียนและอ่านอย่างไร

阮 มาจากชื่อแคว้นหร่วน (阮国) โบราณ เทียบเสียงทุกสำเนียงได้ที่หน้าอักษร 阮 ในวิกิพจนานุกรม

  • หร่วน เสียงจีนกลาง ราชบัณฑิตยสภาเขียน รฺหวั่น
  • ง้วง เสียงแต้จิ๋ว บทความนี้ใช้เสียงซัวเถา nguang2 ซึ่งตรงกับเตี่ยเอี๊ย กิ๊กเอี๊ย เท่งไฮ้ และเหรียวเพ้ง ส่วนในเมืองแต้จิ๋วอ่าน nguêng2
  • Yuen กวางตุ้งแบบฮ่องกง ส่วน Juan คือการสะกดของไต้หวัน
  • Nguyen / เหงียน นามสกุลเวียดนามที่เขียนด้วยอักษร 阮 คิดเป็นราว 38% ของประชากรเวียดนาม

ข้อควรระวัง

คนจีนแซ่หร่วนไม่ใช่คนเวียดนามนามสกุลเหงียนเสมอไป ประวัติแยกกันเป็นส่วนใหญ่ เรื่องเล่าว่าตระกูลเหงียนสืบจาก "สามพี่น้องตระกูลหร่วน" ใน《水浒传》ไม่มีหลักฐาน เพราะเป็นตัวละครในนิยาย

เสียงฮกเกี้ยน ńg ฟังคล้าย "อึ้ง" ของแซ่อึ้ง 黄 แต่เป็นคนละแซ่ และ 阮 ที่เป็นสรรพนามแปลว่า "พวกเรา" (แต้จิ๋ว uang2 ที่เท่งไฮ้ออกเสียง ng2) ก็เป็นคนละคำกับชื่อแซ่

แซ่หร่วน มาจากไหน

สายหลัก แคว้นหร่วน

ตำรา《姓谱》ระบุว่าสมัยราชวงศ์ซางมีแคว้นหร่วนอยู่ระหว่างแม่น้ำจิงกับแม่น้ำเว่ย แถบอำเภอจิงชวน (泾川) กานซู่ ตำราถือว่าเป็นลูกหลาน 皋陶 (จีนกลาง เกาเหยา) ใช้แซ่เยี่ยน (偃) เช่นเดียวกับแซ่ซู 舒 คัมภีร์《诗经》มีวรรค "侵阮徂共" ที่กล่าวถึงแคว้นนี้ เมื่อแคว้นถูกทำลาย ลูกหลานจึงใช้ชื่อแคว้นเป็นแซ่ ดูหน้าแซ่ 阮 ในวิกิพีเดียภาษาจีน

สายอื่น

ปลายจิ้นตะวันออก มีคนสกุลสือ (石) เปลี่ยนมาใช้แซ่ 阮 ตามวิกิพีเดียภาษาจีน ดูแซ่เจี๊ยะ 石 ฝั่งเวียดนามมีตำนานว่า 阮敷 (จีนกลาง หร่วนฟู) ชาวเฉินหลิว เจ้าเมืองเจียวโจวปลายจิ้นตะวันตก พาตระกูลอยู่ต่อจนเป็นตระกูลใหญ่

คำอธิบายที่พบทั่วไปคือ หลังราชวงศ์เจิ่นแทนราชวงศ์ลี้ในเวียดนาม มีคนสกุลลี้ (李) เปลี่ยนเป็น 阮 และสมัยฝรั่งเศสปกครอง ผู้ไม่มีนามสกุลมักถูกลงทะเบียนเป็น Nguyễn

สาย บรรพชนหรือเหตุการณ์ ยุค สถานะ
แคว้นหร่วน แซ่เยี่ยน ลูกหลานเกาเหยา ปลายซาง แคว้นมีในวรรณกรรมโบราณ การสืบถึงเกาเหยาเป็นตำนาน
สกุลสือเปลี่ยนเป็น 阮 ไม่ระบุ ปลายจิ้นตะวันออก มีเอกสาร
เวียดนาม หร่วนฟู · สกุลลี้เปลี่ยนแซ่ · การลงทะเบียนสมัยฝรั่งเศส จิ้นถึงศตวรรษที่ 19 หร่วนฟูเป็นตำนาน ข้ออื่นเป็นคำอธิบายในแหล่งทั่วไป
ชนกลุ่มน้อย จ้วง จิง อี๋ หุย ฯลฯ หลากหลาย ไม่มีรายละเอียด

ถิ่นเดิมและชื่อหอบรรพชน

ถิ่นเดิมของตระกูลหร่วนคือเฉินหลิว ตั้งเป็นจวิ้นเมื่อ 122 ปีก่อน ค.ศ. ทางตะวันออกเฉียงใต้ของไคเฟิง เหอหนาน ตระกูลหร่วนเป็นตระกูลใหญ่ที่นี่ในปลายฮั่นถึงสามก๊ก เว็บสมุดลำดับสกุลสรุปว่าคนแซ่หร่วนทุกถิ่นส่วนใหญ่สืบจากเฉินหลิว

ตระกูลนี้มีบุคคลดังสามรุ่น คือ 阮瑀 (จีนกลาง หร่วนอวี่) หนึ่งในเจ็ดปราชญ์แห่งเจี้ยนอัน บุตรคือ 阮籍 (จีนกลาง หร่วนจี๋) และหลานคือ 阮咸 (จีนกลาง หร่วนเสียน) สองคนหลังอยู่ในเจ็ดปราชญ์ป่าไผ่ (竹林七贤)

ชื่อหอ เรื่องเบื้องหลัง
陈留堂 ตามถิ่นเดิม ที่อนุสรณ์ของหร่วนจี๋ในอำเภอเว่ยซื่อมีศิลาจารึกคำนี้
竹林堂 ระลึกถึงหร่วนจี๋และหร่วนเสียน ศาลที่ทงซาน หูเป่ย มีป้าย "青眼传家" จากเรื่องที่หร่วนจี๋มองคนเคร่งพิธีด้วยตาขาว และมองคนถูกใจอย่างจีคัง (嵇康) ด้วยตาดำ
世德堂 หอสาขาสายหลงไห่ ฝูเจี้ยน
崇德堂 · 永绥堂 ห้องโถงตระกูลของสาขาเหอซีในเมืองแต้จิ๋ว ส่วนกลุ่มสายแต้จิ๋วใช้ชื่อ "潮汕阮氏肇禋堂"

แซ่หร่วนไม่ได้ใช้หอร่วมหลายแซ่แบบ 六桂堂 ดูหน้าที่มาและชื่อหอของเว็บตระกูลหร่วน

ภาพพิมพ์แกะไม้หร่วนจี๋ 阮籍 กวีแซ่หร่วน แซ่ง้วง หนึ่งในเจ็ดปราชญ์ป่าไผ่ ไว้เครายาว สวมเสื้อคลุมคอไขว้ หัวภาพเขียนอักษรจ้วน
หร่วนจี๋ (ค.ศ. 210–263) จากหนังสือ《古聖賢像傳略》สมัยชิง หัวภาพเขียนว่า "阮步兵像" ตามตำแหน่งนายกองทหารราบที่ท่านเคยดำรง · ภาพ: 顧沅 / Wikimedia Commons (สาธารณสมบัติ)

เส้นทางลงใต้: จากเฉินหลิวสู่ฝูเจี้ยนและเมืองแต้จิ๋ว

ภาพรวม

หลังเหตุการณ์ห้าชนเผ่าบุกจีน (五胡乱华) สมัยจิ้น ตระกูลหร่วนเริ่มลงใต้ สมัยถัง 阮溪渊 (จีนกลาง หร่วนซีหยวน) จากกู้สื่อ เหอหนาน เข้าไปอยู่หลงไห่ ฝูเจี้ยน ราวปี ค.ศ. 885–888 กลายเป็นสายหลักของฮกเกี้ยนใต้ ต้นราชวงศ์ชิงลูกหลานสายนี้ข้ามไปบุกเบิกไต้หวัน

สายแต้จิ๋ว: หร่วนเส้าจาง บรรพชนผู้เข้าแต้จิ๋ว

ข้อมูลส่วนนี้มาจากบทความที่มาของตระกูลหร่วนแต้จิ๋ว หอ 肇禋堂 ของเว็บไซต์ตระกูลปี 2016 จึงเป็น "ตามบันทึกของตระกูล"

  • ราวปี ค.ศ. 946 阮少彰 (จีนกลาง หร่วนเส้าจาง) หลานของบรรพชนผู้เข้าฝูเจี้ยน ซึ่งครอบครัวอยู่ที่ผูเถียน ย้ายเข้าแต้จิ๋ว เป็นบรรพชนผู้เข้าแต้จิ๋ว (迁潮始祖) ตั้งรกรากที่เฉียวตง (桥东) ในช่วงที่แคว้นหมิ่นถูกหนานถังผนวก
  • ราวปี ค.ศ. 1060 ตั้งรกรากที่ฝูก่าง (浮岗) ทำนาและถ่อเรือ ต่อมาบางครัวเรือนย้ายไปเหอซี (涸溪) ค้าเกลือและเดินเรือ
  • ต้นราชวงศ์หมิง บันทึกของตระกูลเล่าว่าขุนนางในตระกูลได้รับราชโองการลับให้คุ้มครองจักรพรรดิเจี้ยนเหวิน และสิ้นชีพระหว่างหลบซ่อน ซึ่งเป็นตำนานกึ่งประวัติศาสตร์ บุตรคนรองสอบได้จิ้นซื่อปี ค.ศ. 1415 ลูกหลานแยกไปฝูก่าง เหอซี อี้ซี (意溪) และเหยียนสุ่ยเคิง
  • หลังปี ค.ศ. 1426 สองสายฝูก่างและเหอซีร่วมกันสร้างศาลบรรพชน 桥东阮氏祖祠 สมัยเทียนฉี่ (1621–1627) ตระกูลที่ฝูก่างบริจาคสร้างสะพาน 阮厝桥
  • ปี 1785 สร้างสุสานบรรพชนแบบสุสานเสื้อผ้าที่เขาเฟิ่งซาน (凤山) ชาวบ้านเรียก "阮厝山" ถูกปรับราบปี 1958 แล้วทำเนินใหม่หลังการปฏิรูปเปิดประเทศ ไหว้ในวันตังโจ่ย (冬至)

เมืองแต้จิ๋วในที่นี้คือ 潮州 (จีนกลาง เฉาโจว) ผมยังไม่พบตัวเลขประชากรแซ่หร่วนในแต้จิ๋ว และไม่พบสายในซัวเถา (汕头 จีนกลาง ซ่านโถว) หรือกิ๊กเอี๊ย (揭阳 จีนกลาง เจียหยาง)

สายกวางตุ้ง แคะ และไหหลำ

ฝั่งคนกวางตุ้งพบสายหยางเจียง ซินฮุ่ย และครอบครัวที่ไท่ซาน จงซาน ดาราหนังเงียบหร่วนหลิงอวี้ (阮玲玉) ก็มีบ้านเดิมที่เซียงซาน (จงซาน) สายแคะและไหหลำไม่พบข้อมูล

แซ่ง้วง (หร่วน 阮) ในเมืองไทย

ผมตรวจรายชื่อสมาชิกของสหสมาคมตระกูลแซ่แห่งประเทศไทย และรายชื่อสมาคมตระกูลแซ่ฉบับเก็บถาวรปี 2020 แล้ว ยังไม่พบสมาคมตระกูลแซ่หร่วนของชาวจีน (ข้อมูลสหสมาคมราวปี 2009–2011 อาจไม่เป็นปัจจุบัน) และยังไม่พบนามสกุลไทยที่มีหลักฐานว่ามาจากแซ่นี้

ชุมชนชาวเวียดนามในไทยที่ใช้นามสกุลเหงียน แม้เขียนด้วยอักษร 阮 แต่ไม่ใช่สมาคมตระกูลจีน ถ้าบ้านไหนมีป้ายบรรพชนเขียนว่า 阮 หรือ 陈留堂 และอากงมาจากเมืองแต้จิ๋ว เรื่องของบ้านนั้นคือหลักฐานที่ยังไม่มีใครบันทึกไว้

ศาลบรรพชนตระกูลง้วงในเมืองแต้จิ๋ว

ชื่อ (ไทย / จีน) ที่อยู่ โทร (ปีข้อมูล) แผนที่
ศาลบรรพชนตระกูลง้วง (ฝูก่าง) / 浮岗阮氏家庙 หมู่บ้านฝูก่าง (浮岗) เมืองแต้จิ๋ว (ไม่ระบุเขต) — Baidu · Amap
ศาลบรรพชนตระกูลง้วง (เหอซี) / 涸溪阮氏家庙 (永绥堂) สร้างปลายราชวงศ์ชิง หมู่บ้านเหอซี (涸溪) เมืองแต้จิ๋ว — Baidu · Amap

ลิงก์แผนที่เป็นลิงก์ค้นหา โปรดตรวจสอบก่อนเดินทาง/ติดต่อ ทั้งสองแห่งมาจากบทความของเว็บไซต์ตระกูลปี 2016 ซึ่งระบุเพียงชื่อหมู่บ้าน ชื่อไทยของศาลเป็นคำแปล

ทุกวันนี้อยู่ที่ไหนในจีน

ข้อมูลฝูซีปี 2013 ระบุว่ากวางตุ้งมีคนแซ่หร่วนมากที่สุด

พื้นที่ ความสำคัญ
กวางตุ้ง มากที่สุด สายเมืองแต้จิ๋ว หยางเจียง ซินฮุ่ย จงซาน
เจ้อเจียง ศาลบรรพชนหมู่บ้านหย่งวั่ง เจิ้นไห่ หนิงโป และเกาะ 阮公墩 กลางทะเลสาบซีหู หางโจว
ฝูเจี้ยน สายหลงไห่ ต้นทางของสายไต้หวัน
หูเป่ย สายหวงอาน (竹林堂) และศาลบรรพชนอำเภอทงซาน
กว่างซี ชาวจ้วงแซ่หร่วน
เหอหนาน อนุสรณ์ของหร่วนจี๋ อำเภอเว่ยซื่อ ถิ่นเฉินหลิวเดิม
ไต้หวัน แซ่อันดับ 51–75 ส่วนใหญ่สืบจากหลงไห่
ศาลบรรพชนตระกูลหร่วน แซ่ง้วง 阮氏宗祠 หมู่บ้านหย่งวั่ง เจิ้นไห่ หนิงโป หลังคากระเบื้องสีเทา ผนังปูนขาว ประตูไม้สีดำ ลานหน้ามีต้นสนดัด
ศาลบรรพชนตระกูลหร่วน (阮氏宗祠) หมู่บ้านหย่งวั่ง เขตเจิ้นไห่ หนิงโป ถ่ายปี 2023 เป็นสายเจ้อเจียง ไม่ใช่สายแต้จิ๋ว · ภาพ: Siyuwj / Wikimedia Commons (CC BY-SA 4.0)

บุคคลสำคัญแซ่หร่วน

บุคคล ยุค บทบาท
หร่วนอวี่ 阮瑀 ปลายฮั่น อาลักษณ์ของโจโฉ บิดาของหร่วนจี๋
หร่วนจี๋ 阮籍 ค.ศ. 210–263 กวีผู้แต่ง《咏怀诗》82 บท หนึ่งในเจ็ดปราชญ์ป่าไผ่
หร่วนเสียน 阮咸 เว่ยถึงจิ้น เจ็ดปราชญ์ป่าไผ่ พิณ "阮" ตั้งชื่อตามท่าน
หร่วนเส้าจาง 阮少彰 ห้าราชวงศ์ บรรพชนผู้เข้าแต้จิ๋ว (ตามบันทึกของตระกูล)
หร่วนต้าเฉิง 阮大铖 ค.ศ. 1587–1646 นักแต่งงิ้ว ขุนนางหนานหมิงที่ไปเข้ากับชิง ประวัติศาสตร์มองในแง่ลบ
หร่วนหยวน 阮元 ค.ศ. 1764–1849 นักปราชญ์สมัยชิง ข้าหลวงใหญ่สองกว่าง (1817–1826) ขุดลอกทะเลสาบซีหูจนเกิดเกาะ 阮公墩
หร่วนหลิงอวี้ 阮玲玉 ค.ศ. 1910–1935 ดาราหนังเงียบเซี่ยงไฮ้ บ้านเดิมเซียงซาน กวางตุ้ง เสียชีวิตเมื่ออายุ 24 ปี

หร่วนหยวนเป็นข้าหลวงที่ดูแลกวางตุ้งและกว่างซีอยู่เกือบสิบปี

ภาพวาดหร่วนหยวน 阮元 นักปราชญ์แซ่หร่วน แซ่ง้วง สมัยชิง ยืนสวมหมวกทรงกลมสีดำ เสื้อคลุมยาวสีน้ำตาลอ่อน มือถือม้วนกระดาษ
ภาพวาดเหมือนหร่วนหยวน มุมขวาล่างมีคำบรรยาย "阮元像" · ภาพ: ไม่ระบุผู้วาด / Wikimedia Commons (สาธารณสมบัติ)

ธรรมเนียม คำสอน และอาหาร

อาหาร

ผมยังไม่พบอาหารที่ผูกกับแซ่หร่วนโดยตรง บันทึกการไหว้วันตังโจ่ยของสายแต้จิ๋วก็ไม่ได้ระบุรายการอาหาร รสชาติของถิ่นสายนี้คืออาหารแต้จิ๋วที่คนไทยคุ้นเคย เช่น ห่านพะโล้ (卤水鹅) และหอยทอด (蚝烙) แต่ทั้งหมดนี้ไม่ใช่อาหารประจำแซ่

หร่วนใต้ หร่วนเหนือ

《世说新语》เล่าว่าตระกูลหร่วนฝั่งเหนือของถนนรวย ฝั่งใต้ซึ่งมีหร่วนจี๋กับหร่วนเสียนจน วันที่เจ็ดเดือนเจ็ด ฝั่งเหนือตากผ้าแพรไหมอวดกัน หร่วนเสียนจึงเอาไม้ไผ่แขวนกางเกงผ้าดิบไว้กลางลาน แล้วตอบว่า "未能免俗" คือหนีธรรมเนียมไม่พ้น กลายเป็นสำนวนจีนมาจนทุกวันนี้

คำสอนและลำดับชื่อรุ่น

คำสอนประจำตระกูลหร่วนบนเว็บไซต์ตระกูล (ปี 2022) เป็นกลอนสี่คำ 25 คู่ ตอนหนึ่งว่า "孝敬父母,长幼相帮" คือ กตัญญูพ่อแม่ ผู้ใหญ่ผู้น้อยช่วยเหลือกัน สายแต้จิ๋วยังไม่พบลำดับชื่อรุ่น ส่วนสายหวงอาน หูเป่ย ขึ้นต้นว่า "远方征泰 ……"

สายแต้จิ๋วไหว้บรรพชนที่ศาลเฉียวตง ฝูก่าง เหอซี และที่สุสานเฟิ่งซานในวันตังโจ่ย ยังไม่พบวันไหว้ที่ทุกสายถือร่วมกัน

คำถามที่พบบ่อย

แซ่หร่วน ภาษาจีนเขียนอย่างไร?

เขียนว่า 阮 ตัวย่อและตัวเต็มเหมือนกัน เป็นอักษรเดียวกับนามสกุลเวียดนามเหงียน แต่คนจีนแซ่หร่วนส่วนใหญ่มีประวัติแยกกัน

แซ่หร่วน แต้จิ๋วอ่านว่าอะไร?

แต้จิ๋วอ่านว่า ง้วง (nguang2 ตามเสียงซัวเถา เมืองแต้จิ๋วอ่าน nguêng2) เป็นการถอดเสียงตามหลักการอ่านแต้จิ๋ว ยังไม่พบการใช้เป็นชื่อแซ่ในเอกสารไทย

แซ่ง้วง จีนกลางอ่านว่าอะไร?

จีนกลางอ่านว่า หร่วน (Ruǎn) ราชบัณฑิตยสภาเขียนว่า รฺหวั่น แซ่ง้วงกับแซ่หร่วนจึงเป็นแซ่ 阮 เดียวกัน

แซ่หร่วน มาจากไหน?

มาจากแคว้นหร่วนสมัยราชวงศ์ซางในกานซู่ แล้วเป็นตระกูลใหญ่ที่เฉินหลิว ตามบันทึกของตระกูล สายแต้จิ๋วเข้ามาจากฝูเจี้ยนราวปี ค.ศ. 946

แซ่หร่วน ภาษาอังกฤษสะกดอย่างไร?

สะกดว่า Ruan ตามจีนกลาง Yuen ตามกวางตุ้ง Juan ตามไต้หวัน Nguyen ตามเวียดนาม และในมาเลเซียมี Ngwan, Goon, Woon

ในไทยมีสมาคมแซ่หร่วนไหม?

ยังไม่พบสมาคมตระกูลแซ่หร่วนของชาวจีนในรายชื่อของสหสมาคมตระกูลแซ่แห่งประเทศไทย ซึ่งเป็นข้อมูลราวปี 2009–2011 สมาคมชาวเวียดนามนามสกุลเหงียนไม่นับเป็นสมาคมตระกูลจีน

บทสรุป

แซ่หร่วนเริ่มจากแคว้นเล็กสมัยซาง เติบโตเป็นตระกูลปราชญ์ที่เฉินหลิว แล้วลงใต้ผ่านฝูเจี้ยนจนมีสายหนึ่งอยู่ในเมืองแต้จิ๋วมาตั้งแต่สมัยห้าราชวงศ์ ตามบันทึกของตระกูล

ในไทยยังไม่พบร่องรอยของแซ่นี้ หากลูกหลานแซ่ง้วงหรือแซ่หร่วนท่านใดรู้ว่าอากงมาจากเฉียวตง ฝูก่าง เหอซี หรือหมู่บ้านไหนในเมืองแต้จิ๋ว หรือมีข้อมูลต่างจากที่ผมเขียน แจ้งครอบครัวเรา ได้เลยครับ

แหล่งข้อมูลและอ่านเพิ่มเติม

แซ่และตระกูลจีน 168 แซ่

แซ่อันดับประมาณ ~144 ของจีน

บทความชุดนี้เล่าประวัติ 168 แซ่ของจีนทีละแซ่ (100 อันดับทางการและอันดับประมาณ 101–168) เพื่อเป็นประโยชน์ต่อลูกหลานคนไทยเชื้อสายจีนที่อยากรู้รากเหง้าของตระกูลตัวเอง ดูอันดับและจำนวนคนของทั้ง 168 แซ่ได้ที่บทความแม่ของชุด ทั้งชุดรวบรวมและเรียบเรียงโดยธนินพงษ์ ศุภพิทักษ์พงษ์ (MingPaPa) ลูกหลานคนแต้จิ๋วแซ่อึ้งจากเท่งไฮ้ หากข้อมูลตระกูลใดคลาดเคลื่อน แจ้งครอบครัวเราได้

ดูตาราง 168 แซ่จีน →
ดูรายชื่อแซ่ทั้งชุด

เกี่ยวกับผู้เขียน

ธนินพงษ์ ศุภพิทักษ์พงษ์ (MingPaPa)
黄炳明 - MingPaPa

เขียนโดย

ชื่อจีน หวงปิ่งหมิง - 黄炳明

นักธุรกิจโรงพิมพ์ ครูศิลปะการต่อสู้ และผู้ถ่ายทอดวัฒนธรรมจีน ศาสนา และความเชื่อ

ประสบการณ์ที่เกี่ยวข้องกับบทความนี้: ผู้เขียนเป็นคนแต้จิ๋วแซ่อึ้ง บรรพบุรุษมาจากเท่งไฮ้ เคยเขียนเรื่องแซ่อึ้งของตระกูลตัวเองและตาราง 168 แซ่จีนจากรายงานทะเบียนราษฎร์ของทางการจีน บทความแซ่ง้วงนี้รวบรวมจากรายงานของทางการจีน หนังสือและเว็บไซต์ของตระกูล งานวิชาการ และข่าวที่ระบุไว้ท้ายบทความ เพื่อให้ลูกหลานแซ่ง้วงใช้ค้นรากเหง้าต่อได้

ประวัติการแก้ไข

  • — เผยแพร่ครั้งแรก

พบข้อมูลคลาดเคลื่อน แจ้งได้ที่หน้าติดต่อ และอ่านวิธีตรวจสอบกับแก้ไขข้อผิดพลาดได้ที่นโยบายบรรณาธิการ

บทความที่เกี่ยวข้อง

ดูบทความทั้งหมดในหมวดแซ่และตระกูลจีน